การจัดการศึกษาหัวใจสำคัญคือการวัดและประเมินผลเพื่อให้ทราบถึงคุณภาพของ
นักเรียน  ในทางกลับกันครูควรเปิดโอกาสให้นักเรียนตัดสินการสอนของครูเช่นกันเพื่อเป็นกระจกส่องสะท้อนพฤติกรรมการสอนของครู

          ตลอดเส้นทางการศึกษาที่ผ่านมา   ทุกปีการศึกษาผู้เขียนมักให้นักเรียนประเมินการสอนเพื่อปรับปรุงตนเองเสมอ

       

          ในปีการศึกษา ๒๕๕๓ สอนนักเรียนวิชาภาษาไทย ท ๔๓๑๐๒ ชั้น ม.๖ จำนวน   ๑๘๗ คน  ได้ให้นักเรียนประเมิน
การสอนโดยมีรายละเอียด  และผลการประเมินดังนี้คือ

หัวข้อ

รายการ

เปอร์เซ็นต์

จัดลำดับ

คะแนน

๑

ความสามารถในการถ่ายทอด อธิบายความรู้ต่าง ๆ ได้อย่างชัดเจน

๘๙.๘

๕ 

๒

เตรียมตัวและวางแผนการสอนเป็นอย่างดีสอนได้ครบถ้วนครอบคลุมผลการเรียนรู้ที่คาดหวัง

๘๙.๖

๗

๓

จัดกิจกรรมการสอนได้อย่างหลากหลาย และน่าสนใจ  ส่งเสริมให้นักเรียนได้แสดงความสามารถอย่างเต็มที่

๘๙.๘

๕

๔

ความสามารถในการใช้ภาษาได้ถูกต้อง  ชัดเจน  ถูกอักขรวิธี  มีท่วงทำนองในการพูดดี

๙๓.๘

๓

๕

การใช้สื่อประกอบการสอนได้อย่างหลากหลาย  เหมาะสม  และน่าสนใจ

๙๐.๒

๔

๖

วัดและประเมินผลได้อย่างเหมาะสม และสอดคล้องกับเนื้อหาที่เรียน

๘๕.๕

๙

๗

การมอบหมายงานนักเรียนมีความชัดเจน  ส่งเสริมให้นักเรียนได้ค้นคว้าและลงมือปฏิบัติอย่างเต็มที่

๘๖.๒

๘

๘

มีความมุ่งมั่นและตั้งใจในการพัฒนาการสอนอย่างเต็มที่   ตรงต่อเวลาในการเข้าและออกจากห้องเรียน  ไม่ละทิ้งชั่วโมงที่สอน

๙๕.๕

๒

๙

มีบุคลิกที่เหมาะสมกับความเป็นครู  ประพฤติตนเป็นแบบอย่างที่ดีในการใช้คำพูดและการแต่งกาย 

๙๖.๔

๑

                                                                    คะแนนเฉลี่ย

๙๐.๖๐

 

 

           นอกจากนี้แล้วเด็ก ๆ ยังแสดงความคิดเห็นและความในใจที่อยากบอกผู้สอนอีกมากมาย   อ่านแล้วก็ชื่นใจสมกับความเหน็ดเหนื่อยและความตั้งใจทุ่มเทพยายามเพื่อพวกเขา

นี่คือความประทับใจ (บางส่วน)  ที่นักเรียนมีต่อครูผู้สอน

ครูทำให้ศิษย์ชื่นชมศรัทธา

               - คุณครูน่ารักสอนเก่งมีอะไรสงสัยถามครูก็ตอบได้  คิดถึงมาก ๆ

                - คุณครูเป็นคนที่เก่งมาก  สามารถใช้ภาษาไทยได้อย่างถูกวิธี  และเป็นครูตัวอย่างที่หนูประทับใจไปตลอด   ครูสอนภาษาไทยดีมากค่ะ  ทำให้หนูเข้าใจในเรื่องภาษาไทยต่าง ๆ และใช้ภาษาไทยได้ถูกวิธี

                - หนูก็จะจบ ม.๖ แล้วก็อยากจะบอกคุณครู วราภรณ์ว่าครูเป็นครูใจดี  คอยช่วยเหลือนักเรียนทุกคนมาตลอด   หนูก็ขอขอบคุณสำหรับสิ่งที่คุณครูมอบให้พวกหนูค่ะ รักนะคะครูวราภรณ์

                - คุณครูสอนสนุก  ไม่น่าเบื่อ  ทำให้อยากเรียน  เข้าใจเนื้อหาที่เรียนมากขึ้น  เมื่อมีข้อสงสัยก็กล้าที่จะถาม

