สู่สังคมแห่งความเท่าเทียมกันด้วย ICT
ทศพนธ์ นรทัศน์
[email protected]
www.ictforall.org
1. บทนำ
เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารมีบทบาทสำคัญต่อการดำรงชีวิตของมนุษย์ ประกอบกับเทคโนโลยีคอมพิวเตอร์และระบบสื่อสารโทรคมนาคมมีความก้าวหน้าอย่างรวดเร็ว ก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงเข้าสู่ยุคสังคมสารสนเทศ การแพร่กระจายข่าวสารและข้อมูลเป็นไปอย่างรวดเร็ว มีการนำ ICT มาใช้งานกันอย่างแพร่หลายทั้งภาครัฐ ภาคเอกชนและภาคประชาชน การสร้างสังคมแห่งภูมิปัญญาและการเรียนรู้ (Knowledge Base Society) ที่เป็นตัวจักรสำคัญในการสร้างความเจริญให้กับสังคม ตลอดจนสร้างความมั่นคงให้แก่ประเทศซึ่งประเทศที่พัฒนาแล้วส่วนใหญ่ต่างมุ่งเน้นการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ด้าน ICT ให้เป็นพื้นฐานสำคัญ ด้วยการพัฒนาด้านการศึกษา สังคมและเศรษฐกิจ เพื่อรองรับการพัฒนาและการสร้างขีดความสามารถเพื่อการแข่งขันในระดับสากล กระทรวงฯได้ดำเนินนโยบายเพื่อเพิ่มปริมาณการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารเพื่อเปิดโอกาสให้ประชาชนสามารถซื้อเครื่องคอมพิวเตอร์เพื่อใช้ประโยชน์ในการประกอบอาชีพ การศึกษา ฯลฯ จึงเป็นการลดความเลื่อมล้ำในการเข้าถึงเทคโนโลยีสารสนเทศ หรือ Bridging Digital Divide เพื่อให้เกิดการพัฒนาสังคมแห่งความเท่าเทียมต่อไป อย่างไรก็ตาม การดำเนินนโยบายดังกล่าว จะต้องดำเนินการควบคู่กับการส่งเสริมและพัฒนาการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร ได้แก่ การฝึกอบรม การประชาสัมพันธ์ และเผยแพร่ความรู้ในด้าน ICT ให้แก่ประชาชน เพื่อให้สามารถใช้งานคอมพิวเตอร์และอินเตอร์เน็ต เพื่อนการศึกษา ค้นคว้า ข้อมูล ข่าวสาร ได้ตลอดเวลาและในทุกสถานที่ นอกจากนี้ ยังเป็นการพัฒนาศักยภาพของประชาชนให้สามารถใช้บริการอิเล็กทรอนิกส์ (e-Service) ของหน่วยงานภาครัฐบาลและเอกชนได้อย่างมีประสิทธิภาพ ทั้งนี้จะเป็นการอำนวความสะดวกในการบริการแก่ประชาชน ในลักษณะ one-stop service ได้อย่างเต็มรูปแบบ
ปัจจุบันคอมพิวเตอร์และอินเทอร์เน็ตมีความสำคัญต่อการดำรงชีวิตของประชาชนในทุกระดับที่รวมทั้งกลุ่มผู้พิการและผู้ด้อยโอกาสต่างได้รับประโยชน์จากการพัฒนาเทคโนโลยีดังกล่าว ซึ่งกระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารในฐานะผู้รับผิดชอบในการลดช่องว่าง ความเลื่อมล้ำทางสังคมให้เข้าถึงเทคโนโลยีสารสนเทศจึงได้ดำเนินกิจกรรมฝึกอบรมความรู้ด้าน ICT เพื่อส่งเสริมความเท่าเทียม ให้กับผู้ด้อยโอกาสในสังคม อาทิ ผู้พิการทางการมองเห็น ผู้พิการทางการได้ยิน ผู้พิการทางการเคลื่อนไหว ผู้สูงอายุ เด็กเร่ร่อน สตรีด้อยโอกาส ทำให้สามารถนำ ICT มาใช้เป็นช่องทางในการเข้าถึงองค์ความรู้ได้ทำให้เกิดการพัฒนาตนเอง และสามารถนำไปต่อยอดความรู้ทั้งในปัจจุบันและอนาคตรวมถึงสามารถนำไปใช้ในการประกอบอาชีพได้
