เรื่องเล่าจากบ้านแม่ตาด :
เห็ดฟางหน้าบ้าน

น้องเพียงพอ.....พรีเซนเตอร์โฆษณาเห็ดฟาง
เมื่อหลายสัปดาห์ก่อน ผมได้ทำการเพาะเห็ดฟางไว้ที่โคนต้นมะม่วงหน้าบ้าน ถึงตอนนี้ผลผลิตเริ่มออกดอกทุกวันๆ ละ ประมาณ 1 กิโลกรัม.....นอกจากจะบริโภคภายในครอบครัวแล้ว ส่วนหนึ่งก็ยังจำหน่ายเพื่อสร้างรายได้เพิ่มเติมให้กับครอบครัวด้วย( กก.ละ 80 บาท)
พอดี อาจารย์ภูสุภา หรือ Pa Supu เกริ่นหรือแนะนำมาทาง Facebook (จากลอนดอน ประเทศอังกฤษ)ว่า อยากให้ผมแนะนำหรือเผยแพร่วิธีการเพาะเห็ดฟาง(แบบง่ายๆ ของผม)ให้เพื่อนๆ ได้ทราบด้วย เผื่อจะเป็นประโยชน์ต่อผู้ที่สนใจ ผมก็เลยตัดสินใจนำวิธีการเพาะเห็ดฟางที่ผมทำอยู่มาเขียนเป็นบันทึกนี้ขึ้นมา ตามคำแนะนำของอาจารย์ภูสุภานะครับ
A. อุปกรณ์สำหรับเพาะเห็ดฟาง
๑. ฟางข้าว จะเป็นฟางอัดด้วยรถอัดฟาง ฟางข้าวที่เกี่ยวด้วยมือ หรือตอซังข้าวก็ได้
๒. เชื้อเห็ดฟาง ซึ่งสามารถหาซื้อได้ตามโรงเพาะเห็ดต่างๆ
๓. พลาสติกใส สำหรับใช้คลุมกองฟาง เพื่อรักษาอุณหภูมิให้คงที่
๔. น้ำ สำหรับใช้รดหรือแช่ฟางให้เปียกชุ่ม
B. วิธีเพาะเห็ดฟาง
๑. การเพาะเห็ดฟางแบบธรรมชาติ
ขั้นตอน.....ก็คือ เอาฟางข้าวไปกองไว้หนาๆ แล้วก็รดน้ำเช้า-เย็น จนชุ่มสัก ๔-๕ วัน จากนั้นก็เอาพลาสติกคลุมไว้(หรือไม่คลุมก็ได้) โดยไม่ต้องใส่เชื้อเห็ดลงไป ไม่นานเห็ดก็จะออกมา เพียงแต่ออกอาจจะเล็กและออกน้อย และใช้เวลานานกว่าวิธีอื่น
๒. การเพาะเห็ดฟางโดยการใส่เชื้อเห็ดลงไป
ขั้นตอนการทำ......เริ่มต้นจาก
๑. การเอาฟางแช่น้ำไว้ ๒๔-๔๘ ชม. จนฟางชุ่มหรืออุ้มน้ำไว้เต็มที่
๒. นำฟางที่แช่นำเสร็จแล้วไปวางเรียงบนจุดที่เตรียมไว้ แล้วเอาเชื้อเห็ดฟางโรยไว้ด้านบน ต่อจากนั้นก็นำฟางมาทับไว้ แล้วก็โรยเชื้อเห็ดไว้ข้างบนอีก ทำอย่างนี้สัก ๔-๕ ชั้น
๓. จากนั้นก็เอาพลาสติกใสมาคลุมแปลงเพาะไว้อย่างมิดชิด โดยไม่ให้ลมผ่านเข้าไปและไม่ต้องรดน้ำแต่อย่างใด เพื่อรักษาอุณหภูมิให้คงที่
ประมาณ ๒-๓ สัปดาห์ เห็ดฟางก็จะให้ผลผลิตออกมา
อีกวิธีหนึ่ง.....ก็คือ
๑. เอาก้อนฟางแห้ง(ฟางที่ใช้รถอัด)ไปจัดเรียงไว้
๒. จากนั้นก็เอาเชื้อเห็ดโรยไว้ด้านบน สลับกันประมาณ ๔-๕ ชั้นเช่นกัน
๓. แล้วก็รดน้ำประมาณ ๓-๔ วัน
๔. เมื่อฟางเปียกชุ่มแล้ว ก็เอาพลาสติกใสคลุมไว้อย่างมิดชิด....หรือไม่ต้องใช้พลาสติกคลุมก็ได้ เพียงแต่ให้อยู่ในที่ร่มหน่อย และไม่ต้องโดนแดดมากเกินไป
ประมาณ ๒-๓ สัปดาห์ ผลผลิตเห็ดฟางก็จะออกมาครับ
สำหรับผมแล้ว.....ผมใช้วิธีอันหลังนี้นะครับ
