ฝากบอกต่อ

    รักการอ่านเป็นอีกเรื่องที่ "ตาสว่าง"พบว่าไม่พัฒนาเท่าที่ควร เกือบเรียกได้ว่าโรงเรียนที่ผ่านไปแล้วมีไม่ถึง10%ที่ok ที่โรงเรียนได้รับการรับรองเพราะกิจกรรมอื่นช่วยไว้โรงเรียนท่านที่เข้ามาอ่านฝากบอกต่อเชิญชวนอ่านและพัฒนาด้วยนะคะ ประเมินในปีนี้ขอเพิ่มความสำคัญอีกเท่าตัว

ขอแทรก แจ้งปฏิทินสำหรับ" ตาสว่าง"ดังนี้

21-24มิย.54 มีนัดกับชาวยโสธร และศรีสะเกษ

27 มิย.มีนัดอย่างไม่เป็นทางการกับ RTสังเคราะห์ Best(อ.ประยงค์ศรี)

28มิย.-1กค.มีนัดกับชาวอุบลฯและอำนาจเจริญ

4-8 กค. มีนัดดร.บุญทองที่ลำปาง

11-14 กค.ว่างค่ะ ขอให้RTประสานภายใน

19กค.นนทบุรี

21-22 กค. พบชาวขอนแก่น 25-29 กค.มีนัดกับชาวร้อยเอ็ดค่ะ

1-4 สค. มีภารกิจอาจแทรกประเมินได้บ้าง ขอให้RT ประสานภายใน

 8-11 สค.มีนัดกับสพม.29 (อุบลฯค่ะ)  

15-24 สค.เตรียมสัมมนาผุ้บริหารโรงเรียนในฝันมอบป้ายต้นแบบรุ่น3

25-27 สค.สัมมนาผู้บริหารมอบป้ายรุ่น3

กันยายน เป็นเดือนสุดท้ายในชีวิตราชการ

14-16 กย.มีนัดประเมินกับชาวในฝันเลย

                  จากการที่นิเทศติดตามและประเมินโรงเรียนในโครงการโรงเรียนในฝันพบว่าจุดอ่อนที่ยังไม่ได้รับการแก้ไขเท่าที่ควรจะเป็นสำหรับห้องสมุด ที่เป็นข้อสังเกตมากที่สุด คือการจัดกิจกรรมส่งเสริมรักการอ่า ภายในปี 2564 รัฐบาลประกาศว่าคนไทยจะมีนิสัยรักการอ่าน โรงเรียนในฝันควรจะเป็นผู้นำการรักการอ่านทั้งนี้เพราะเรากำหนดเป็นเป้าหมายด้านคุณภาพนักเรียนตั้งแต่เริ่มโครงการ (ปีการศึกษา 2546) ด้านการรักการอ่านเป็นร่วมสร้างความตระหนักในความสำคัญของการอ่าน สร้างนิสัยให้รักการอ่าน 

การสร้างนิสัยเป็นการเปลี่ยนแนวคิด ซึ่งการปรับเปลี่ยนแนวคิดดังกล่าวจะส่งผลต่อการเปลี่ยนการกระทำของตนเอง กิจกรรมส่งเสริมการสร้างนิสัยรักการอ่าน จึงต้องปรากฏผลต่อผู้ร่วมกิจกรรมทันที สอดคล้องกับเป้าหมาย เช่น กิจกรรมการแข่งขัน กิจกรรมแสดงความสามารถของผู้ประสบความสำเร็จจากการอ่าน หรือเชื่อมโยงจากการอ่านสู่ทักษะอื่น สู่การแก้ปัญหา ผลการอ่านที่เกิดกับผู้ร่วมกิจกรรม อ่านมาก ได้ข้อมูลมาก ใช้ข้อมูลได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ขอเสนอตัวอย่างกิจกรรมส่งเสริมรักการอ่าน กิจกรรมเน้นการแข่งขัน เพราะมีผลต่อผู้ร่วมกิจกรรมในทันที ( เป็นกิจกรรมส่งเสริมการสร้างนิสัย การสร้างความกระหนัก) ทุกกิจกรรมมีเกณฑ์การแข่งขัน ประเมินตรงเป้าหมาย จำนวนเกณฑ์ไม่มาก การประเมินตามเกณฑ์ชัดและกิจกรรมดำเนินการอย่างรวดเร็ว เช่น

