ปลาจีน (หรือปลาเฉา) เป็นปลากินพืช เช่น หญ้า สาหร่าย เป็นปลาที่โตเร็วมาก น่าเลี้ยงเป็นปลาเศรษฐกิจได้ดี โดยต้องมีค่าใช้จ่ายน้อย
วิธีการที่ผมลองคิดดูคือ เลี้ยงแบบยั่งยืน แบบไม่ต้องลงทุนมากอะไรเลย คือ ก่อนอื่นสร้างบ่อ แล้วเลี้ยงสาหร่ายน้ำ ให้ขึ้นเต็ม จากนั้นปล่อยลูกปลาจีนลงไป ให้แน่น ลูกปลาจะกินสาหร่าย และผักน้ำอื่นๆ (เช่น จอก แหน ผำ) จนตัวใหญ่ขึ้น
พอตัวใหญ่ขึ้นจะเกิดปัญหาตามมาทันทีคือ น้ำเน่า เพราะอึปลามีมากเกินไป ถ้าไม่ทำอะไรเลย ปลาจะตาย ...ดังนั้นพอเราวัดน้ำว่าเริ่มไม่ดีแล้ว เราก็ต้องทำการ “สางขาย” เพื่อลดปริมาณปลาลง น้ำก็จะกลับมาดี เพราะอึปลานั้น สาหร่ายก็กินเป็นอาหารได้ แต่ถ้ามากเกินไป กินไม่ทัน น้ำก็เน่า
เวลาผ่านไป ปลาตัวใหญ่ขึ้น น้ำก็เริ่มเน่าอีก เราก็ทำการสางขายอีก เป็นระยะๆ สลับต่อเนื่องไปเรื่อย
แบบนี้ จะเป็นการเลี้ยงปลา ที่ไม่ต้องเสียค่าอาหารปลาแต่อย่างไรเลย ดินน้ำลมไฟท่านแถมให้เราฟรีๆ แถมเป็นปลาชีวภาพ ที่น่าจะได้ราคาดีกว่าปกติ
อีกวิธีคือ ปลูกนาพืชข้างๆ บ่อปลา เช่น โสน หรือ ธูปฤาษี (cat tail) ซึ่งพวกนี้บำบัดน้ำเสียได้ดี พอน้ำบ่อปลาเริ่มเสีย เราก็สูบน้ำเสียลงบ่อโสน แล้วสูบน้ำดีจากบ่อโสนลงบ่อปลา สลับกันไป แบบนี้ปลาก็ไม่ตาย โสนก็โตเร็วเพราะได้ปุ๋ยจากอึปลา เราก็เก็บดอกไปขาย ส่วนต้นโสน เอามาทำจุกไม่ก๊อก ขายให้อิตาลี เอาไปทำจุกไวน์ ...ใต้นาโสน ปลูกสาหร่ายได้ด้วย แล้วเกี่ยวสาหร่ายไปหมักทำปุ๋ยชีวภาพขาย ทำอาหารสัตว์ หรือทำเอทานอล สาหร่ายก็โตเร็วกว่าปกติเพราะได้ปุ๋ยจากน้ำอึปลาอีกต่างหาก แถมช่วยบำบัดน้ำเสียเอาไว้เติมกลับไปที่บ่อปลา
...คนถางทาง (๒๗ พฤษภาคม ๒๕๕๕)
ปล..เลี้ยงกุ้ง ก็ทำแบบนี้ได้ครับ
ถ้าเลี้ยงหอยผสมไปด้วยจะยิ่งดี เพราะหอยนั้นชอบของเน่าๆ อยู่แล้ว ช่วยขจัดน้ำเสีย แล้วยังไ้ด้หอยอีกด้วย ...สองต่อ
ความจริงไม่ควรเลี้ยงจอก แหน ผำ หรอกครับ (เขียนเพลินไป ทั้งที่เคยคิดไว้แล้วว่า ไม่ควร) ...เพระมันจะไปบังแดด ทำให้สาหร่ายโตช้า ควรเลี้ยงพืชใต้น้ำอื่นๆดีกว่า เช่น สันตะวา
วิธีการบริหารอีกทางคือแบบ 1+2+4 คือขุดบ่อ 7 บ่อ ปล่อยลูกปลาลงในบ่อที่ 1
พอปลาโตก็แบ่งครึ่งเอาไปลงบ่อ 2 3
พอโตอีกก็แบ่งครึ่ง เอาไปลง 4 5 6 7
พร้อมกันนั้นบ่อ 1 ก็เอาปลาเล็กใหม่ใส่ลงไปเติม เวียนเป็นวงจร แบบขยัก
แบบนี้จะได้ปริมาณปลาเพิ่มขึ้นกว่าเดิม ในพื้นที่เท่าเดิม เวลาเท่าเดิม โดยน้ำก็ไม่เน่าเสียอีกด้วย
ทำเป็นแบบจำลองคณิตศาสตร์ได้ไม่ยาก แต่ผมว่า สามขยัก ดีที่สุด ใช้เวลาสักขยักละสองเดือน
อีกวิีธีคือ ทำเป็นรางวิ่ง มีปั๊มดูดเอาดินก้นบ่อที่มีสารอึปลามากออกมา แล้วเอามากรองออก เอาไปขายเป็นปุ๋ยอินทรีย์ แบบนี้ได้สามต่อเลย ได้ปลา ได้ปุ๋ย ได้น้ำสะอาด
ถ้าจำไม่ผิดที่บ้านเคยเลี้ยงแล้วปลานี่กินผืชผักในบ่อเรียบ บ่อสะอาดเกลี้ยงมาก สาหร่ายผักบุ้งนี่โตแทบไม่ทัน อีกอย่างด้วยความที่มันโตเร็วนี่ทำให้ขายไม่ทัน เนื้อคนไม่ค่อยนิยม มีก้างมากต้องเซียนทำให้ไร้ก้าง ก็จะมาประกอบอาหารได้หลายอย่าง ที่เคยเลี้ยงเองนี่ปัญหากินไม่ทัน นี่แหล่ะ ที่ชลัญเคยทำนี่ จะใช้มีดคมๆ เฉียนเนื้อให้ขาดแบบละเอียดให้ตัดก้างให้เล็กๆทอดให้กรอบเอามาผัดพริกแกงใส่พริกไทยอ่อน หรือทำน้ำยำมะม่วงก็อร่อย ถ้าจำไม่ผิดจะเป็นปลานี่แหล่ะ ตอนหลังไม่เลี้ยง กินไม่ทัน
น่าจะใช่ครับ ปลาจีนมีก้างมาก แต่ข้อดีชดเชยคือ เนื้ออร่อย นุ่มเหนียว ปลาที่อร่อยมักมีก้างมาก มันเป็นธรรมชาติที่ชดเชยครับ ถ้าเนื้ออร่อยแล้วก้างน้อยเนี่ย รับรองสูญพันธุ์ เหมือนหญิงสวยฉลาด มักมีก้างมาก กินยาก อิอิ
http://www.bloggang.com/mainblog.php?id=phanet&month=07-10-2011&group=2&gblog=17