C. เคล็ดลับในการทำให้เห็ดฟางมีดอกใหญ่
สำหรับเคล็ดลับในการทำให้เห็ดออกดอกใหญ่ ก็คือ ให้นำรำข้าวหรือข้าวโพดบดละเอียดมาผสมหรือคลุกกับเชื้อเห็ดฟางนะครับ (จากนั้นก็จะนำไปโรยไว้ในกองฟางตามวิธีที่แนะนำไว้ด้านบน) ซึ่งจะทำให้เชื้อเห็ดเดินหรือเจริญเติบโตเร็วและออกดอกใหญ่มากกว่าปกติ
D. ประโยชน์ของการเพาะเห็ดฟาง
๑. ได้เห็ดฟางสำหรับบริโภคในครัวเรือน ซึ่งเป็นอาหารชั้นดีและปลอดสารพิษ
๒. มีรายได้เพิ่มจากการจำหน่ายส่วนที่เหลือ แม้จะได้เงินเพียงเล็กๆ น้อยๆ แต่ก็ไม่ควรดูหมิ่นเงินแม้เพียงน้อยนิดนี้นะครับ
๓. ได้ใช้เวลาว่างให้เป็นประโยชน์
๔. ทำให้รู้จักวิธีการเพาะเห็ดฟางแบบง่ายๆ และได้ลงมือทำด้วยตนเอง
๕. ทำให้รู้จักคุณค่าของการ "รอคอย"(ลุ้นว่าเมื่อไหร่เห็ดฟางจะออกสักทีน๊า คิคิคิ)
๖. หากประสบความสำเร็จ ก็จะทำให้เรารู้สึกมีความสุขใจและภาคภูมิใจในตัวเองว่า "เราทำได้แล้วน่ะ"
๗. เป็นการใช้พื้นที่ในบริเวณบ้านให้เกิดประโยชน์สูงสุด
๘. ได้เรียนรู้สิ่งใหม่ๆ ที่ตนเองไม่เคยทำมาก่อน
๙. เมื่อกองฟางเปื่อยยุ่ยและเห็ดออกหมดแล้ว เราก็จะได้ปุ๋ยหมักชั้นดีเลยทีเดียว
๑๐. และอื่นๆ (อีกประมาณ ๑๐๘ ประการ) คิคิคิ
สำหรับผม......ผมเพาะเห็ดฟางเพื่อใช้บริโภคในครัวเรือนนะครับ(ผมเป็นเพียงเกษตรกรสมัครเล่นนะครับ) เป็นการดำเนินชีวิตตามแนวเศรษฐกิจพอเพียงของในหลวง
แต่เนื่องจากผลผลิตเห็ดฟางที่ผมเพาะไว้มีปริมาณมาก ก็เลยจำหน่ายให้กับชาวบ้านด้วย โดยจำหน่ายในราคาเป็นกันเอง กิโลกรัมละ 80 บาท ซึ่งในแต่ละวันก็มากพอสำหรับมอบให้น้องเพียงพอและน้องแพรวพราว(ลูกสาวบังเกิดเกล้าสุดที่รักของผม คิคิคิ)สำหรับเป็นค่าขนมเวลาไปโรงเรียน
เพื่อนๆ ลองนำวิธีเพาะเห็ดฟางที่ผมแนะนำไว้ไปใช้ดูนะครับ
ได้ผลหรือล้มเหลวอย่างไร.... ก็อย่าลืมนำมาเล่าสู่กันฟังบ้างละกัน

มันใหญ่มากกกกกกกกกกกกก
เปรียบเทียบกับไข่ไก่เบอร์ใหญ่สุด
ดอกละ ๑ ขีดพอดี(ขีดละ ๘ บาท)
ก้อนฟางอัดที่ใส่เชื้อเห็ดไว้ด้านในแล้ว และรดน้ำให้ชุ่ม ๔-๕ วัน
ก่อนจะคลุมด้วยพลาสติกใส(หรือไม่คลุมก็ได้นะครับ)

เห็ดฟางที่เพาะไว้ใต้ต้นไม้หน้าบ้าน
(เป็นการใช้พื้นที่ซึ่งมีอยู่อย่างจำกัดให้เกิดประโยชน์สูงสุด)
ควรเพาะเห็ดไว้ในที่มีอากาศพอดีๆ นะครับ..... เย็นหรือร้อนเกินไปก็ไม่ดี
กองฟางที่คลุมไว้ด้วยพลาสติกใส
กองนี้เพาะติดกับกำแพง
เห็ดจะทะยอยออกมาเป็นรุ่นๆ
ดอกโตเกือบจะได้ที่แล้ว
กลุ่มนี้กำลังเหมาะพอดี
ออกทุกจุดที่เชื้อเห็ดแพร่ขยายไปถึง
บางจุดก็ออกเป็นชุดแบบนี้ หากโตเต็มที่น้ำหนักจะราว 1 กก.
