การจัดการสัตว์ป่าในสวนสัตว์
การสุขาภิบาลสัตว์ป่า
การสุขาภิบาลสัตว์ คือการปฏิบัติใด ๆ ที่ช่วยรักษาสุขภาพและป้องกันโรคสัตว์ การสุขาภิบาลที่ดี เป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่งในการเลี้ยงสัตว์ป่าในกรงเลี้ยง เพราะแนวคิดในการควบคุมโรคสัตว์หรือโรคคนในปัจจุบัน การป้องกันเป็นสิ่งที่ต้องคำนึงก่อนการรักษาสัตว์ป่วย และการสุขาภิบาลที่ดีเป็นการป้องกันโรคที่ได้ผลดี และควรวางแผนให้เกิดผลเป็นรูปธรรม ในกรงเลี้ยงของสวนสัตว์
การวางแผนการจัดการสุขาภิบาลสัตว์ป่าในกรงเลี้ยง ต้องคิดรวมทั้งระบบที่ทำให้สัตว์เกิดโรค ปกติสัตว์จะเกิดโรคได้นั้น ต้องประกอบด้วยปัจจัย 3 ปัจจัยที่เหมาะสม คือ ตัวสัตว์ เชื้อโรค สิ่งแวดล้อม
การสุขาภิบาลสัตว์ป่า : อาหาร
การจัดเตรียม
- ต้องพิจารณาตั้งแต่แหล่งอาหาร ที่เชื่อถือได้ ไม่มีสารปนเปื้อน
- ภาชนะที่บรรจุอาหารต้องมีการทำความสะอาดทุกวัน คนที่จัดเตรียมอาหารต้องไม่เป็นโรคติดต่อต่อสัตว์
การขนส่ง
- การขนส่งอาหารต้องอยู่ในภาชนะที่ปิดมิดชิดรถที่ใช้ขนต้องสะอาด มีการทำความสะอาดทุกวัน
- คนที่จัดส่งอาหารต้องไม่มีโรคติดต่อ หรือเป็นตัวนำโรคไปสู่คอกสัตว์
การรับอาหาร
- ต้องมีภาชนะหรือจุดที่รับส่งอาหาร ที่แน่นอน
- สามารถกันแมลง สุนัขมากิน ในช่วงที่คนเลี้ยงยังไม่มารับอาหารได้
การให้อาหาร
- ภาชนะอุปกรณ์เช่น ผัก ถาดต้องล้างและทำความสะอาดทุกวัน
- บริเวณจัดเตรียม ต้องมีภาชนะใส่ขยะที่มิดชิด แยกระหว่างขยะแห้งและขยะเปียก
การสุขาภิบาล : คอกสัตว์
คอกกัก
- เป็นจุดแรกที่ต้องคำนึงถึงในการสุขาภิบาล
- คอกกักเป็นแหล่งชื้อโรคและไข่พยาธิที่สำคัญ
ส่วนของลานจัดแสดง
- หลักการก็เหมือนกับงานส่วนคอกกัก
- การตกแต่งและการสร้างสิ่งแวดล้อมให้เหมาะสมกับสัตว์
ส่วนของนักท่องเที่ยวและแผ่นป้ายเพื่อการศึกษา
- การเก็บกวาดภาชนะใส่น้ำ – ใส่อาหารที่คนเที่ยวทิ้งไว้
- เป็นการสร้างบรรยากาศของสวนสัตว์ที่ดี
การสุขาภิบาล : ตัวสัตว์
การนับจำนวนสัตว์แต่ละวัน
- เป็นสิ่งที่ต้องกระทำในขั้นต้น ๆ ของคนเลี้ยงในแต่ละวัน
การสังเกตสุขภาพและพฤติกรรมสัตว์
- ลักษณะภายนอกของสัตว์ที่สังเกตได้
- การกินน้ำ อาหาร ผิดปกติไปหรือไม่