1.  กิจกรรมแข่งยอดนักสำรวจ เป็นการแข่งขันใครรู้จักหนังสือในห้องสมุดมากที่สุด อาจจะค้นหานักสำรวจเป็นรายสัปดาห์ (มีการล้มแชมป์ประจำสัปดาห์ หรือประจำเดือน)

2.  กิจกรรมยอดนักข่าว เป็นการแข่งขัน เกี่ยวข่าวจากหนังสือพิมพ์ เช่น อ่าวข่าวพาดหัวแล้วสามารถบอกเรื่องราวในเรื่องได้ (วิเคราะห์จากพาดหัวข่าว) ตอบคำถามเกี่ยวกับข่าว สามารถต่อยอดหาความรู้เกี่ยวกับหนังสือพิมพ์ ประวัติความเป็นมาของหนังสือพิมพ์ บทบาทหนังสือพิมพ์ต่อสังคม เรียนรู้การทำหนังสือ เป็นจัดทำหนังสือพิมพ์ประจำโรงเรียน เป็นต้น  

3.  กิจกรรมแข่งขันใครอ่านหนังสือมากที่สุดใน 1เดือนแข่งขันยอดนักอ่านประเมินสั้น ๆ แล้วประเมินจากจำนวนหนังสือที่อ่าน หรือ เรื่องที่อ่าน แล้วแต่เกณฑ์ที่กำหนด แต่ต้องประเมินอย่างรวดเร็ว ( มีแชมป์และมีการล้มแชมป์ )

4.  กิจกรรมเรื่องเล่าจากหนังสือเล่มโปรดหรือและแนะนำหนังสือเล่มโปรด (มีเกณฑ์ที่ตรงกับกิจกรรม) ควรสอนวิธีการแนะนำหนังสือเชิญชวนให้อ่าน ควรมีเกณฑ์ในการประเมินชัดเร็ว

5.  กิจกรรมเซียนโค่นเซียน แข่งขันตอบคำถามจากหนังสือเล่มต่าง ๆ (ตามแต่ที่กำหนด) หรือกิจกรรม "เซียนโค่นเซียน” (คล้ายกับแฟนพันธุ์แท้) แนวทางการจัดกิจกรรม ประกอบด้วย

                   5.1 มอบหมายให้มีผู้รับผิดชอบ เช่น คณะกรรมการนักเรียน ชุมนุมภาษาไทย ห้องสมุด โดยให้ทำหน้าที่ดังนี้

5.1.1) เลือกหนังสือ หรือเรื่องที่ต้องการแข่งขันเพื่อหาเซียน อาจทำการสำรวจความต้องการก่อนจะดีมาก ๆ

5.1.2) อ่านหนังสือเรื่องนั้นๆให้มาก และจัดทำคำถามพร้อมเฉลย กิจกรรมนี้เสมือนยิงปืนนัดเดียวได้ นก 2 กลุ่ม คือ

