เพียงความใส่ใจ ห่วงใย ก็ประคับประคองใจให้หายเหนื่อย
การเจ็บป่วยทางจิตเวชต้องใช้เวลาในการรักษาพอสมควร การเดินทางออกจากการเจ็บป่วยมีเรื่องราวเกิดขึ้นมากมายในระหว่างทางเดิน การต้องเผชิญกับอาการของโรค การเข้าออกโรงพยาบาลบ่อยๆ ความรู้สึกว่าถูกตีตราจากสังคม ความรู้สึกเป็นภาระของผู้ดูแล ก่อเกิดความทุกข์ ความวิตกกังวล และหลากหลายความรู้สึก
ญาติผู้ดูแลเป็นบุคคลหนึ่งที่ต้องเผชิญกับอารมณ์เหล่านี้ ในบางครอบครัวการมีผู้ป่วยจิตเวชหนึ่งคนในครอบครัวหมายถึงภาระอันใหญ่หลวงที่ต้องแบกรับ
เมื่อว่างจากการดูแลผู้ป่วย ในฐานะที่เป็นพยาบาลจิตเวชได้ให้เวลากับญาติ ส่วนใหญ่จะเป็นเวลาเที่ยง เวลาเย็นหรือวันหยุดเสาร์-อาทิตย์ที่ญาติมาเยี่ยมกันหลายครอบครัว วางแผนไว้ในใจจะต้องได้คุยกับญาติอย่างน้อย 1 ครอบครัว/วัน
คำถามหนึ่งที่ผู้เขียนถามญาติเสมอคือ “เหนื่อยไหม?” เช่น เหนื่อยไหมแม่? เหนื่อยไหมพ่อ? คุณแม่เหนื่อยไหม?
สังเกตว่าเกือบทุกครั้งที่ถามคำถามนี้ออกไป จะเห็นน้ำตาคลอเบ้า น้ำตาไหล หลายคนร้องไห้ ทำนบน้ำตาพังทลายลง คำพูดพรั่งพรูออกมา ระบายความเหนื่อยยาก ความอัดอั้นตันใจออกมา
“ฉันน้ำหนักลดลง 3 กิโลแล้วในเดือนนี้ ข้าวปลาอาหารไม่สนใจ ห่วงลูกมาก การเรียนเขาก็กำลังจะไปรุ่ง ใกล้สอบแล้ว เกรดดีด้วย”
“ออกจากโรงพยาบาลแล้วลูกผมไปอยู่กับผม แต่เขาไม่เคยจะอยู่บ้าน นั่งโดยสารมาเอง จะมาเรียนทั้งที่ผมก็ทำเรื่องพักการเรียนไว้แล้ว ผมต้องตามหาจนเหนื่อย ”
“ฉันก็ไม่รู้จะอยู่กับลูกได้นานแค่ไหน ตัวเองก็แก่แล้ว เราเป็นอะไรไปใครจะดูแลเขา”
มีอีกหลายกรณี และอีกหลายความรู้สึกที่พวกเขาไม่มีโอกาสได้ระบายให้ใครฟัง
พยาบาลยื่นกระดาษให้เช็ดน้ำตา เปิดโอกาสให้เขาได้ระบายความทุกข์ออกมา รับฟังด้วยความใส่ใจ เข้าใจ ให้กำลังใจ
อย่าลืม ให้เวลากับผู้ดูแล เป็นมิตรแท้ยามเหนื่อยใจ เยียวยาผู้ป่วยอย่าลืมเยียวยาจิตใจญาตินะค่ะ
เมื่อคราวทุกข์ใจ แค่คำถามว่า”เหนื่อยไหม?” ก็อาจแทนความห่วงใยได้
การเป็นพ่อ แม่ ต้องเหนื่อยเพื่อลูก
ยอมได้เสมอ แต่ถ้ามีความเอื้ออาทร
จากคุณหมอ คุณพยาบาล หนักก็เบาลง..นิ
บางครั้ง แค่คำพูดง่ายๆ สั้นๆ "เหนื่อยไหม" ให้ผลที่คุ้มค่ามากเลยนะครับ
ขอบคุณบันทึกดีๆครับ
น้องอุ้ม.....
กำลังใจจากคนรอบข้างจะเป็นตัวช่วยที่สำคัญที่สุดสำหรับคนป่วยนะคะ ถ้าเราทำทุกอย่างด้วยใจ คำว่าเหนื่อยก็คงเป็นได้แค่เหนื่อยกายแต่...ไม่เหนื่อยใจ
ฝากมาถามว่าน้องอุ้มเหนื่อยไหมกับการทำงานวันนี้..
