ชื่อเรื่อง การพัฒนาครูในการจัดการเรียนรู้ด้านการคิดวิเคราะห์ โดยใช้ชุดฝึกอบรมครู
ที่ส่งผลต่อผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียน ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น โรงเรียน
สุรพินท์พิทยา
ผู้วิจัย นายสมเกียรติ พาณิชย์กิจเจริญ
ตำแหน่ง ผู้อำนวยการชำนาญกาพิเศษ โรงเรียนสุรพินท์พิทยา
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาสุรินทร์ เขต 1
ปีที่วิจัย พ.ศ.2552
บทคัดย่อ
การวิจัยเรื่อง การพัฒนาครูในการจัดการเรียนรู้ด้านการคิดวิเคราะห์ โดยใช้ชุดฝึกอบรมครูที่ส่งผลต่อผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียน ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น โรงเรียน
สุรพินท์พิทยา มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อสร้างและพัฒนาชุดฝึกอบรมครูที่จัดการเรียนรู้ด้านการคิดวิเคราะห์ และหาประสิทธิภาพของชุดฝึกอบรมครู ตามเกณฑ์ 80/80 2) เพื่อเปรียบเทียบผลการเรียนรู้ของครู ก่อนและหลังการอบรม ด้วยชุดฝึกอบรมที่เน้นกระบวนการคิดวิเคราะห์ 3) เพื่อพัฒนาการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียนให้มีระดับคุณภาพที่สูงขึ้น 4) เพื่อศึกษาความคิดเห็นของครู ที่เข้ารับการฝึกอบรมที่มีต่อชุดฝึกอบรม
กลุ่มเป้าหมายเป็นคณะครูในปีการศึกษา 2552 จำนวน 36 คน และนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น จำนวน 1,081 คน ดำเนินการวิจัยระหว่างปีการศึกษา 2551-2552 ใช้กระบวนการวิจัยเชิงปฏิบัติการเป็นกรอบในการดำเนินวิจัย แบ่งเป็น 3 ระยะ คือ ระยะที่หนึ่ง ศึกษาบริบทและความต้องการของครู โดยใช้แบบสำรวจความคิดเห็น แบบสำรวจวิธีการจัดการเรียนรู้ ระยะที่สอง การพัฒนาการจัดการเรียนรู้ที่เน้นกระบวนการคิดวิเคราะห์ โดยการอบรมเชิงปฏิบัติการและเปรียบผลการอบรม โดยใช้ชุดฝึกอบรมครู ชุดฝึกทักษะการคิด แบบทดสอบการอบรม แบบสอบถามความคิดเห็นของครูที่มีต่อชุดฝึกอบรม แบบสัมภาษณ์ผู้เข้ารับการอบรมเชิงปฏิบัติการที่มีต่อการจัดการเรียนรู้ที่เน้น ระยะที่สาม เปรียบเทียบผลการพัฒนาการจัดการเรียนรู้ที่เน้นกระบวนการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียนระหว่างปีการศึกษา 2551 กับ 2552 ในระดับมัธยมศึกษาตอนต้น ผลการประเมินจากสำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมินคุณภาพการศึกษา(องค์กรมหาชน) และการพัฒนาการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียนให้มีระดับคุณภาพสูงขึ้น
ผลการวิจัยพบว่า
1. ได้ชุดฝึกอบรมครูที่จัดการเรียนรู้ด้านการคิดวิเคราะห์ ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น
จำนวน 9 ชุด ซึ่งชุดอบรมครูที่จัดสร้างขึ้น มีประสิทธิภาพ E1 / E2 เท่ากับ 85.56/83.06 เป็นไปตามเกณฑ์ที่ตั้งไว้ และสามารถนำไปพัฒนาการเรียนรู้ที่เน้นการคิดวิเคราะห์ของนักเรียนได้ดีขึ้น
2. การเปรียบเทียบผลการเรียนรู้ของครู ก่อนและหลังการอบรม ด้วยชุดฝึกอบรมที่เน้นกระบวนการคิดวิเคราะห์