นกกลุ่มที่ 1 คือ กลุ่มที่เป็นฝ่ายจัดทำคำถาม จะอ่านมากและจัดทำคำถาม-พร้อมเฉลย ( ทำไว้ประมาณ 3 ชุด ง่าย กลาง ยาก ) มีความเหมาะสมสำหรับโรงเรียนเปิดสอนถึงระดับช่วงชั้นที่ 4 ผลที่เห็นชัดกลุ่มนี้จะเก่งมากกลายเป็นนักอ่านที่รู้ลึก รู้จริง (เพราะอ่านมาก) มีความคิดสร้างสรรค์ เช่น สามารถสร้าง และจัดคำถาม คำตอบไว้ในComputer กลุ่มนี้   นอกจากจะเป็นพวกที่อ่านเก่งแล้ว ยังเป็นฝ่ายจัดการแข่งขัน นอกจากจะได้เซียนหรือแชมป์ตามที่ต้องการแล้ว ท่านได้ฝึกนักจัดรายการ พิธีกรสมัครเล่น เพราะท่านมอบให้นักเรียนจัดการ จัดกิจกรรม "เซียนโค่นเซียน" เด็ก ๆ ได้แสดงความสามารถในการเป็นพิธีกร แรก ๆ ก็เป็นผู้ช่วยครูจัดกิจกรรมนาน ๆ เข้าเด็กๆ จะเป็นเจ้าของกิจกรรม ครูจะมีหน้าที่เป็นที่ปรึกษาคอยช่วยแก้ปัญหา หารางวัล แต่สำหรับช่วงชั้นที่ 1-3 ครูอาจเป็นผู้จัดกิจกรรม 

      นกกลุ่มที่ 2 เป็นกลุ่มผู้ที่สมัครแข่งการเป็นเซียน (เป็นผู้แข่งขัน ตอบคำถามแข่งเพื่อเป็นเซียน) กลุ่มนี้ไม่จำกัดระดับชั้น รับรองว่าท่านจะเห็นเซียนตัวเล็ก ๆ ที่กล้าหาญโค่นเซียนตัวโต ๆ ลองนำไปพัฒนา  วันประเมินต้นแบบโรงเรียนในฝัน กรรมการขอพบแชมป์อ่าน หรือพบเซียนเพื่อท้าพิสูจน์ เป็นการประเมินที่สนุกสนานมาก มีโรงเรียนนำแนวคิดไปพัฒนาต่อ “ตาสว่าง” เคยพบ เซียนท่องเที่ยวจังหวัดต่าง ๆเขาเรียนอยู่ชั้น ป.4 โรงเรียนเมืองเลย สพป.เลยเขต1 รู้เรื่องท่องเที่ยวทุกจังหวัดจากการอ่าน การค้นคว้าจาก Internet ทั้ง ๆ ที่ไม่เคยไปเที่ยว เซียนสามก๊กและเซียนไดโนเสาร์ จากโรงเรียนชุมชนบ้านด่านซ้าย สพป.เลย เขต3 นี่ก็สุดยอดจริง ๆ และพบอีกเซียน เซียนพุทธศาสนา จากโรงเรียนบ้านสำโรงเกียรติ สพป.ศรีสะเกษ เขต4  โอ้โฮ! ต้องขอยกนิ้วให้

                   5.2 สำหรับการจัดหาหนังสือหรือเรื่องที่ต้องการหาเซียน ซึ่งเป็นบทบาทนกกลุ่มที่ 1 เช่น เซียนสารานุกรม เซียนการ์ตูน เซียนนวนิยาย เซียนสามก๊ก เซียนเรื่องสั้น เซียนนิทาน เซียนสุภาษิต เซียนทางธรรมะ เซียนท่องเที่ยว เซียนจังหวัดต่าง ๆ เซียนปราสาท เซียนโบราณสถาน เซียนประวัติศาสตร์ไทย เซียนแผนที่ (ที่ตั้ง เมืองหลวง ธงชาติ ประเทศต่าง ฯลฯ) เซียนกีฬา เซียนดาราศาสตร์ เซียนหนังสือพิมพ์ ข่าวกีฬา ข่าวการเมือง ข่าวบันเทิง ฯลฯ

      ประเมินตรงเป้าหมาย เกณฑ์จำนวนไม่มาก การประเมินผลตามเกณฑ์ชัดและกิจกรรมดำเนินการอย่างรวดเร็ว

