สายพันธุ์แห่งชีวิต
    ปัจจัยเงื่อนไข สภาพพื้นที่ และการปรับตัวของชาวบ้าน เป็นวัฒนธรรมและภูมิปัญญาที่จะ่วยรักษาพันธุ์พืชพื้นบ้านสามารถดำรงอยู่และมีความหลากหลายเพิ่มขึ้นได้
      การพัฒนาปรับปรุงพันธุ์ข้าวซึ่งแต่เดิมอยู่ที่เกษตรกรดังกล่าวได้มีการปรับเปลี่ยนไป นับตั้งแต่ได้มีการนำแนวคิดปฏิวัติเขียวและการจัดตั้งปรับปรุงพันธุ์ข้าวของประเทศเมื่อประมาณ 30 กว่าปีที่ผ่านมา บทบาทพัฒนาปรับปรุงพันธุ์จึงได้ถูกหน่วยงานรัฐเข้ามาแทนที่ และส่งผลให้บทบาทการพัฒนาอนุรักษ์พันธุ์ข้าวของเกษตรกรลดลงโดยปริยาย รัฐได้ปรับปรุงพันธุ์และส่งเสริมเกษตรกรปลูกข้าวพันธุ์ใหม่ที่หน่วยงานรัฐปรับปรุงขึ้น ทำให้ข้าวพื้นบ้านในอดีตที่เคยมีความหลากหลายต้องสูญหายและลดจำนวนลงเรื่อยๆ จากอดีตที่ประเทศไทยเคยมีพันธุ์ข้าวอยู่ถึง 50,000 - 100,000 สายพันธุ์ ปุจจุบันเหลืออยู่เพียง 6,000 สายพันธุ์เท่านั้น นอกจากนี้พันธุ์ข้าวที่เหลืออยู่จำนวนหนึ่งได้ถูกนำไปเก็บครอบครองไว้ที่ธนาคารเมล็ดพันธุ์ในต่างประเทศ ซึ่งเป็นฐานให้กับบรรดาบรรษัทข้ามชาติในการนำพันธุ์เหล่านี้ไปคิดค้นพัฒนาปรับปรุงพันธุ์เพื่อตอบสนองผลประโยชน์มหาศาล โดยการจดสิทธิบัตรผูกขาดพันธุ์ข้าวเป็นของตนเอง
        นอกจากนี้สถานการณ์ในการเข้ามาแสวงหาผลประโยชน์ของบรรษัทข้ามชาติมีการพัฒนาที่ลึกซึ่งซับซ้อนมากขึ้น จากทีผ่านมาเริ่มต้นด้วยการขายปุ๋ยเคมี สารเคมี เครื่องจักร และเทคโนโลยีการผลิตที่ทันสมัย ปัจจุบันมาถึงยุคเทคโนโลยีชีวภาพที่มีควมก้าวหน้ามากขึ้น เทคโนโลยีชีวภาพดังกล่าวเป็นเทคโนโลยีที่สามารถเข้ายุดกุม ผูกขาดพันธุ์พืช ด้วยกระบวนการตัดต่อพันธุกรรมที่บรรดาบรรษัทคิดค้นขึ้นจากฐานพันธุกรรมเดิม และจะเข้ามาทำลายพันธุกรรมพืชพื้นบ้านด้วยการผสมข้ามพันธุ์ระหว่างพืชตัดต่อพันธุ์กรรมและพืชพื้นบ้าน