กลุ่มของสิ่งมีชีวิตที่อาศัยอยู่ในบริเวณเดียวกันมีความสัมพันธ์กัน ทั้งระหว่างสิ่งมีชีวิตด้วยกันและระหว่างสิ่งมีชีวิตกับสิ่งที่ไม่มีชีวิต โดยมีการถ่ายทอดพลังงานระหว่างความสัมพันธ์นั้นอย่างเป็นระบบ
องค์ประกอบของระบบนิเวศแบ่งเป็น 2 ส่วน
1.ส่วนประกอบที่ไม่มีชีวิต (Abiotic component) แบ่งเป็น
1.1 อนินทรียสาร เช่น คาร์บอนไนโตรเจน คาร์บอนไดออกไซด์ น้ำ ออกซิเจน
1.2 อินทรียสาร เช่น โปรตีน คาร์โบไฮเดรต และฮิวมัส
1.3 สภาพแวดล้อมทางกายภาพ เช่น แสง อุณหภูมิ pH ความเค็ม ความชื้น
2.ส่วนประกอบที่มีชีวิต (Biotic component) แบ่งเป็น
2.1 ผู้ผลิต (producer) คือ พวกที่สามารถนำพลังงานจากแสงอาทิตย์มาสังเคราะห์อาหารขึ้นได้เอง ได้แก่ พืชสีเขียว แพลงก์ตอนพืช และแบคทีเรียบางชนิด
2.2 ผู้บริโภค (consumer) คือ พวกที่ได้รับอาหารจากการกินสิ่งที่มีชีวิต ได้แก่พวกสัตว์ต่างๆ แบ่งได้เป็น
- ผู้บริโภคปฐมภูมิ (primary consumer) สัตว์ที่กินพืชเป็นอาหาร เช่น กระต่าย วัว ควาย
- ผู้บริโภคทุติยภูมิ (secondary consumer) สัตว์ที่ได้รับอาหารจากการกินเนื้อสัตว์ที่กินพืชเป็นอาหาร เช่น เสือ สุนัขจิ้งจอก ปลากินเนื้อ เสือ
- ผู้บริโภคตติยภูมิ (tertiauy consumer) เป็นพวกที่กินทั้งสัตว์กินพืช และสัตว์กินสัตว์
2.3 ผู้ย่อยสลาย (decomposer) กินอาหารโดยการผลิตเอนไซน์ออกมาย่อยสลายแร่ธาตุต่างๆ ให้เป็นสารโมเลกุลเล็กแล้วจึงดูดซึมไปใช้เป็นสารอาหารบางส่วน ส่วนที่เหลือปลดปล่อยออกไปสู่ระบบนิเวศ ซึ่งผู้ผลิตจะสามารถเอาไปใช้ต่อไป จึงนับว่าผู้ย่อยสลายเป็นส่วนสำคัญที่ทำให้สารอาหารสามารถหมุนเวียนเป็นวัฏจักรได้ เช่น เห็ด รา แบคทีเรีย เป็นต้น
ที่มา ; http://web.ku.ac.th/schoolnet/snet6/envi1/ecosystem/b3.htm