ในระหว่างการอบรมเชิงปฏิบัติการ ครูโรงเรียนสุรพินท์พิทยาได้ปฏิบัติการตามชุดฝึกทักษะการคิดที่เน้นกระบวนการคิดวิเคราะห์ จำนวน 9 ชุด ได้คะแนนเฉลี่ยคิดเป็นร้อยละ 87.79 และเมื่อพิจารณาเป็นรายคน ครูโรงเรียนสุรพินท์พิทยาสามารถปฏิบัติการตามชุดฝึกได้คะแนนเฉลี่ยมากกว่าร้อยละ 80 ทุกคน และผลการเปรียบเทียบของการจัดการเรียนรู้ของครู หลังการอบรมเชิงปฏิบัติการ ครูโรงเรียนสุรพินท์พิทยาได้คะแนนทดสอบหลังการอบรมสูงกว่าก่อนการอบรมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01
3. ผลการพัฒนาการจัดการเรียนรู้ที่เน้นกระบวนการคิดวิเคราะห์ของผู้เรียน ในปีการศึกษา 2552 สูงกว่าผลการศึกษาปีการศึกษา 2551 ทั้งด้านผลสัมฤทธิ์ของผู้เรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น ผลการประเมินการพัฒนาการอ่านการคิดวิเคราะห์ การเขียนของนักเรียนและผลการประเมินจากสำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมินคุณภาพด้านการศึกษา (องค์การมหาชน) รอบที่ 1 กับรอบที่ 2 ต่างก็มีผลการประเมินที่สูงขึ้น
4. ผลการพัฒนาการคิดวิเคราะห์ ของผู้เรียนให้มีระดับคุณภาพที่สูงขึ้น
จากการพัฒนาการจัดการเรียนรู้ของครูโรงเรียนสุรพินท์พิทยาที่เน้นกระบวนการคิดวิเคราะห์ โดยการอบรมเชิงปฏิบัติการ ทำให้ครูมีความรู้ ความเข้าในเรื่องการจัดการเรียนรู้ที่เน้นกระบวนการคิดวิเคราะห์ นำไปออกแบบการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ที่เน้นกระบวนการคิดวิเคราะห์นำไปจัดประสบการณ์ให้กับผู้เรียนภายใต้กระบวนการปฏิบัติการนิเทศภายในโรงเรียน พบว่า ครูมีความพึงพอใจที่ดีต่อกระบวนนิเทศภายในโรงเรียน ได้เข้าร่วมเป็นคณะกรรมการนิเทศภายใน ปฏิบัติกิจกรรม ที่โรงเรียนจัดขึ้น เช่น การประชุมประจำเดือน การประชุมก่อนเปิดภาคเรียน การอบรมสัมมนา การสนทนาทางวิชาการ การเยี่ยมชั้นเรียน การศึกษาดูงาน ประชุมปฏิบัติงาน การให้ศึกษาเอกสารทางวิชาการ การให้คำปรึกษา การระดมความคิดเห็น การสาธิตการสอน การสังเกตการสอน การจัดนิทรรศการทางวิชาการ ทำให้ครูมีความรู้ ความเข้าใจ สามารถนำไปปรับเปลี่ยนการสอนได้ และพัฒนาวิชาชีพของตนให้มีความเจริญก้าวหน้า ผู้เรียนได้ปฏิบัติกิจกรรมตามที่ครูจัดให้ทั้งในและนอกหลักสูตรอย่างหลากหลาย เกิดทักษะการคิดวิเคราะห์ เช่น ทักษะการสังเกต การจำแนก การเปรียบเทียบ การสรุปการเชื่อมโยงความรู้ แลกเปลี่ยนเรียนรู้ การคิดวิเคราะห์ การสังเคราะห์ สามารถนำไปใช้ในชีวิตประจำวัน และสืบค้นหาความรู้เพิ่มเติม มีคุณธรรมนำความรู้ และคุณลักษณะที่พึงประสงค์ มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนดีขึ้น ผ่านการประเมินของสำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมินคุณภาพทางการศึกษา(องค์การมหาชน) และผลการประเมิน การอ่าน คิดวิเคราะห์ เขียนสูงขึ้น
5. ผู้ที่เข้ารับการฝึกอบรม มีความคิดเห็นที่ดีมากต่อชุดฝึกอบรม โดยมีค่าเฉลี่ย ( )
เท่ากับ 4.57 และค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) เท่ากับ 10.5