ส่วนหนึ่งของผลผลิต
หนูเป็น "สาวสันกำแพง" ค่ะ
เพลง "สาวสันกำแพง"
ร้องโดย "ยุ้ย ญาติเยอะ"
สวัสดีค่ะคุณอักขณิช
ชื่นชมค่ะ
ชอบทานเห็ดฟางค่ะ ดอกโตมากเลย นางแบบน่ารักมากๆ เพลงเพราะค่ะ
ตอนเด็กๆชอบไปกองฟาง ลุ้นเห็ดอ่อนๆค่ะ มีความสุขดี
ตอนนี้ที่บ้านที่สกลนคร เริ่มปลูกมาขายบ้างแล้วค่ะ
ขอบคุณค่ะ
ขอบคุณที่แนะนำข้อมูลครับ
โอโหพี่ดอกใหญ่มาก (น้องพอแสดงแบบเห็ดน่ารักมาก) ดีจังเลยได้เห็ดฟางกินที่บ้าน ผมกังวลที่เชื้อเห็ด ส่วนมากจะได้เชื้อที่ไม่ค่อยดี เคยให้เด็กนักเรียนปลูก เล่นดูกันทุกวันไม่ออกเลย เปิด ปิด แต่พอเด็กเผลอไม่เปิดดู โอโห ออกเต็มเลย
ขอบคุณที่แนะนำสิ่งดีๆ ผมจะไปทดลองทำเย็นนี้เลยครับ
สุดยอดครับพี่
ลูกโตมาก ๆๆๆๆ
ขอโทษครับใช้ลักษณะนามผิด
ต้องเป็น
...ดอกโตมากครับ...เห็ดฟาง
อากาศหนาวไหมครับตอนนี้
มาร่วมชื่นชมด้วยค่ะ..