ผู้เขียนได้รับการแจ้งข่าวจากคุณประวีณา ([email protected]) ศูนย์ประสานงานกิจกรรมอบรมความรู้ด้าน ICT เพื่อส่งเสริมความเท่าเทียม ของกระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร (กระทรวงไอซีที) เมื่อวันที่ 31 พฤษภาคม 2553 เชิญชวนให้ผู้ด้อยโอกาสในสังคม ทั้งในกรุงเทพฯและในส่วนภูมิภาค อาทิ ผู้พิการทางการมองเห็น ผู้พิการทางการได้ยิน ผู้พิการทางการเคลื่อนไหว ผู้สูงอายุ เด็กเร่ร่อน และสตรีด้อยโอกาส เข้ารับการอบรมความรู้เกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ในหลักสูตรต่างๆ (ฟรี) โดยมีรายละเอียดของโครงการดังนี้
2. วัตถุประสงค์
2.1 เพื่อส่งเสริมและพัฒนาความรู้ทางด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร การเรียนรู้การพัฒนาองค์ความรู้ต่างๆ ตลอดจนการเผยแพร่ความรู้ไปสู่ประชาชนทุกระดับชั้นและทุกภูมิภาคอย่างทั่วถึง ก่อให้เกิดประโยชน์ที่ยั่งยืนกับกลุ่มเป้าหมายที่เป็นผู้ด้อยโอกาสทั้งในส่วนกลางและส่วนภูมิภาค
2.2 เพื่อส่งเสริมให้ผู้ด้อยโอกาสในสังคม ได้แก่ ผู้พิการทางการมองเห็น ผู้พิการทางการได้ยิน ผู้พิการทางการเคลื่อนไหว ผู้สูงอายุ เด็กเร่ร่อน สตรีด้อยโอกาส ได้รับความรู้ทางด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารและเป็นช่องทางในการเข้าถึงข้อมูลที่กว้างขว้างมากขึ้น ทำให้เกิดการพัฒนาตนเองและนำความรู้ที่ได้ไปต่อยอดในการประกอบอาชีพได้อย่างมีประสิทธิภาพ
3. ประโยชน์ที่คาดว่าจะได้รับ
3.1 ผู้ด้อยโอกาสทั้งในส่วนกลางและส่วนภูมิภาค มีความรู้ทางด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร การเรียนรู้การพัฒนาองค์ความรู้ต่างๆ
3.2 ผู้ด้อยโอกาสในสังคม ได้แก่ ผู้พิการทางการมองเห็น ผู้พิการทางการได้ยิน ผู้พิการทางการเคลื่อนไหว ผู้สูงอายุ เด็กเร่ร่อน สตรีด้อยโอกาส ได้รับความรู้ทางด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร และเป็นช่องทางในการเข้าถึงข้อมูลที่กว้างขว้างมากขึ้น ทำให้เกิดการพัฒนาตนเองและนำความรู้ที่ได้ไปต่อยอดในการประกอบอาชีพได้อย่างมีประสิทธิภาพ
4. การจัดอบรมแบ่งออกเป็น 2 กลุ่มหลัก ดังนี้
4.1 การฝึกอบรมวิทยาการ ICT ให้กับอาสาสมัคร เพื่อมุ่งเน้นสร้างทักษะ ความรู้ เทคนิคในการเป็นวิทยากร เพื่อเป็นวิทยากรอาสาสมัครในการสอนผู้ด้อยโอกาสต่อไป
- ดำเนินการรับสมัครอาสาสมัครผู้สนใจเข้าร่วมเป็นวิทยากรอาสาสมัคร ในการสอนผู้ด้อยโอกาส ภูมิภาคละ 5 คน รวม 30 คน ทั่วประเทศ ทั้ง 6 ภูมิภาค ภาคกลาง ภาคใต้ ภาคตะวันออก ภาคตะวันตก ภาคเหนือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ อาทิ ครู อาจารย์ นักเรียน นักศึกษา และประชาชนทั่วไปที่มีความพร้อมและอาสาจะเป็นวิทยากรทางด้าน ICT เพื่อถ่ายทอดความรู้ไปสู่กลุ่มเป้าหมายที่เป็นผู้ด้อยโอกาส (คนพิการทางการมองเห็น คนพิการทางการได้ยิน คนพิการทางการเคลื่อนไหว)
