ธรรมที่เป็น อัพภันตรมาติกา

อินทริยนิทเทส มี ๒๒ บท

บทนิทเทส

องค์ธรรมของนิทเทส

สงเคราะห์ได้ด้วย....

สงเคราะห์ไม่ได้ด้วย.....

๑. จักขุนทริยนิทเทส

จักขุปสาท ชื่อว่า จักขุนทรีย์

รูปขันธ์ ๑
จักขายตนะ ๑
จักขุธาตุ ๑

นามขันธ์ ๔
อายตนะ ๑๑ ที่เหลือ (เว้นจักขายตนะ )
ธาตุ ๑๗ ที่เหลือ (เว้นจักขุธาตุ)

๒. โสตินทริยนิทเทส

โสตปสาท ชื่อว่า โสตินทรีย์

รูปขันธ์ ๑
โสตายตนะ ๑
โสตธาตุ ๑

นามขันธ์ ๔
อายตนะ ๑๑ ที่เหลือ (เว้นโสตายตนะ )
ธาตุ ๑๗ ที่เหลือ (เว้นโสตธาตุ)

๓. ฆานินทริยนิทเทส

ฆานปสาท ชื่อว่า ฆานินทรีย์

รูปขันธ์ ๑
ฆานายตนะ ๑
ฆานธาตุ ๑

นามขันธ์ ๔
อายตนะ ๑๑ ที่เหลือ (เว้นฆานายตนะ )
ธาตุ ๑๗ ที่เหลือ (เว้นฆานธาตุ)

๔. ชิวหินทริยนิทเทส

ชิวหาปสาท ชื่อว่า ชิวหินทรีย์

รูปขันธ์ ๑
ชิวหายตนะ ๑
ชิวหาธาตุ ๑

นามขันธ์ ๔
อายตนะ ๑๑ ที่เหลือ (เว้นชิวหายตนะ )
ธาตุ ๑๗ ที่เหลือ (เว้นชิวหาธาตุ)

๕. กายินทริยนิทเทส

กายปสาท ชื่อว่า กายินทรีย์

รูปขันธ์ ๑
กายายตนะ ๑
กายธาตุ ๑

นามขันธ์ ๔
อายตนะ ๑๑ ที่เหลือ (เว้นกายายตนะ )
ธาตุ ๑๗ ที่เหลือ (เว้นกายธาตุ)

๖. อิตถินทริยนิทเทส

อิตถีภาวรูป ชื่อว่า อิตถินทรีย์

รูปขันธ์ ๑
ธัมมายตนะ ๑
ธัมมธาตุ ๑

นามขันธ์ ๔
อายตนะ ๑๑ ที่เหลือ (เว้นธัมมายตนะ )
ธาตุ ๑๗ ที่เหลือ (เว้นธัมมธาตุ)

๗. ปุริสินทริยนิทเทส

ปุริสภาวรูป ชื่อว่า ปุริสินทรีย์

รูปขันธ์ ๑
ธัมมายตนะ ๑
ธัมมธาตุ ๑

นามขันธ์ ๔
อายตนะ ๑๑ ที่เหลือ (เว้นธัมมายตนะ )
ธาตุ ๑๗ ที่เหลือ (เว้นธัมมธาตุ)

๘. ชีวิตินทริยนิทเทส

ชีวิตรูป และชีวิตินทรีย์เจตสิก ชื่อว่า ชีวิตินทรีย์

รูปขันธ์ ๑  สังขารขันธ์ ๑
ธัมมายตนะ ๑
ธัมมธาตุ ๑

ขันธ์ ๓ ที่เหลือ (เว้นรูปขันธ์ สังขารขันธ์)
อายตนะ ๑๑ ที่เหลือ (เว้นธัมมายตนะ )
ธาตุ ๑๗ ที่เหลือ (เว้นธัมมธาตุ)

