ได้มีโอกาสไปร่วมเสวนากับทีมงาน CSR ของบริษัท ปตท. ที่ได้เข้าไปสร้างการพัฒนาชุมชนและสิ่งแวดล้อมที่ตำบลศรีบัวทอง อำเภอแสวงหา จังหวัดอ่างทอง โดยมีเป้าหมายให้เกษตรกรมีความมั่นคงและพึ่งพาตนเองในสาขาอาชีพด้านการเกษตรแบบปลอดสารพิษให้ได้ บรรยากาศเป็นไปด้วยความสนอกสนใจของเกษตรกรที่ต้องการทำเกษตรแบบปลอดสารพิษหรือเกษตรอินทรีย์ให้ได้อย่างแท้จริง โดยที่ต้นทุนต่ำและผลผลิตเทียบเท่าหรือมากกว่าการทำเกษตรแบบดั้งเดิมที่มีการใช้ปุ๋ย ยาเคมีอย่างเต็มที่
มีคุณป้าท่านหนึ่งได้ทำการปลูกแตงกวาและประสบปัญหาโดยที่ไม่สามารถที่ทำให้ประสบความสำเร็จได้ ไม่สามารถที่จะปลูกแตงกวาได้ตลอดรอดฝั่งไปจนถึงเก็บเกี่ยวผลผลิตจำหน่ายได้ โดยคุณป้าเล่าให้ฟังว่า ได้เริ่มปลูกแตงกวาไป ในช่วงแรกก็เจริญเติบโตปรกติ แต่หลังจากนั้นไม่นานก็เริ่มมีปัญหาเรื่องลำต้นและใบเน่า โดยค่อยๆ อ่อนแอตายลงไปเรื่อย ๆ ทำการปลูกซ่อมแซมใหม่ก็พบว่ามีอาการคล้ายดังเดิมอีก ต้นที่รอดก็เตี้ยแคระแกร็นใส่ปุ๋ยก็ไม่ตอบสนอง จึงเรียนถามมาทางวิทยากรว่าจะทำอย่างไรดี จึงจะสามารถปลูกแตงกวาให้ตลอดรอดฝั่งได้
จากที่ได้พูดคุยสอบถามเพิ่มเติมเพื่อหาสาเหตุของปัญหาทำให้ทราบว่า พื้นดินแถบนั้นค่อนข้างมีปัญหาในเรื่องการใช้ปุ๋ยและยาเคมีมาเป็นระยะเวลานาน ไม่มีการตรวจวัดสภาพความเป็นกรดและด่างของดินเลย อีกทั้งยังขาดการใช้จุลินทรีย์ดีมีประโยชน์ที่เป็นปฏิปักษ์ต่อเชื้อราเพิ่มจำนวนประชากรให้มากกว่าจุลินทรีย์ร้ายในพื้นที่อย่างเพียงพอ จึงทำให้การปลูกแตงกวาแต่ละครั้งนั้นจะมีแต่จุลินทรีย์ตัวร้ายที่คอยมาสสร้างปัญหาทำให้เกิดโรคเน่าทั้งราก ลำต้นและใบอยู่ตลอดเวลา
จึงได้แนะนำให้คุณป้าทำการตรวจวัดและปรับปรุงพีเอชดินให้เหมาะสมโดยให้มีค่าพีเอชอยู่ที่ 5.8 – 6.3 และทำการหมักขยายใช้จุลินทรีย์จากหน่อกล้วย (หน่อยกล้วยสูงไม่เกิน 1 เมตร สับ บด ตำให้ละเอียดจำนวน 30 กก. หมักกับกากน้ำตาล 10 กก. ) ทำการราดรดเพิ่มจำนวนลงไปในแปลงเพาะปลูกในอัตราส่วน 20 – 30 ซี.ซี.ต่อน้ำ 20 ลิตร เพื่อเป็นการควบคุมประชากรของจุลินทรีย์ตัวร้ายให้น้อยลง บริเวณไหนที่ยังมีการระบาดรุกรามอยู่ก็ให้ใช้จุลินทรีย์ ไตรโคเดอร์ม่า 1 กิโลกรัม หมักขยายกับปุ๋ยหมักปุ๋ยคอก 50 กิโลกรัม พรมน้ำทิ้งไว้ 1 – 2 คืน แล้วนำมาโรยใส่รอบโคนให้ทั่วเป็นการเสริมประสิทธิภาพร่วมกับจุลินทรีย์หน่อกล้วยอีกทางหนึ่ง เพียงเท่านี้ก็ช่วยลดปัญหาเรื่องโรคจากเชื้อราและปัญหาการเจริญเติบโตให้แก่แตงกวาอย่างมากทีเดียวเชียวละครับ
มนตรี บุญจรัส
ชมรมเกษตรปลอดสารพิษ www.thaigreenagro.com
