วันนี้ต้องขออนุญาตตอบคำถามที่ท่านอาจารย์หมอวิจารณ์ได้ถามมาเกือบสองสัปดาห์ สาเหตุที่ตอบคำถามช้าเพราะต้องการให้เวลาช่วยหาคำตอบที่เหมาะสมให้ แต่ถ้าช้าไปกว่านี้อาจจะเกินกาลได้ อีกทั้งมีความคิดว่า การตอบคำถามที่เป็นตัวหนังสือนั้นจะเขียนหรือสร้างภาพอย่างไรก็ได้ อาจไม่ตรงกับความจริงทั้งหมด  และการตอบคำถามก็คงไม่สามารถประเมินได้ว่าการเรียนรู้ได้พัฒนาไปตามเป้าหมายหรือไม่

             จึงขออนุญาตตอบเป็นข้อ ๆ ดังนี้

             1.   การเขียนบล็อกของตนเองมีเป้าหมายเพื่ออะไร

                   -   เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในเรื่องที่เรียนและเรื่องราวต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นในสังคมไทย  โดยเฉพาะเรื่องที่เป็นปัญหากับสังคมไทยและแนวทางแก้ไข

                  -   เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในเรื่องที่เกี่ยวกับหัวข้องานวิจัยที่จะทำ คือ เรื่องการเลี้ยงโค

                 -    เพื่อเปิดโลกทัศน์สำหรับตนเองที่จะทำให้มองเห็นปัญหาในมุมกว้างและเชื่อมโยงได้ว่าปัญหาทุกปัญหาไม่ได้เกิดเพราะสาเหตุใดสาเหตุหนึ่งเป็นหลัก การแก้ปัญหาควรให้ความสำคัญกับหลายสาเหตุหลายปัจจัย  จะได้เข้าใจเรื่องราวหรือสถานการณ์ที่เกิดขึ้นตามความเป็นจริง จะได้ไม่ตัดสินใจผิดเพราะความคิดที่คับแคบ มีอคติหรือยึดเอาความคิดของตัวเองเป็นหลัก

                -   เพื่อนำความรู้ที่ได้รับมาต่อยอดและบูรณาการให้กับตนเองและชุมชน ให้เป็นบุคคลแห่งการเรียนรู้และสร้างสังคมแห่งการเรียนรู้ไปพร้อม ๆ กัน

             2. ข้อความในบันทึกของตนมุ่งบันทึกในเรื่องราวด้านไหนบ้าง

                  -   บันทึกเรื่องที่ได้เรียนรู้มาจากมหาวิทยาลัย ตามที่หลักสูตรกำหนด  เขียนสรุปและแสดงความคิดเห็นต่อเรื่องที่ได้เรียนรู้  ว่าทุกเรื่องมีความเป็นมาอย่างไร ส่งผลอย่างไร จะแก้ปัญหาอย่างไร และนำไปใช้ประโยชน์อย่างไรต่อการทำวิจัยของตนเอง หรือเพื่อช่วยเหลือชุมชนอย่างไร

                  -    บันทึกในเรื่องที่อยากรู้และอยากทำ คือเรื่องที่เกี่ยวกับงานวิจัย ว่ามีความรู้ความเข้าใจในเรื่องนี้มากน้อยแค่ไหน โดยพยายามสืบค้นและหาความรู้เพิ่มเติมตามคำแนะนำของอาจารย์ที่ปรึกษาและอาจารย์ผู้สอน

                  -   บันทึกเรื่องราวประจำวันที่พบเห็นทั้งที่ประทับใจและไม่ประทับใจ เป็นการชื่นชมยินดีและติเพื่อก่อ

            3.  การเขียนบันทึกบล็อก ช่วยให้เกิดการเรียนรู้อะไรบ้าง

                 -  รู้ข้อบกพร่องของตนเองและแสวงหาแนวทางแก้ไนพัฒนา

                 -  เรียนรู้ธรรมชาติของมนุษย์และสรรพสิ่ง ว่ามีทั้งดี และไม่ดี มีจริงและไม่จริง จึงไม่ควรเชื่ออะไรง่าย ๆ จนกว่าจะได้พิสูจน์ด้วยปัญญาอย่างถ่องแท้

                -  ได้เรียนรู้สิ่งดีที่ไม่เคยรู้ ไม่เคยเห็น ไม่เคยคิดว่าจะมี

            4. มีความไม่สะดวกอย่างไรในการเขียนบันทึกลงบล็อก

                การเขียนบันทึกลงบล็อกมีความสะดวกสบายเป็นอย่างมาก จะยากตรงที่คิดว่าจะเขียนอย่างไรเท่านั้น เพราะแต่ละวันหลังจากเรียนและเรียนรู้เรื่องราวต่าง ๆ จากสิ่งรอบตัวแล้วจะใช้เวลาเรียบเรียงความคิดแล้วถ่ายทอดเป็นข้อความลงในบล็อกประมาณ 1  ชั่วโมง และใช้เวลาส่ง ไม่เคยเกิน 5  นาที  ทั้งนี้ต้องจัดการและบริหารเวลาให้เป็นคืออย่างใช้อินเทอร์เน็ตเวลาช่องสัญญาณมีคนใช้หนาแน่น (13.00 - 15.00 น.)  ที่คิดว่าสะดวกเพราะไม่เคยมีปัญหาและไม่เคยเอาชีวิตไปผูกติดกับอินเทอร์เน็ต การส่งบล็อกก็จะส่งวันละไม่กี่เรื่องและส่งเฉพาะเรื่องที่เห็นว่าจำเป็น อีกทั้งยังต้องใช้เวลากับการสืบค้นข้อมูลอย่างอื่น ต้องอ่านหนังสืออีกมากมาย  และไม่คิดว่าการเขียนบันทึกบล็อกจะเป็นตัวตัดสินชีวิตและการเรียนรู้ของนักศึกษาเพราะเชื่อว่าทุกคนเริ่มจากอยากรู้ แต่รู้น้อย จึงเรียนรู้เพิ่ม เพื่อพัฒนาตนเอง และนำความรู้ไปพัฒนาผู้อื่น

            5. มีอะไรที่นักศึกษาอยากแลกเปลี่ยนข้อคิดเห็นกับทาง มอบ.และสคส.ในเรื่องการเรียนของตน

                คิดว่าการเรียนหลักสูตรนี้กับ มอบ. นั้นเหมาะสมกับความอยากของตัวเองที่ต้องการเรียนเพื่อรู้จริง จะได้นำความรู้ไปใช้กับนักเรียน ชาวบ้าน ชุมชน  ไม่ได้มาเรียนเพื่อปรับวุฒิหรือปรับเงินเดือนแต่อย่างใด  อาจารย์จาก มอบ.สนับสนุนอย่างเต็มที่ได้สรรหาอาจารย์จากทุกคณะและจากหลายๆ มหาวิทยาลัยทั้งในและต่างประเทศมาสอน มาเป็นอาจารย์ที่ปรึกษา เพื่อสนองความอยากรู้ และสนองหัวข้องานวิทยานิพนธ์ของนักศึกษาอย่างเต็มที่  ซึ่งเห็นว่าเหมาะสมแล้ว  

            ขอบคุณค่ะ   

            พันดา  เลิศปัญญา