๙. มนินทริยนิทเทส

จิต ๘๙ ชื่อว่า มนินทรีย์

วิญญาณขันธ์ ๑
มนายตนะ ๑
วิญญาณธาตุ ๗

ขันธ์ ๔ (เว้นวิญญาณขันธ์)
อายตนะ ๑๑ (เว้น มนายตนะ )
ธาตุ ๑๑ ที่เหลือ (เว้น วิญญาณธาตุ ๗)

๑๐. สุขินทริยนิทเทส

เวทนาเจตสิก ที่ประกอบในสุขสหคตกายวิญญาณจิต ชื่อว่า สุขินทรีย์

เวทนาขันธ์ ๑

ธัมมายตนะ ๑

ธัมมธาตุ ๑

ขันธ์ ๔ (เว้น เวทนาขันธ์)

อายตนะ ๑๑ (เว้น ธัมมายตนะ)

ธาตุ ๑๗ (เว้น ธัมมธาตุ)

๑๑. ทุกขินทริยนิทเทส

เวทนาเจตสิก ที่ประกอบในทุกขสหคตกายวิญญาณจิต ชื่อว่า ทุกขินทรีย์

๑๒. โสมนัสสินทริยนิทเทส

เวทนาเจตสิก ที่ประกอบในโสมนัสสสหคตจิต ๖๒ ชื่อว่า โสมนัสสินทรีย์

๑๓. โทมนัสสินทริยนิทเทส

เวทนาเจตสิก ที่ประกอบในโทสมูลจิต ๒
ชื่อว่า โทมนัสสินทรีย์

๑๔. อุเปกขินทริยนิทเทส

เวทนาเจตสิก ที่ประกอบในอุเบกขาสหคตจิต ๕๕ ชื่อว่า อุเบกขินทรีย์

๑๕. สัทธินทริยนิทเทส

สัทธาเจตสิก ที่ประกอบในโสภณจิต ๕๙
ชื่อว่า สัทธินทรีย์

สังขารขันธ์ ๑

ธัมมายตนะ ๑

ธัมมธาตุ ๑

ขันธ์ ๔ (เว้น สังขารขันธ์)

อายตนะ ๑๑ (เว้น ธัมมายตนะ)

ธาตุ ๑๗ (เว้น ธัมมธาตุ)

๑๖. วิริยินทริยนิทเทส

วิริยเจตสิก ที่ประกอบในวิริยสัมปยุตตจิต ๗๓
ชื่อว่า วิริยินทรีย์

๑๗. สตินทริยนิทเทส

สติเจตสิก ที่ประกอบในโสภณจิต ๕๙
ชื่อว่า สตินทรีย์

๑๘. สมาธินทริยนิทเทส

เอกัคคตาเจตสิก ที่ประกอบในสมาธิสัมปยุตตจิต ๗๒ (เว้น วิจิกิจฉา-ทวิปัญจวิญญาณ-มโนธาตุ-สันตีรณจิต ๓)  ชื่อว่า สมาธินทรีย์

๑๙. ปัญญินทริยนิทเทส

ปัญญาเจตสิก ที่ประกอบในโลกียติเหตุกจิต ๓๙
ชื่อว่า ปัญญินทรีย์

๒๐. อนัญญาตัญญัสสามิตินทริยนิทเทส

ปัญญาเจตสิก ที่ประกอบในโสดาปัตติมัคคจิต
ชื่อว่า อนัญญาตัญญัสสามิตินทรีย์

๒๑. อัญญินทริยนิทเทส

ปัญญาเจตสิก ที่ประกอบในมัคคจิตเบื้องบน ๓ ผลจิตเบื้องต่ำ ๓ ชื่อว่า อัญญินทรีย์

๒๒. อัญญาตาวินทริยนิทเทส

ปัญญาเจตสิก ที่ประกอบในอรหัตตผลจิต
ชื่อว่า อัญญาตาวินทรีย์