          6. กิจกรรมเจ้าหนอนน้อย มีความเหมาะสมสำหรับระดับประถมศึกษา เป็นกิจกรรมรักการอ่านที่ “ตาสว่าง” พบจากโรงเรียนไทยรัฐวิทยา 75 สพป.กทม. นำมาพัฒนาต่อเป็น “เจ้าแห่งหนอน เจ้าหนอนน้อย หรือครอบครัวหนอน” ดีใจที่พบผู้นำกิจกรรมไปพัฒนา และวันประเมินน่ารักสนุกสนานมาก ที่โรงเรียนบ้านระเว สพป.อุบลราชธานีเขต 3 มีส่วนที่เสนอเป็นแนวคิดหรือวิธีการจัดกิจกรรมดังนี้

 6.1 ตั้งคณะสรรหาหนอนอาจเป็น สมาชิกชมรมห้องสมุด หรือ คณะกรรมการนักเรียน

 6.2 กำหนดกติกาเลือกหนอนเพื่อเข้าสู่การเป็นเจ้าแห่งหนอน เช่น

6.2.1 ชอบเข้าห้องสมุด (สังเกต และพิจารณาจากสถิติเข้าห้องสมุด)

6.2.2 ชอบอ่านและมีหนังสือเล่มโปรดมากกว่า 1 เล่ม หรือ 1 ประเภทหนังสือ (ตามที่จะเห็นเหมาะสมจำนวนมากเท่าไรยิ่งดี)

6.2.3 เล่าเรื่องจากหนังสือเล่มโปรด บอกชื่อผู้แต่งได้หรือสามารถตอบคำถามเกี่ยวกับหนังสือเล่มโปรดได้ (ครูอาจเชื่อมโยงคล้ายกับกิจกรรมเชี่ยนโค่นเซียน) 

  6.3 จัดกิจกรรมเลือกเจ้าหนอน อาจกำหนด เป็น “สัปดาห์เลือกเจ้าแห่งหนอน”

  6.4 มีคณะฝ่ายจัดทำคำถาม โดย

6.4.1 มอบหมายให้อ่านและจัดทำคำถามที่เกี่ยวกับหนังสือที่หนอนชอบ (หนอนที่ได้เลือกตาม ข้อ 6.1) 

6.4.2 เชิญหนอนเข้าร่วมกิจกรรม ตอบคำถาม หนอนคนใดตอบได้ถูกต้องมากที่สุด ได้รับเลือกเป็นเจ้าหนอนน้อย

6.4.3 เจ้าหนอนน้อย ที่ได้รับเลือกจะไปหาสมาชิกเพิ่ม เพื่อเป็นครอบครัวหนอน และมีการแข่งขันครอบครัวหนอนต่อไป  ท่านใดนำกิจกรรมนี้ไปพัฒนาต่อ โปรดบอกด้วยจะตามไปดู ดีใจมากอย่างน้อยๆได้พบผู้ที่นำไปพัฒนาต่อแล้วคือ โรงเรียนบ้านระเว สพป.อุบลราชธานีเขต 3 วันประเมินน่ารัก สนุกสนานมาก

7. กิจกรรมประกาศหาสาวก สาวกใคร สาวกเรื่องใด ต้องเป็นที่ชื่นชมคนหรือเรื่องนั้นโดยเฉพาะ เหล่าสาวกต้องมีโอกาสได้พูดคุย ได้เสวนา ได้แลกเปลี่ยน ควรมี Logo หรือสัญญลักษณ์ มีแนวทางจัดกิจกรรมสาวก                           