- หลังจบหลักสูตรวิทยากร ICT อาสาสมัคร ได้รับการแต่งตั้งจากสำนักงานปลัดกระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร ปฏิบัติหน้าที่เป็นผู้ช่วยวิทยากรในการฝึกอบรมความรู้ด้าน ICT เพื่อส่งเสริมความเท่าเทียมให้กับผู้ด้อยโอกาส คนละไม่น้อยกว่า 1 ครั้ง
การคัดเลือกกลุ่มเป้าหมายจะพิจารณาจากความสมบูรณ์ของใบสมัคร และการสัมภาษณ์
4.2 การฝึกอบรมความรู้ด้าน ICT เพื่อส่งเสริมความเท่าเทียมให้กับผู้ด้อยโอกาส (คนพิการทางการมองเห็น, คนพิการทางการได้ยิน, คนพิการทางการเคลื่อนไหว, เด็กเร่ร่อน, สตรีด้อยโอกาส และผู้สูงอายุ) จำนวนทั้งสิ้น 870 คน ทั่วประเทศ
คุณสมบัติผู้เข้ารับการอบรม คือ เป็นผู้ด้อยโอกาสในสังคม มีพื้นฐานความรู้ และทักษะทางด้านคอมพิวเตอร์ตามที่ระบุในแต่ละหลักสูตร โดยมีวิธีการคัดเลือกกลุ่มเป้าหมาย จากความสมบูรณ์ของใบสมัคร และพิจารณาจากลำดับที่การสมัครก่อน – หลัง
หลักสูตรการฝึกอบรมด้าน ICT เพื่อส่งเสริมความเท่าเทียมให้กับผู้ด้อยโอกาสประกอบด้วยหลักสูตรที่หลากหลายและเหมาะสมกับผู้ด้อยโอกาสแต่ละประเภท ดังนี้
|
ลำดับ |
หลักสูตร |
|
คนพิการ ทางการมองเห็น และทางการได้ยิน |
|
|
1 |
การส่งเสริมศักยภาพการใช้ ICT ขั้นพื้นฐาน เพื่อความเท่าเทียม สำหรับคนพิการทางการมองเห็น |
|
2 |
ICT เพื่ออาชีพกับการจัดทำเอกสารและและการคำนวณ สำหรับคนพิการทางการมองเห็น |
|
3 |
การส่งเสริมศักยภาพการใช้ ICT ขั้นพื้นฐาน เพื่อความเท่าเทียม สำหรับคนพิการทางการได้ยิน |
|
4 |
ICT เพื่ออาชีพกับการจัดทำเอกสารและและการคำนวณ สำหรับคนพิการทางการได้ยิน |
|
5 |
ICT เพื่ออาชีพกับการสร้างสื่อประชาสัมพันธ์ สำหรับคนพิการทางการได้ยิน |
|
ผู้ด้อยโอกาส (เด็กเร่ร่อน สตรีด้อยโอกาส และผู้สูงอายุ) และ คนพิการทางการเคลื่อนไหว |
|
|
1 |
การส่งเสริมศักยภาพการใช้ ICT พื้นฐาน เพื่อความเท่าเทียม สำหรับด้อยโอกาส |
|
2 |
ICT เพื่ออาชีพกับการจัดทำเอกสารและและการคำนวณ สำหรับผู้ด้อยโอกาส |
|
3 |
ICT เพื่ออาชีพกับการสร้างสื่อประชาสัมพันธ์ สำหรับผู้ด้อยโอกาส |
|
4 |
ICT เพื่ออาชีพกับการสร้างสรรค์งานวีดีโอ สำหรับผู้ด้อยโอกาส |
|
5 |
ICT เพื่ออาชีพกับการสร้างแบบจำลอง 3 มิติด้วย Google Sketch Up สำหรับผู้ด้อยโอกาส |
|
รุ่น |
วันที่ |
กลุ่มผู้อบรม |
จังหวัด |
|
1 |
5-9 ก.ค. 2553 |
คนพิการทางการมองเห็น |
กรุงเทพมหานคร |
|
2 |
5-9 ก.ค. 2553 |
ผู้ด้อยโอกาส-สตรี |
ภูเก็ต |
|
3 |
12-16 ก.ค. 2553 |
คนพิการทางการเคลื่อนไหว |
ตรัง |
|
4 |
12-16 ก.ค. 2553 |
คนพิการทางการมองเห็น |
สุพรรณบุรี |
|
5 |
19-23 ก.ค. 2553 |