                - ครูรู้ทันผมหมดเลยประทับใจครับ  ครูใจดีมีเมตตา  ผมว่าผมโชคดีที่ได้รู้จักครู

                - คุณครูเป็นคนเจ้าระเบียบจึงทำให้นักเรียนรู้จักมีระเบียบวินัย

                - ครูเป็นคนร่าเริง  สนุกสนานอยู่ตลอด  ทำให้นักเรียนอยากเรียนกับคุณครู

                - อาจารย์เป็นคนดี สอนสนุกสนาน

                - ครูเป็นคนที่มีจริยธรรมในการเป็นครูอย่างมาก  ทำให้ดิฉันประทับใจและเคารพครูเป็นอย่างยิ่ง

                - อาจารย์สอนดี  เข้าใจง่ายครับ  สอนสนุก  เฮฮาดีครับ  เรียนแล้วไม่เบื่อ

                - ครูเป็นคนที่ผมนับถือมาก  ถึงแม้ผมเพิ่งจะได้รู้จักครูเพียงไม่นาน  แต่รู้สึกประทับใจผูกพันและเคารพมาก ๆ  ผมขอให้ครูมีสุขภาพแข็งแรง

                - คุณครูเป็นคนอารมณ์ดี  สอนอย่างมีความสุข  และมีสื่อหรือสิ่งต่าง ๆ มาเพิ่มบรรยากาศในการเรียนให้สนุกมากขึ้น

                -ครูเป็นคนที่มีความชัดเจนในการสอนเด็กมาก ๆ ตั้งใจสอนมาก  ทำให้พวกเราได้รับความรู้มากมายจากครู  ขอบคุณมากค่ะที่ตั้งใจสอนพวกหนู

                - ตั้งแต่หนูอยู่กับคุณครูมา  ครูเป็นครูที่ใส่ใจนักเรียน  คอยช่วยเหลือเวลาที่นักเรียนมีปัญหามีความมุ่งมั่นตั้งใจสอนนักเรียนเป็นอย่างดี   ขอบคุณที่เอาใจใส่หนูและเพื่อน ๆ ทุกคนตลอดมา

                - ขอให้ครูสอนภาษาไทยให้กับนักเรียนแบบนี้ตลอดไป

                - ครูเป็นคนที่สอนภาษาไทยดีมาก ๆ ตรงต่อเวลาทุกครั้ง

                - หนูขอขอบคุณมากที่อดทนกับหนูมาถึงทุกวันนี้  อาจารย์เป็นคนใจดีมาก  ขอบคุณจริงจริง

                - คุณครูอ่านทำนองเสนาะไพเราะมาก

                - ครูเป็นคนที่น่ารักค่ะ เหมือนพ่อหนูเลยยิ่งครูพูดยิ่งเหมือน  ครูให้ข้อคิดดีค่ะ  สอนดีมากค่ะ มีเรื่องเล่าให้ฟังมาก  สนุกมากค่ะ

                - รู้สึกดีครับที่ได้เรียนกับอาจารย์  อาจารย์สอนมักให้ข้อคิดเสมอ

                - หาข้อความหรือเรื่องที่ให้แง่คิดมาพูดเรื่อย ๆ ทำให้เกิดข้อคิดกับตัวเองมากมาย

                - ตั้งใจสอนมากค่ะ เรียนแล้วได้ความรู้  สนุกค่ะ

                - ครูวราภรณ์เป็นครูที่ดีมาก  ขอยกย่องด้วยใจจริง

                - ครูเป็นครูที่ตั้งใจสอนมากค่ะ   ตรงต่อเวลา  บางครั้งแม้ติดธุระ   ครูยังฝากงานให้นักเรียนทำ

                - ครูวราภรณ์สอนหนังสือน่าสนใจ  ทำให้ไม่เครียด  หยิบยกเอาเรื่องที่น่าสนใจมาให้ฟัง

                - อยากให้ครูเป็นครูที่มีคุณภาพอย่างนี้ต่อไป  ให้รักษาเกียรติคุณนี้ไว้สอนเด็กรุ่นหลัง  ให้เด็กรุ่นหลังได้เติบโตมีอนาคตที่ก้าวไกลได้เหมือนแม่พิมพ์แบบครูได้ถ่ายทอดสู่เด็กรุ่นหลัง   ครูสอนได้ดีแล้วไม่มีข้อปรับปรุงเพราะสอนอย่างเต็มที่เป็นตัวอย่างแม่พิมพ์ที่ดีแก่ประเทศไทย   ถ้ามีครูอย่างนี้ทุกคนประเทศอาจมีเด็กคุณภาพดีแน่นอน   ถ้ามีรางวัลครูดีเด่นก็ต้องเป็นครูวราภรณ์คนนี้