7.1 ประกาศว่าจะมีกิจกรรมนี้ ให้คนที่สนใจมาสมัครเข้าร่วมกิจกรรม เลือกว่าจะเป็นสาวกเรื่องอะไร หนังสือเรื่องอะไร มีเงื่อนไขว่าต้องมีสมาชิก ตั้งแต่ 3 คนขึ้นไป ต้องรู้เรื่องนั้น ๆ อ่านเรื่องนั้น ๆรวมถึงการค้นคว้าต่อเนื่อง และ  

 7.2 ให้เหล่าสาวก จองวัน นำเสนอผลงานของสาวก เช่น ในสัปดาห์นี้จะนำเสนอเหล่าสาวกหนังสือซีไรท์จะนำเสนอเป็นต้น (ตัวอย่างสาวก สาวกการ์ตูน สาวกนิทาน สาวกขุนช้างขุนแผน สาวกแฮรี่ พรอตเตอร์ พวกเหล่าสาวกต่างก็แลกเปลี่ยนหนังสือ แลกเปลี่ยนการเล่าเรื่อง และเหล่าสาวกต่างก็แข่งกันว่าใครจะมีสาวกมากกว่ากัน ถ้าสนใจพัฒนาต่อได้

การจัดกิจกรรมสาวกไม่เน้นการประกวดหรือแข่งขัน  แต่เน้นการจัดเวทีให้นำเสนอความสามารถ จัดบรรยากาศของคนชอบอ่าน เช่น สัปดาห์สาวกหนังสือเรื่องต่าง ๆ หรือทำเป็นปฏิทินว่า สัปดาห์นี้จะพบการพูดคุยเกี่ยวกับสาวกเรื่องอะไร ได้แก่ สัปดาห์นี้จะพบเหล่าสาวกด้านวรรณคดี ขุนช้างขุนแผน จะมีตั้งแต่เล่าเรื่อง ขับเสภา เชื่อมโยงประวัติสุนทรภู่ การวิจารณ์ตัวละคร (สร้างสรรค์) นิทรรศการภาพวาด แข่งขันแต่งคำประพันธ์ แข่งขันอ่านทำนองเสนาะ ขับเสภา หรืออาจเป็นสาวกดาราศาสตร์ สาวกประวัติศาสตร์ สมัย... สาวกชาวเขื่อน (พบตัวอย่างที่โรงเรียนบ้านระเว สพป.อุบลฯเขต 3)

                  สำหรับกิจกรรมประจำห้องสมุดที่ควรจัดภาพรวมควรดำเนินการดังนี้

1. ส่วนส่งเสริมที่สำคัญควรมีปฏิทินการจัดกิจกรรมที่ชัด พร้อมประกาศให้รับรู้ ผลการแข่งขัน ประกาศเซียนต่าง ๆ ก็ต้องชัด และควรประกาศหน้าห้องสมุด เป็นแรงกระตุ้นที่ดี ผู้ปกครองจะรับรู้ และร่วมชื่นชม

2. วันสุนทร (ภู่) หรือสัปดาห์ห้องสมุด ส่วนหนึ่งน่าจะเป็นวันที่นำเสนอผลงานของนักเรียนที่รักการอ่าน เช่น จัดมุมพบนักอ่าน “ท่องไปในโลกการอ่าน” แนะนำหนังสือเล่มโปรด เล่าเรื่องตัวละครจากหนังสือเล่มโปรด คนที่อ่านเรื่องประเภทเดียวกันแลกเปลี่ยนเรื่องราวที่เหมือนหรือต่างกัน ประกาศล้มเซียนประเภทต่าง ๆ

               3.ในห้องสมุดจัดมุมพูดถึงนักเขียนหรือนักประพันธ์คนโปรด จัดมุมหนังสือเล่มโปรด จัดมุมนักเขียนตัวน้อย ๆ เขียนถึงหนังสือที่อ่าน มีปฏิทินกำหนดกิจกรรมชัด ซึ่งเป็นตัวบ่งชี้การเคลื่อนไหวทำให้ห้องสมุดมีชีวิต

  ยินดีแลกเปลี่ยน……………..