ดอกเห็ดใหญ่มากๆ ค่ะ
ส่งมาเชียงใหม่ด้วยค่ะ จะต้มยำ ดอกโตดีจัง เมื่อตอนเด็กๆที่บ้านสุพรณณก็ปลูกขาย ตอนเช้ามืด ต้องใช้ไฟฉายช่วยส่องเก็บเห็ดฟางไปขาย พี่ดาโชคดีอยู่เชียงใหม่ ใกล้ตลาดที่มีเห็ดหลายชนิดมาขาย โดยเฉพาะการกินเห็ด 3 อย่าง ใครทำได้สม่ำเสมอก็ดีต่อร่างกาย หายจากบางโรคได้ เห็ดฟางซื้อมาต้องรีบทำอาหารในวันนั้นเลย เก็บไว้แล้วเป็นน้ำดอกเห็ดไม่คงที่ มีวิธีเก็บไว้ไม่ให้เป็นน้ำหรือไม่ค่ะ
สวัสดีค่ะ
มาชมเห็ดกับสาวน้อย
ว้าว งามมากๆ เลยค่ะ ชอบเมนูเห็ดทุกชนิด นางแบบน่ารักสุด ๆ ฝันดีค่ะ
อูววว ไข่จากไก่ ฟังเพลงว่าใหญ่แล้ว
ยังแพ้เห็ดฟางเลยเนอะ ^_____^
ขอบคุณนางแบบน้อยมากนะจ๊ะ
ที่พาทั้งไข่ไก่และเห็ดฟางมาให้คุณป้าได้ชื่นชม ^______^
*ถูกใจพรีเซนเตอร์ครับอาจารย์
*ขอบคุณคำแนะนำวิธีเพาะเห็ดฟางนะครับ
เห็ดดอกใหญ่เบ้อเริ่มเลย ขอแบ่งกันกินมั้งดิ
สวัสดีครับ คุณพี่ถาวร
-ขอบคุณมากๆ ครับ ที่แวะเข้ามาเยี่ยมและให้กำลังใจอย่างสม่ำเสมอ
-เห็ดฟาง.....เป็นเห็ดที่เพาะง่ายกว่าเห็ดชนิดอื่นนะครับ แถมยังมีรสชาติอะไรด้วยอีกต่างหาก
เห็ดที่ผมเพาะขึ้นเอง มีข้อดี ก็คือ เป็นเห็ดที่มีความสดมากกว่าเห็ดที่ซื้อมาจากท้องตลาด เก็บปุ๊บ เอาไปทำอาหารปั๊บ รสชาติจะอร่อยมาก เพราะเนื้อแน่น และมีรสหวาน.....รับประทานแล้วติดใจเลยล่ะ
-ว่างๆ ก็ลองนำวิธีเพาะเห็ดที่ผมแนะนำไว้ไปทดลองดูนะครับ
สวัสดีครับ คุณ nobita
ยินดีที่ได้รู้จัก และขอบคุณมากๆ ครับ ที่กรุณาแวะเข้ามาเยือน
สวัสดีครับ อาจารย์ขจิต ฝอยทอง
-ขอบคุณมากๆ ครับ ที่แวะมาเยือนเป็นประจำ
-การเพาะเห็ดฟางไม่ยากอย่างที่คิดนะครับ ถ้าหากรู้จักวิธีการเพาะเห็ดอย่างถูกต้อง
ปัจจัยที่มีผลต่อการเติบโตของเห็ด ก็คือ คุณภาพของเชื้อเห็ด คุณภาพของฟาง ความชื้น และอุณหภูมิที่คงที่นะครับ
หากเชื้อเห็ดไม่ดี.....ดอกเห็ดก็มีขนาดเล็กและมีปริมาณน้อย (สามารถแก้ไขได้ด้วยการผสมรำข้าวหรือแป้งข้าว/แป้งข้าวโพดเข้าไปนะครับ)
หากได้ฟางที่มีคุณภาพดี เช่น ตอซังข้าว หรือฟางมัด ก็จะทำให้เห็ดเจริญเติบโตได้ดี
ความชื้น....ก็สำคัญนะครับ ถ้าหากฟางแห้งเกินไป เห็ดก็ตาย แต่หากชุ่มน้ำมากเกินไป เชื้อเห็ดก็จมน้ำตายเช่นกัน ต้องไม่แห้งหรือชื้นเกินไปถึงจะดี
และสุดท้าย.....อุณหภูมิต้องคงที่นะครับ เปิดๆ ปิดๆ บ่อยนักไม่ดี ถ้าเปิดก็เปิดไว้นานๆ เลย ถ้าปิดก็ปิดให้สนิทโดยไม่ต้องเปิดดูบ่อยๆ (หลังจากคลุมพลาสติกแล้ว ประมาณ 7 วัน ค่อยเปิดดูว่าเชื้อเห็ดเดินสายหรือยัง) ยกเว้นตอนที่เห็ดออกดอกแล้ว จึงค่อยเปิดบ่อยๆ เพื่อเก็บดอกเห็ดไปนั่นเอง
-อาจารย์ลองพาเด็กๆ ทำดูอีกครั้งนะครับ โดยผมจะรับเป็นที่ปรึกษาให้เองครับ 555
สวัสดีครับ คุณบุญไทย
-ยินดีที่ได้รู้จักนะครับ และขอบคุณมากๆ เลย ที่กรุณาแวะเข้ามาเยือน
-ได้ผลหรือล้มเหลวอย่างไร.....ก็อย่าลืมนำมาเล่าสู่กันฟังบ้างนะครับ