คนพิการทางการมองเห็น |
จันทบุรี |
|
6 |
19-23 ก.ค. 2553 |
คนพิการทางการเคลื่อนไหว |
สระแก้ว |
|
7 |
2-6 ส.ค. 2553 |
ผู้ด้อยโอกาส-ผู้สูงอายุ |
ปราจีนบุรี |
|
8 |
2-6 ส.ค. 2553 |
คนพิการทางการมองเห็น |
กาญจนบุรี |
|
9 |
2-6 ส.ค. 2553 |
คนพิการทางการได้ยิน |
ชลบุรี |
|
10 |
16-20 ส.ค. 2553 |
คนพิการทางการได้ยิน |
อยุธยา |
|
11 |
23-27 ส.ค. 2553 |
คนพิการทางการเคลื่อนไหว |
กรุงเทพมหานคร |
|
12 |
30 ส.ค.-3 ก.ย. 2553 |
คนพิการทางการได้ยิน |
ตาก |
|
13 |
30 ส.ค.-3 ก.ย. 2553 |
คนพิการทางการมองเห็น |
ตาก |
|
14 |
6-10 ก.ย. 2553 |
คนพิการทางการเคลื่อนไหว |
เพชรบูรณ์ |
|
15 |
13-17 ก.ย. 2553 |
ผู้ด้อยโอกาส-ผู้สูงอายุ |
เพชรบูรณ์ |
|
16 |
20-24 ก.ย.2553 |
ผู้ด้อยโอกาส-สตรี |
แม่ฮ่องสอน |
|
17 |
20-24 ก.ย.2553 |
ผู้ด้อยโอกาส-ผู้สูงอายุ |
แม่ฮ่องสอน |
|
18 |
27 ก.ย.-1 ต.ค. 2553 |
คนพิการทางการได้ยิน |
นครศรีธรรมราช |
|
19 |
27 ก.ย.-1 ต.ค. 2553 |
คนพิการทางการเคลื่อนไหว |
นครศรีธรรมราช |
|
20 |
4-8 ต.ค. 2553 |
ผู้ด้อยโอกาส-เด็ก |
กรุงเทพมหานคร |
|
21 |
4-8 ต.ค. 2553 |
ผู้ด้อยโอกาส-เด็ก |
ภูเก็ต |
|
22 |
11-15 ต.ค. 2553 |
คนพิการทางการได้ยิน |
ตรัง |
|
23 |
11-15 ต.ค. 2553 |
ผู้ด้อยโอกาส-เด็ก |
สุพรรณบุรี |
|
24 |
18-22 ต.ค. 2553 |
ผู้ด้อยโอกาส-เด็ก |
จันทบุรี |
|
25 |
18-22 ต.ค. 2553 |
ผู้ด้อยโอกาส-สตรี |
สระแก้ว |
|
26 |
1-5 พ.ย.2553 |
ผู้ด้อยโอกาส-สตรี |
ปราจีนบุรี |
|
27 |
1-5 พ.ย.2553 |
ผู้ด้อยโอกาส-ผู้สูงอายุ |
กาญจนบุรี |
|
28 |
8-12 พ.ย.2553 |
ผู้ด้อยโอกาส-ผู้สูงอายุ |
ชลบุรี |
|
29 |
8-12 พ.ย.2553 |
ผู้ด้อยโอกาส-สตรี |
อยุธยา |
5. บทส่งท้าย
นับเป็นโอกาสอันดีที่กระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร ได้ขับเคลื่อนแผนแม่บทเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร ฉบับที่ 2 ของประเทศไทย (พ.ศ. 2552-2556) ยุทธศาสตร์การพัฒนากำลังคนด้านไอซีทีและบุคคลทั่วไปให้มีความสามารถในการสร้างสรรค์ ผลิตและใช้สารสนเทศอย่างมีวิจารณญาณและรู้เท่าทัน ภายใต้มาตรการพัฒนาการเรียนรู้ไอซีทีแก่ผู้ด้อยโอกาส ผู้พิการและผู้สูงอายุ ซึ่งจะสามารถยกระดับคุณภาพชีวิตของบุคคลเหล่านั้นให้สูงขึ้นทัดเทียมกับคนปกติ เป็นกำลังสำคัญในการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมของประเทศต่อไป สำหรับท่านใดที่สนใจสมัครเข้ารับการอบรมติดต่อได้ที่ ศูนย์ประสานงานกิจกรรมอบรมความรู้ด้าน ICT เพื่อส่งเสริมความเท่าเทียม ของกระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร (www.equitable-society.com/disability/) โทร. 0-2682-6350 โทรสาร 0-2682-6355 หรือทางอีเมล์ คุณประวีณา ([email protected])