สรุปบทเรียน วิชา Health Management System
ผศ.ดร.นพ. ปัตพงษ์
วันที่ 4 ก.พ. 54
หัวข้อ Use of mass media in health development
( การใช้ การสื่อสารมวลชนกับคนหมู่มากในการพัฒนาสุขภาพชุมชน)
- อาจารย์ถามถึงประสบการณ์ของนักศึกษาแต่ละคนในเรื่องของการใช้ Mass media ในการทำงานที่ผ่านมาเป็นอย่างไร
- คุณนวลฉวี พูดถึงการใช้สื่อในการทำงานของตนในเรื่อง ของ PCU โดยได้ใช้ spot วิทยุชุมชน หอกระจายข่าวในหมู่บ้าน ในโรงพยาบาลชุมชนมีวิทยุชุมชนเพื่อจัดรายการส่งเสริมสุขภาพ
- ของตัวเรา (วราวัชร์) ทำงานในมหาวิทยาลัย ไม่มีประสบการณ์ตรงในการใช้สื่อ แต่ได้เห็นคณะทันตแพทย์ ใช้สื่อในการจัดงานในแต่ละ Event เช่น งานฟันดีมีสุขที่ใช้ทั้งสื่อ TV วิทยุ หนังสือพิมพ์ในการกระจายข่าวสารของคณะ วันทันตสาธารณสุข(21 ธ.ค.) มีการใช้สื่อTV วิทยุ หนังสือพิมพ์ ในการแจ้งข่าวสารให้กลุ่มเป้าหมายหลัก มารับบริการทำฟันฟรี ซึ่งส่วนใหญ่จะเป็นการประชาสัมพันธ์องค์กร
- คุณนันทวัน พูดถึงประสบการณ์ใน Trauma center มีการจัดประชุมเดือนละครั้งสำหรับหน่วยงานย่อย 300 Nodes เพื่อพูดคุยรณรงค์เรื่อง การป้องกันอุบัติเหตุ เชื่อมโยงกับข้อมูลสื่อผ่านเครือข่ายทั้งหมด และนักศึกษาคนอื่นๆ จะพูดถึงประสบการณ์ของแต่ละคนที่เข้าไปเกี่ยวข้องกับการใช้สื่อต่างๆ ในรูปแบบของ หอกระจายข่าวหมู่บ้าน วิทยุชุมชน ซึ่งอาจารย์สรุปว่าก็อยู่ที่ขอบข่าย การทำงานตามภาระงานของแต่ละคน
- อาจารย์ พูดถึงระดับที่สูงกว่า กว้างกว่า ไปทั่วประเทศ ไปทั่วโลก เช่น การใช้สื่ออินเตอร์เนท ซึ่งก็ขึ้นอยู่กับวัตถุประสงค์ ยุทธศาสตร์ และเนื้อหาอะไรและจะใช้ช่องทางไหน ดำเนินการอย่างไร และควรมีการประเมินผลการรับรู้ข่าวสาร ว่าสามารถรับข่าวสารได้เป็นอย่างไร
- Mass media ที่นิยมใช้กันประกอบด้วย (What)
-หนังสือพิมพ์ -TV
-โปสเตอร์ -วิทยุ
-ป้ายกลางแจ้ง(คัตเอาท์) -หอกระจายข่าว
-ใบปลิว -รถแห่
-จัดEvent
-อินเตอร์เนท
-เว็ป
-คลิป
-Power point
-Social network
-E-mail ( Words of mouth)
-กรณีศึกษา ประธานาธิบดี โอบามา สามารถชนะการเลือกตั้งใน
สหรัฐเอมริกาเพราะสามารถใช้สื่อเจาะเข้าไปหากลุ่มเป้าหมายหลัก ได้หลากหลายทางโดยเฉพาะสื่อทางอินเตอร์เนท Social network (Twitter)
- ทำไม(Why) ไม่ว่าเล็กหรือใหญ่ องค์กรต้องสื่อสารให้อยู่ใน Alignment เดียวกัน อะไรสำคัญที่สุด เพื่อเข้าถึงกลุ่มเป้าหมายที่มีประสิทธิภาพ
- ซึ่งการใช้ Population Approach ดีกว่าทำเฉพาะกลุ่มเสี่ยง(Risk Approach) คือเอากลุ่มที่ยังไม่เป็นกลุ่มเสียงทั้งหมดดีกว่าเจาะเฉพาะกลุ่มเสี่ยงซึ่งจะได้ผลมากกว่า ซึ่งลดจำนวนปัจจัยเสี่ยงเพียงเล็กน้อยกับคนหมู่มากได้ผลมากกว่า และต้อง Block การโฆษณาที่เกี่ยวกับสินค้าที่ทำลายสุขภาพ