                 - คุณครูสอน
นักเรียนเข้าใจง่าย   และคุณครูเป็นแบบอย่างให้กับนักเรียนมาก  ไม่ว่าจะเป็นคำพูดหรือการแต่งกายทำให้ประทับใจมากครับ   และคุณครูยังให้ความรู้และมีเรื่องแปลก ๆ มาเล่าให้นักเรียนฟังด้วยเป็นแนวคิดที่ทำให้เปลี่ยนความประพฤติได้

                - อาจารย์ตั้งใจสอนดีมากครับ  เวลาเรียนผมมีความสุข  ถึงแม้ผมจะคุยแต่ผมก็สอบของอาจารย์ไม่ตกนะครับ   เวลาสอนอาจารย์ก็เข้ม  แต่เวลาเล่นอาจารย์ก็สนุกมาก   อาจารย์น่าจะสั่งงานน้อยหน่อย

                - ครูสอนดีมาก  นำสื่อต่าง ๆ มาประกอบการสอน   ครูสอนดีไม่เครียดเป็นกันเอง

                - อยากบอกครูว่า   ครูเป็นครูที่ดีมาก  และเป็นตัวอย่างที่ดีให้กับนักเรียนและครูเป็นคนที่ร่าเริงไม่เครียดกับนักเรียน

                - อาจารย์เป็นคนที่ร่าเริงมีความตั้งใจในการสอน

                - สอนได้เห็นภาพ

                - ครูสอนนักเรียนดีมาก  ใช้ภาษาที่ชัดเจนเข้าใจง่าย ครูเป็นคนที่น่ารัก ตลก เรียบร้อย
                - คุณครูสอนหนังสือได้ดี  และมีคติสอดแทรกในเวลาเรียนหนังสือ  ทำให้หนูมีสติในการเรียนหนังสือก้าวไปข้างหน้าได้อย่างมั่นใจ   และดูคุณครูเป็นแบบอย่างที่ดีและตัวอย่างในการดำเนินชีวิต  ชื่นชมคุณครูค่ะ

                - อาจารย์เป็นคนที่มีคำคมมาพูดให้เด็กฟังหน้าเสาธงทุกวันจันทร์   เป็นคนอารมณ์ดี  สอนแล้วเข้าใจง่าย   ใจดี  บุคลิกดี   พูดจาชัดเจน  และที่อยากจะบอกอาจารย์ว่าเวลาเรียนกับอาจารย์แล้วมีความสุขมากค่ะ

                - คุณครูเป็นแบบอย่างที่ดีกับนักเรียนมาก   สอนได้เข้าใจมากด้วย  และยังมีกิจกรรมให้นักเรียนปฏิบัติมากมาย  ทำให้การเรียนสนุกสนานด้วยครับ

ครูทำให้ศิษย์รัก  
 
                - หนูชอบคุณครู  คุณครูน่ารักและสอนสนุกมาก  หนูรักคุณครูค่ะ

                - ครูเป็นคนน่ารักค่ะ ตั้งใจในการสอนดีมาก  หนูรักครูค่ะ

                - ผมชอบอาจารย์  อาจารย์อารมณ์ดี  ยิ้มเก่ง  ใจดีด้วย   เรียนสนุกมากมาย

                - ผมรักอาจารย์

                - ครูเป็นคนใจดีมากและเป็นที่รักของผม  และขอให้ครูมีความสุขมาก ๆ นะครับ

                - ผมชอบครูมากครับสอนสนุกดี  ไม่เครียด  ไม่เครียด

                - ผมดีใจที่ได้เป็น
ลูกศิษย์ของอาจารย์เพราะอาจารย์ทำให้ผมได้รู้ได้ประสบการณ์
ต่าง ๆ ผมอยากบอกอาจารย์ว่า ผมรักอาจารย์

                - ผมรักคุณครูมากครับ  ผมอยากให้ครูสอนผมไปตลอดเลยครับ

                - ผมรักคุณครู  คุณครูสอนหนังสือดีมาก

                - คุณครูเป็นคนที่สอนดีมาก  เอาใจใส่เด็กนักเรียนเป็นอย่างดี  ผมให้หมดใจครับ

                - หนูชอบครูมากค่ะ เรียนกับครูแล้วเข้าใจ  รู้เรื่อง  สนุก  ครูมีความสามารถมากค่ะ

                - ชอบเพราะครูวราภรณ์เป็นคนดีมีเมตตา  ชอบสอนเด็กเกี่ยวกับคุณธรรม  เป็นคนตลก  อารมณ์ดี

                - ประทับใจเพราะสอนให้ความรู้ลึกดี

                - อาจารย์เป็นคนใจเย็น ใจดี

                - อาจารย์น่ารักมากค่ะ   พูดเพราะใจดี  ยิ้มเก่ง  เป็นคนที่มีระเบียบเรียบร้อย

                - คุณครูวราภรณ์เป็นคนน่ารัก  นิสัยดีเป็นห่วงเด็กนักเรียนทุกคน  และสามารถคุม
นักเรียนได้

