ตรงข้ามกับคำว่าชุ่มชื่้น เอิบอาบ ฉำ่ชื่นใจ

จิตไม่โศก-3

โสภณ เปียสนิท

...........................    

 

                              พระเถระห่มจีวรสีกรักตอบยาว ท่านหยุดนิดหนึ่งแล้วกล่าวต่อ “ตรงข้ามกับคำว่าชุ่มชื้น เอิบอาบ ฉ่ำชื้น ชื่นใจ มาจากการสมหวัง สมรัก ทำการงานทำ สังขารแข็งแรง ได้ดั่งใจปรารถนา ได้ในสิ่งที่อยากได้ ไม่ได้ในสิ่งที่ไม่อยากได้”

 

                               สามเณรฟังไปใคร่ครวญไป “จิตโศกเกิดได้อย่างไร” พระตอบอย่างรวดเร็วเหมือนรู้คำถามอยู่ก่อน “ความโศกย่อมเกิดจากสิ่งที่รัก” “รักสิ่งใดครับ” “รักคน รักสัตว์ รักสิ่งของ ใจคนซนเหมือนลิง เที่ยวรักคนมั้ง สัตว์มั้ง สิ่งของมั้ง” “ยกตัวอย่างได้ไหมครับ” “ได้ซิ คนติดอารมณ์อันน่าใคร่น่าพอใจ เช่นอารมณ์รักของหญิงสาวชายหนุ่ม เหมือนลิงติดตัง” “เอ แปลกดีครับ ติดตัง” “ใช่ สมัยก่อน คนใช้ยางเหนียวดักลิง โดยวางอาหารไว้ล่อ ลิงใช้มือจับ ยางเหนียวติดมือ ใช้ตีนช่วยดึง ตังก็ติดตีนเอาอีก ในที่สุดติดทั้งตัว”

 

                         เณรน้อยยังไม่สิ้นสงสัย “มีคำอธิบายเพิ่มอีกไหมครับ” “สิเนหะ เสน่หา มาจากคำบาลี มีความหมายว่า ยางเหนียว เห็นไหม พระสอนไว้ไม่ผิด ความโศกย่อมเกิดจากสิ่งที่รัก” “พระธรรมเที่ยงตรงเสมอ” “ความจริง คนมักไม่ยอมรับ ไม่นำมาคิดพิจารณาบ่อยๆ ให้เข้าใจ  ชนิดเห็นตำตาตาไม่จำมาทำใจ” “เป็นจริงดั่งหลวงพ่อว่าครับ” พระกล่าวหลักธรรมสอนต่อ “เห็นคนเกิดก็ดีใจ เห็นคนแก่ก็แก่ไป เห็นคนเจ็บก็เจ็บไป เห็นคนตายก็ตายไป เสียใจไปฟูมฟายไป หากเป็นญาติมิตรสัมพันธชน ยิ่งโหยหาอาวรณ์พิไลรำพัน จนโศกเศร้าจิตแห้ง เห็นไหม เพราะความรัก” “คนเราควรตัดความรักหรือครับ” “รักมากโศกมาก รักน้อยโศกน้อย รักบ่อยโศกบ่อย รักร้อยทุกข์ร้อย ไม่รักไม่โศก ให้เณรไตร่ตรองให้หนัก” หลวงพ่อยกถ้วยน้ำขึ้นจิบแก้คอแห้ง