โรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง (Chronic obstructive pulmonary disease : COPD)
โรคที่ทำให้เกิดความผิดปกติของทางเดินหายใจอย่างช้า ๆ จนกระทั่งมีการตีบแคบลงอย่างเรื้อรัง เกิดได้หลายสาเหตุ เช่น การสูบบุหรี่, เคยเป็นวัณโรคมาก่อน, การติดเชื้อ HIV ร่วมกับการสูบบุหรี่, การใช้ถ่าน ฟืน, สูดดมมลพิษ หรือจากพันธุกรรม ถุงลมและหลอดลมจะเสียความยืดหยุ่น ทำให้ลมที่จะเข้าปอดน้อยกว่าปกติ เกิดการแลกเปลี่ยนออกซิเจนลดน้อยลง
อาการ
ผู้ป่วยที่เป็นโรคนี้ในระยะเริ่มแรกมักจะไม่มีอาการ เมื่อเป็นมากขึ้น อาการก็จะแสดงชัดขึ้นโดยอาการสำคัญที่พบบ่อยๆ ได้แก่ หายใจลำบาก หอบ เหนื่อย และหายใจมีเสียงวี้ด
บทบาทนักกิจกรรมบำบัด
จากอาการดังกล่าวทำให้ประสิทธิภาพของผู้ป่วยในการทำกิจวัตรประจำวันได้ลง, สูญเสียรายได้ เพราะไม่สามารถประกอบอาชีพได้ตามปกติ, มีค่าใช้จ่ายในการรักษาสูง นักกิจกรรมบำบัดต้องประเมินได้แก่
- ประเมินคุณภาพชีวิตและความสามารถในการทำกิจกรรมการดำเนินชีวิต เช่น เก็บที่นอน ล้างมือ ล้างหน้า แปรงฟัน ตกปลา
- ประเมินและฝึกทักษะการจัดการตนเอง ผลกระทบของ COPD ต่อทักษะการใช้ชีวิต, การจัดการเวลาและพลังงานในการทำกิจกรรมยามว่างและกิจวัตรประจำวัน, สุขภาวะทางจิต
- วางแผนการรักษา โดยฟื้นฟูสมรรถภาพปอดแบบประยุกต์
- ออกกำลังกายร่างกายส่วนบนโดยการใช้แรงต้าน (resistance exercise)
- Theraband
- Active exercise
- ประเมินซ้ำ
- Aftercare at home