- How -รู้สถานการณ์ -.ใช้หลายวิธีร่วมกัน -มีการ(รับรู้ การตอบรับ การปรับเปลี่ยนพฤติกรรม)-รู้ตัวเอง -รู้ยุทธศาสตร์ -รู้วัตถุประสงค์
- ข้อดี-ข้อจำกัด
หนังสือพิมพ์ ข้อดี - เข้าถึงกลุ่มเป้าหมายได้ง่าย ราคาถูก
ป้ายกลางแจ้ง (คัตเอ๊าต์) ข้อดี ไม่แพง คนเห็นเยอะ
- อาจารย์ได้ฉาย วีดีทัศน์ ตัวอย่างกรณีศึกษาที่ใช้สื่อได้ดีในหลายๆเรื่อง หลายๆ หน่วยเช่น สสส. รณรงค์เรื่องบุหรี่ เลิกเหล้า โดยใช้สื่อโทรทัศน์ ซึ่งสามารถเข้าถึงกลุ่มเป้าหมายหลักและคนอื่นๆที่เกี่ยวข้องกับสื่อดังกล่าวได้กว้างขวางและได้ผลดี ซึ่งใช้เวลาในการนำเสนอไม่มากแต่โดนใจ
- อาจารย์ได้ออกรายการทีวีเรื่อง “สารเคมีการเกษตรตกค้าง วิกฤตเกษตรกรไทย” เพื่อเตือนภัยถึงสารเคมีเกษตรที่ใช้กันมากในปัจจุบัน ซึ่งส่งผลต่อสุขภาพของประชาชนที่บริโภค และใช้สารเคมีดังกล่าว พูดถึงการเป็นโรคมะเร็งหลายชนิดที่เกี่ยวข้องกับการใช้สารเคมีเกษตรในปัจจุบัน
- อาจารย์พูดถึงการใช้สื่อทางอินเทอร์เนทที่มีประสิทธิผลมากในการกระจายข่าวสาร ซึ่งถึงแม้จะไม่สามารถใช้สื่อช่องทางอื่นในการส่งข่าวสารถึงประชาชน ยกตัวอย่างกรณีศึกษาเรื่อง “การรักษามะเร็งด้วยกัญชา” ซึ่งหน่วยงานที่เกี่ยวข้องพยายามบล็อกไม่ให้มีการรับรู้ข่าวสารดังกล่าว แต่ก็ไม่สามารถบล๊อกข่าวสารทางอินเทอร์เนทที่มีเครือข่ายกว้างไกลทั่วโลก เพราะถ้าข่าวสารนี้ถูกส่งไปให้เกิดการรับรู้ทุกๆวงการ ก็อาจจะมีผู้เสียผลประโยชน์มหาศาล โดยเฉพาะบริษัทผลิตยาต้านมะเร็ง ซึ่งมีวงเงินการซื้อขายยาพวกนี้ปีละหลายแสนล้านทั่วโลก จึงพยายามสกัดกั้นการรับรู้เรื่องนี้ และพยายามทำทุกๆวิถีทางให้เป็นการใช้ที่ผิดกฎหมาย โดยการปราบปรามจับกลุ่ม เพื่อไม่ให้มีการใช้ แม้ว่าจะใช้เพื่อการรักษาโรคก็ตาม พยายามทำให้เกิดความยุ่งยากติดขัดมากที่สุด แม้ว่าบางรัฐของบางประเทศจะเริ่มให้มีการใช้กัญชาได้บ้างแล้วก็ตาม ทำให้มีกลุ่มคนกลุ่มหนึ่งพยายามสื่อข่างสารเรื่อง กัญชาสามารถรักษามะเร็งได้ เพื่อให้ขยายวงกว้างเพื่อช่วยกันทำให้เป็นเรื่องถูกกฎหมาย สามารถช่วยเหลือคนที่เป็นดรคมะเร็งให้มีโอกาสใช้ชีวิตได้ต่อไป ซึ่งจะเห็นว่าการใช้สื่อทางอินเทอร์เนทเริ่มมีอิทธิพล และสามารถกระจายข่าวสารได้อย่างรวดเร็วและถึงกลุ่มเปาหมายได้ง่ายราคาถูก แต่ก็เป็นดาบสองคมเช่นกัน เพราะถ้ากระจายข่าวที่บิดเบือนหรือเป็นเท็จเพื่อปล่อยข่าวที่ไม่เป็นจริงก็อาจจะส่งผลเสียได้เช่นกัน เพราะฉะนั้นคนที่เกี่ยวข้องหรือคนที่ได้รับข่าวสารก็อาจจะต้องใช้วิจารณญาณในการเลือกบริโภคข่าวสารดังกล่าวเพราะต้องยอมรับว่าปัจจุบันมีมากมายมหาศาลจริงๆ
……………………………………………………………………………..