                - ครูเป็นคนที่ใจดีมาก  และเป็นที่รักของผมมาก  และขอให้ครูมีความสุขมาก ๆ นะครับ

ครูทำให้ศิษย์เปลี่ยนใจ

                - ภาษาไทยเป็นวิชาที่ผมไม่ค่อยชอบมากนัก  แต่เมื่อครูมาสอนทำให้วิชาภาษาไทยน่าเรียนมากโดยเฉพาะเวลาครูเล่าเรื่องที่เป็นสาระความรู้  ผมชอบฟังมาก  ทั้งเรื่องแปลก ๆ และดีมาก ๆ

                - คุณครูเป็นคนที่น่ารักมาก  เป็นคนที่พูดเก่ง  ทำให้นักเรียนอยากเรียนกับคุณครู

                - อยากจะขอบคุณคุณครูที่ได้อบรมสั่งสอนให้เป็นคนดี  สนใจเรียน ให้มองโลกในแง่ดี

                - ชอบคำสอนของคุณครูแม้บางครั้งจะทำใจยอมรับไม่ได้ก็ตาม

                 - ขอบคุณอาจารย์ที่ได้สอน  และให้ข้อคิดในการดำเนินชีวิตทำให้รู้สึกรักตัวเองมากขึ้น  รักอาจารย์ค่ะ

                - อาจารย์มีคติสอนใจให้ไปใช้ในชีวิตประจำวันมาก  และสอนให้ผมรู้จักกินมังสวิรัติ

                - ครูสอนดีมากค่ะ  แม้จะสั่งงานมากไปหน่อย  แต่ครูก็สอนเข้าใจดีมาก  ทำให้อยากเรียนวิชานี้มากยิ่งขึ้น

                - ผมขอขอบคุณครูวราภรณ์ที่สอนผมมา   ทำให้ผมมีความรู้ขึ้นมามาก   ครูได้สอนผมในทุกเรื่องที่ทำแล้วมันคือความดี   ผมขอขอบคุณจากใจจริง   รักครูวราภรณ์เสมอนะครับแล้วผมจะไม่ลืมครูเลย...

                - ครูเป็นครูที่ดีสำหรับนักเรียนมาก  หนูอยากจะบอกครูวราภรณ์ว่าจะตั้งใจเรียนและเป็นเด็กดีของพ่อแม่   ครูเป็นครูที่ดีนิสัยดีมากค่ะ  หนูรักครูค่ะ

                - ครูเป็นคนที่เรียบร้อยมากครับ  และคุณครูก็ขยันมากเพราะวันหยุดผมได้มาโรงเรียน  และเห็นครูอ่านหนังสือแล้วทำให้นึกถึงความคิดผมที่ทำไมไม่ทำอย่างครูบ้าง                

                - สอนดีมาก ๆ  ทำให้พวกผมเป็นคนดีขึ้นนิดหนึ่ง

                - สอนดีมากอยากจะเรียนต่อ

              สุดท้ายก็อยากจะบอกว่าชีวิตคนเป็นครู "ต้องทำให้ศิษย์ดูอยู่ให้ศิษย์เห็น"
หากครูไม่มีความสุขกับการสอนคงสอนให้เด็กมีความสุขไม่ได้... ขอบใจนักเรียนทุกคนที่ทำให้ผู้เขียนมีความสุขบนถนนชีวิตที่เราต่างแลกเปลี่ยนเรียนรู้ซึ่งกันและกัน...
เราต่างแบ่งปันรอยยิ้มและเสียงหัวเราะพร้อม ๆ กับความรู้และคุณธรรมที่ครูสอดแทรกผ่านเรื่องเล่าโดยที่เธอไม่รู้ตัว....

                              ขออนาคตของชาติทุกคนจงสดใส
                              ขอดอกไม้แห่งสันติภาพจงเบ่งบานในหัวใจพวกเธอทุกคน
                              ขอผลผลิตทางจิตวิญญาณที่ครูเฝ้าเพาะบ่ม  จงเป็นต้นกล้า
ที่เติบใหญ่เข้มแข็งให้ร่มเงาให้ผู้อื่นได้ร่มเย็นสืบไป....

                            ...ไม่ได้หวังรางวัลในวันนี้
                           เพียงศิษย์ดีมีปัญญารู้เหตุผล
                           ใช้ชีวิตสมค่าราคาคน
                            เหนื่อยครูทนสู้ได้ไม่เคยท้อ...

                                          รักศิษย์ทุกคน
                                               ธรรมทิพย์