ฟัน มีคุณูปการมากต่อชีวิต แต่เหมือนว่าจะอยู่ห่างไกลความรู้สึกของเรา อาจเป็นเพราะเราใช้ฟันจนชิน เหมือนกับหญ้าปากคอก

เรื่องของฟัน-1

โสภณ  เปียสนิท 

...........................


 

                ฟัน มีคุณูปการมากต่อชีวิต แต่เหมือนว่าจะอยู่ห่างไกลความรู้สึกของเรา อาจเป็นเพราะเราใช้ฟันจนชิน เหมือนกับหญ้าปากคอก ที่โคมักไม่มอง เหมือนกับขนตาที่ตามองไม่เห็น หรือเหมือนกับนกมองไม่เห็นฟ้าปลาไม่เห็นน้ำ ทั้งที่โดยความเป็นจริงแล้ว ฟันทำหน้าที่สำคัญอย่าง นับตั้งแต่แสดงให้เห็นถึงความสะอาด ความสวยงาม ช่วยในการออกเสียง จนถึงช่วยบดเคี้ยวอาหาร หากมองข้ามความสำคัญเหล่านี้แล้วไม่เอาใจใส่ฟัน อาจทำให้เสียบุคลิกภาพ ไปจนถึงเสียชีวิตก็เป็นได้ผู้สันทัดกรณีจึงกล่าวไว้ว่า ...ไม้จิ้มฟันทิ่มเหงือก ยัง ... ตาย

 

                เพื่อนบางคนของผมเคยกล่าววลีอมตะไว้นานแล้วว่า “ฟัน เป็นสิ่งสำคัญที่สุด” ผมก็ได้แต่ฟังตาปริบ ๆ โดยไม่ได้โต้เถียงหรือเก็บไปคิด คล้ายกับได้ยินเสียงฝนตกนกร้องอะไรเทือกนั้น แต่พอจำได้ว่า เพื่อนอธิบายพร้อมยกเหตุผลประกอบอีกหลายอย่าง ผมก็ฟังเพลิน ๆ แอบคิดเล่น ๆ ว่า “อ๊ะ ไอ้เจ้านี่ พูดเหมือนหมอฟัน”

 

                 เมื่อไม่นานมานี้ มีเหตุการณ์ที่ทำให้ผมต้องกลับมาทบทวนถึงคำของเพื่อนอีกครั้ง เนื่องจากสภาพฟันของผมและภรรยาอยู่ในภาวะที่ควรได้รับการซ่อมแซม ตามอายุขัย ผมเองอุดฟันไว้ 5 จุด แต่ละจุดก็เสียสตางค์มากน้อยแตกต่างกันไป แล้วแต่สภาพของฟันว่าผุมากหรือน้อยเพียงใด หรือว่าสถานที่จะไปรับการรักษาว่าเป็นของรัฐหรือเอกชน

 

                ผมอายุ 40 กว่าปี นับรวม ๆ แล้วจ่ายค่ารักษาสภาพฟันไปราว ๆ 20,000 บาท กำลังคำนวณอยู่ว่า กว่าจะสิ้นอายุขัยจะใช้เงินค่าทำฟันสักเท่าใด และคนอื่น ๆ ที่อยู่ในวัยใกล้ ๆ ผม จ่ายค่าทำฟันกันคนละเท่าใด ใครมีสถิติหรือผลการวิจัยว่าโดยเฉลี่ย ก็น่าที่จะนำมาเผยแพร่ให้ทราบกันไว้บ้าง

 

                ที่ผมต้องจ่ายค่าทำฟันมาก อาจเป็นกรรมเก่าของผมเองที่ได้กระทำไว้เมื่อวัยเยาว์ก็ได้ เมื่อผมเรียนอยู่ชั้นประถม แม่ซื้อของจากตลาดมาขาย บ้านของเราจึงกลายเป็นร้านขายของชำขนาดย่อยไปทันที และขาย 24 ชั่วโมง (ถ้ามีคนซื้อ) เพราะดึก ๆ ดื่น ๆ จำได้ว่ามีลูกค้ามาตะโกนซื้อกันบ้างประปราย (ร้านเซเว่นฯ เลียนแบบจากร้านเรา) ผมไปโรงเรียนเห็นเพื่อนบ้างคนเคี้ยวหมากฝรั่ง กลับมาบ้านเห็นว่าแม่ซื้อมาขายอยู่เหมือนกัน จำได้ว่ากล่องสีแดงมีภาพการ์ตูนแมวดำอยู่ด้านหน้า ยามแม่เผลอก็จัดการเม้ม (ถ้าหยิบของคนอื่นเรียกว่า ลัก หรือ ขโมย) เอาไปทีละซอง นอนไปเคี้ยวไป บางคืนหมากฝรั่งคาปาก บางคืนก็เป็นลูกอม บางคืนก็เปลี่ยนเป็นขนมหลากชนิด บางทีต้องตื่นขึ้นมาไล่มดกันกลางดึก เพราะขนมที่ตกอยู่ข้าง ๆ ที่นอน หรือไม่ก็คาอยู่ที่ปาก

 

                อายุสิบแปดสิบเก้าปีฟันผมเป็นแมง (ผุ) มากขึ้น รอยผุที่ใหญ่ที่สุดมีขนาดเท่าหัวไม้ขีดที่ฟันกรามซี่ในสุดด้านซ้าย แม้จะรำคาญเวลาหลังมื้ออาหาร ที่ต้องมีเศษอาหารลงไปติดอยู่ในรูผุเสมอ ผมใช้ลิ้นเขี่ยเล่นบ้าง ซีดปากเพื่อให้เศษอาหารหลุดออกมาบ้าง ใช้ไม้จิ้มฟันเขี่ยฆ่าเวลาบ้าง หลายปีต่อมาจึงได้ไปอุด เพราะผมไม่มีความรู้และไม่มีความคิดทางด้านการรักษาสุขภาพฟัน ซึ่งก็เหมือนชาวบ้านอื่น ๆ อีกค่อนประเทศ กว่าจะไปอุดก็ลุกลามกลายเป็นรูใหญ่  พร้อมกับมีรอยผุอื่น ๆ เพิ่มขึ้นอีก 2 แห่งด้วยกัน หมอโรงพยาบาลของรัฐ ทำฟันให้ผม ทำไปบ่นไปว่าผมไม่เร่งรีบรักษาสุขภาพฟันตัวเองให้ดี

 

                อีก 6 ปีต่อมารอยอุดใหญ่บนฟันกรามทนสภาพการใช้งานอย่างไม่ทะนุถนอมไม่ไหว แตกและหลุดออก คราวนี้ผมไปอุดฟันที่ร้านเอกชนแห่งหนึ่งในกรุงเทพฯ คุณหมอใจดีมาก พูดจาไพเราะ ไม่บ่นไม่ว่าผมเรื่องไม่รักษาสุขภาพฟันแต่อย่างใดเลย ดูช่างเป็นคนใจเย็น ทำงานด้วยความรอบคอบจนผมนึกนิยม แต่ตอนเก็บเงินทำเอาผมเกือบรักษาอาการช็อกเอาไว้ไม่อยู่ เพราะราคาแพงกว่ากันหลายเท่า ผมก็ได้แต่คิดในใจว่า รู้อย่างนี้ผมไปหาหมอขี้บ่นคนเก่าของผมดีกว่า ถ้าเป็นคุณผู้อ่านจะเลือกอย่างไหนเล่าครับ ขี้บ่นราคาถูก ใจดีแต่ราคาแพง