เหนื่อยไหม...พี่ชอบคำๆนี้นะเพราะว่า..ฟังแล้วอบอุ่นเอื้ออาทร...และเคยบ่อน้ำตาแตกเพราะคำๆนี้มาแล้วค่ะ...ขอบคุณที่แบ่งปันนะคะ
สวัสดีค่ะคุณถาวรที่คิดถึง
แวะมาถามข่าวคราวค่ะว่าวันนี้"เหนื่อยไหม?" ส่งแรงใจมาให้เต็มกระเป๋าเลยค่ะ
สวัสดียามเย็นค่ะพี่ ครูป.1
ยามลูกป่วยน่าเห็นใจพ่อแม่ค่ะ โรคทางจิตเวชส่วนหนึ่งเป็นการเจ็บป่วยเรื้อรังเหมือนเบาหวาน ความดัน ค้องดูแลกันนาน ทีมการดูแลที่เข้าใจ ใส่ใจพวกเขาก็ช่วยให้เขามีกำลังใจมากขึ้นค่ะ
สบายดีนะค่ะ ขอบคุณที่แวะมาเยี่ยมค่ะ
สวัสดีค่ะท่านรองsmall man
ใช่ค่ะ เหมือนเขาอัดอั้นตันใจเต็มที่แล้วมีคนมารับรู้ความรู้สึกเขาค่ะ ได้ระบายความทุกข์ใจออกมา ซึ่งสีหน้า ท่าทางของพยาบาลก็สำคัญค่ะทั้งวัจนภาษาและอวัจนภาษาบอกเขาให้รู้ว่าเราห่วงใย เข้าใจ จริงใจกับเขาค่ะ ทำให้เขาไว้ใจ กล้าพูด กล้าระบาย
ขอบคุณที่แวะมาเยี่ยมค่ะ
เธอคือคนใจพระน่านับถือ
เพราะได้ชื่อว่าปลอบจิตผู้ผิดหวัง
อันน้ำคำหวานฉ่ำชื่นฟื้นพลัง
ประหนึ่งดังฝนจากฟ้ามาสู่ดิน
วันนี้ พี่อุ้มเหนื่อยไหม
วันนี้ พี่อุ้ม เป็นอย่างไรบ้าง
และสุดท้าย ประโยค ที่เรามักถามกันบ่อยๆ (มาก ถึงมากที่สุด) คือ
วันนี้ พี่อุ้ม เวรอะไร
หวัดดีวันจันทร์ค่ะ
สวัสดีค่ะน้อง ครูแป๋ม
ใช่ค่ะ เวลาที่เขาท้อ คำพูดที่สื่อถึงความห่วงใย น่าจะเป็นกำลังใจให้เขาทางหนึ่ง การได้ระบายให้ใครสักคนที่ไว้ใจฟังก็น่าจะบรรเทาความทุกข์ใจลงได้ เพียงเราให้เวลาเขาสักหน่อย
พี่เห็นด้วยกับน้องแป๋มว่า เราสามารถนำมาใข้ในสถานการณ์อื่นๆได้ ในชีวิตประจำวัน เราซักถามกันด้วยความห่วงใย "เหนื่อยไหม"ก็เรียกกำลังใจได้เหมือนกันนะค่ะ
ขอบคุณมากค่ะ
กุ้งเห็นด้วยค่ะพี่อุ้ม นึกถึงเรานะคะ เวลาเราทำงานเหนื่อยๆ ไมใช่ใครหนอกค่ะถาม ลูกชายถามว่า เเม่กุ้งเหนื่อยมั๊ยเเค่นี้ก็เหมือนน้ำทิพย์ชโลมใจให้มีพลังสู้ต่อเเล้วค่ะ ขอบคุณบันทึกดีดีบันทึกนี้ค่ะพี่สาว
สวัสดีค่ะน้องชำนาญ
เวลาทุกข์ อัดอั้นตันใจ มีคนมาไขก๊อกก็ได้ระบายความทุกข์ไม่ให้ล้นเอ่อในใจ
หลายครั้งที่ได้คุยกับญาติ พี่อุ้มสังเกตว่าพูดคำนี้แล้วญาติเขากล้าระบายค่ะ
ขอบคุณน้องขำนาญมากค่ะที่เข้ามาทักทายให้กำลังใจเสมอมา
ให้มีความสุขในทุกๆวันค่ะ
สวัสดีค่ะพี่ krugui
การเจ็บป่วยที่เรื้อรังต้องการกำลังใจและความเข้าใจมากค่ะทั้งผู้ป่วยและญาติเอง
ส่วนน้องอุ้มวันนี้เหนื่อยกายแต่ไม่เหนื่อยใจค่ะ ขอบคุณสำหรับกำลังใจดีๆค่ะ
สวัสดีค่ะอาจารย์มาตายี
ขอบคุณที่แวะมาเยี่ยมค่ะ
เป็นคำแสดงความห่วงใย เราฟังเองก็รู้สึกดี
ขอบคุณมากค่ะ
ขอบคุณค่ะอุ้ย ชื่นชมนะคะ ทำดีต่อไป อย่างน้อยการได้ช่วยบรรเทาความทุกข์ของผู้อื่น ด้วยคำพูดสั้นๆ แต่มีความหมายด้วยจิตใจที่ปรารถนาดี และไม่ต้องการสิ่งตอบแทน มันเป็นความรู้สึกดีที่เกิดขึ้นใจใจเราด้วย บางครั้งไม่ต้องอธิบายด้วยคำพูด
สวัสดีค่ะน้องบุษรา
เวลาได้ยินคำถามนี้รู้สึกดีเช่นกันค่ะหายเหนื่อยเป็นปลิดทิ้ง ต้องขอบคุณคนถาม
พี่อุ้มรู้สึกเหนื่อยเหมือนกันในบางเวลาค่ะ แต่ก็จะอยู่ไม่นาน กำลังใจกลับมาเหมือนเดิม
น้องบุษราเหนื่อยไหมค่ะ
ระลึกถึงเสมอค่ะ