- การขับถ่าย ดูลักษณะและปริมาณการถ่ายปัสสาวะ อุจจาระ
- อาการอย่างอื่นที่ผิดปกติ เช่น สัตว์ซึม หายใจลำบาก มีอาการอาเจียน ฯลฯ
การสุขาภิบาล : คนเลี้ยง และบุคคลที่จะเข้าไปทำงานกับตัวสัตว์
ความสะอาด
- เป็นอันดับแรกที่ต้องพิจารณา ในทางสุขาภิบาล คนเลี้ยงสัตว์ นายสัตวแพทย์ ที่เข้าไปทำงานกับสัตว์ ก็จะเป็นตัวนำเชื้อโรคจากภายนอก เข้าไปสู่ตัวสัตว์ด้วย ในทางกลับกัน ก็จะนำเชื้อโรคจากตัวสัตว์ออกมาสู่ภายนอก
สุขภาพ
- ต้องมีการตรวจสุขภาพทุกปี และมีการทำวัคซีน
- คนที่ทำงานกับสัตว์ควรต้องออกกำลังกายและรักษาสุขภาพของตนเองให้แข็งแรงอยู่เสมอ เพื่อเป็นภูมิต้านทานโรคต่าง ๆ ที่อาจติดต่อระหว่างคนกับสัตว์ที่เลี้ยงได้
นักท่องเที่ยว
- จะไม่ให้คนที่มาเที่ยวชม ได้ใกล้ชิดกับสัตว์มากเกินไป ด้วยเหตุผลด้านความปลอดภัย
- สิ่งที่คนเลี้ยงต้องระมัดระวังในส่วนของคนที่มาเที่ยวชม เช่น การขว้างปาสิ่งของ ที่เป็นอันตรายลงไปในคอกสัตว์
- ควรทำความเข้าใจ การให้ความรู้คนที่มาเที่ยวชม มีทัศนคติที่ดีต่อสัตว์ที่นำมาจัดแสดง
การสุขาภิบาล : อื่นๆ
ตรวจตรากำจัดพาหะก่อโรค >> นก หนู แมลง สุนัข
แนวคิดในการสร้างที่อยู่อาศัยโดยทั่วไปของสัตว์ป่า
- สุขภาพร่างกาย และสุขภาพจิตของนก ขึ้นอยู่กับสภาพแวดล้อมในกรง
- การออกแบบ
- ขึ้นอยู่กับธรรมชาติของสัตว์แต่ละชนิด
- ศึกษาข้อมูลของสัตว์ที่เลี้ยงเพื่อออกแบบกรงที่เหมาะสม
แหล่งอาศัย ป่าโปร่ง ทุ่งหญ้า ป่าทึบ ?
พฤติกรรม ชอบเกาะคอน เดินบนพื้น หรือต้องการโพรงรัง ? มีพฤติกรรมพิเศษหรือไม่ เช่น นกยูงต้องการลานเพื่อรำแพน
- ที่อยู่อาศัย
- แข็งแรง และ ปลอดภัย
ควรมีประตูสองชั้นเพื่อป้องกันนกบินหนี
มีที่กำบัง และที่วางไข่ที่ปลอดภัย
สามารถป้องกันนกจากสิ่งรบกวนต่างๆ เช่น คน สุนัข นก หนู งู แมว มด
ไม่มีส่วนที่อาจเป็นอันตรายได้ เช่น ตะปู ลวดแหลมๆ ห่วงเชือก ห่วงเหล็ก
ไม่มีส่วนผสมของสารตะกั่ว (นกไวต่อพิษตะกั่วมากๆ ตายได้ )
- เหมาะสมกับนกแต่ละชนิด
ความกว้าง ความสูง อุณหภูมิ ความชื้น แสง ส่งแวดล้อมอื่นๆ
มีหนังสือโรคและการสุขาภิบาลสัตว์ป่าเปล่าวค่ะ เพราะว่าหนูต้องการเอาไปทำรายงานค่ะ ขอบคุณล่วงหน้าค่ะ