สัปดาห์ที่ผ่านมาเป็นสัปดาห์ที่นักเรียนได้ทำกิจกรรม AAR เพื่อทบทวนการเรียนรู้ในภาควิริยะที่กำลังจะจบลง ในส่วนของครูก็มีการทบทวนการเรียนรู้ที่เกิดขึ้นกับตัวเองด้วย คุณครูจูน – สฐิตา อุ่นสอน คุณครูหน่วยวิชาธรรมชาติศึกษาและประยุกต์วิทยา ช่วงชั้นที่ ๒ สะท้อนว่า กิจกรรมที่ตนได้เรียนรู้มาก คือ กิจกรรม “น้ำสะอาดที่ดื่มได้” ของนักเรียนชั้น ๕
โจทย์สถานการณ์เปิดที่สร้างให้กับเด็กคือ “จงทำน้ำคลองในบิกเกอร์ให้สะอาด และสามารถนำมาดื่มได้”
คุณครูจูนได้เรียนรู้ว่า การเปิดโจทย์ที่ท้าทายเป็นการเปิดกระบวนการคิด และเป็นก้าวสำคัญของการเรียนรู้ ตัวสื่ออุปกรณ์เป็นตัวช่วยให้ผู้เรียนเกิดความตื่นเต้น และช่วยให้ความอยากรู้เพิ่มพูนมากขึ้น และในขณะเดียวกันก็เป็นตัวดึงดูดให้ผู้เรียนอยากทดลองความคิดของตน โจทย์ดีๆ นี้ได้มาจากการช่วยกันคิดกับคุณครูคู่วิชา คือคุณครูแป๊ะ - สรนัย
ขั้นตอนการจัดกระบวนการเรียนรู้
- ขั้นนำ ให้ผู้เรียนนั่งเป็นวงกลม หลับตา แล้วให้ดมกลิ่นน้ำคลองในบิกเกอร์ เมื่อครบรอบวงแล้ว ให้ลืมตาขึ้นมองน้ำคลองในบิกเกอร์ที่ตั้งอยู่กลางวง
- ครูให้โจทย์สถานการณ์เปิด กำหนดเวลาของการทดลอง และแจกอุปกรณ์
- แต่ละกลุ่มออกแบบการทดลอง ลงมือปฏิบัติ และบันทึกผลการทดลอง
- แลกเปลี่ยนเรียนรู้ผลการทดลองร่วมกัน
- เรียนรู้วิธีการของเพื่อน แล้วนำมาปรับพัฒนาการทดลองของตน
- ทุกคนช่วยกันสรุปความรู้ความเข้าใจ
ปัจจัยความสำเร็จ
- การมีโจทย์ที่พอเหมาะพอดีกับความรู้ของผู้เรียน และท้าทายความสามารถเพียงพอ
- การถามคำถามเพื่อกระตุ้นให้เกิดการคิดต่อยอดไปเรื่อยๆ
- การมีวิธีคิดที่หลากหลาย ที่ก่อให้เกิดวิธีการแก้ปัญหาได้มากกว่า ๑ วิธี
- การจัดให้ทุกกลุ่มมีอุปกรณ์การทดลองเพียงพอที่จะทำการทดลองตามที่ออกแบบไว้ได้
กิจกรรมในวันนี้ นอกจากผู้เรียนจะได้เรียนรู้เรื่องของการทำน้ำคลองให้สะอาดแล้ว ยังได้การเรียนรู้เรื่องของการคิดหลากหลาย ตลอดจนได้เรียนรู้ที่จะสื่อสารความเข้าใจของตัวเองออกมาอย่างเป็นลำดับ และได้เข้าใจความคิดของเพื่อน ที่นำไปสู่การพัฒนาทั้งวิธีคิด และการกระทำ (การทดลอง) ของตนอีกด้วย
