เชื้อรา C. gattii จีโนทัยป์ใหม่นี้ เกิดเป็นข่าวที่เรียกความสนใจคือว่าเป็นเชื้อปกติในแถบอากาศร้อน แต่ช่วงหลายปีที่ผ่านมาพบในแคนาดา (ตั้งแต่ครั้งแรกปี ค.ศ. 1999) และล่าสุดในรัฐออรีกอน
เชื้อราสายพันธุ์ใหม่นี้มีความสามารถก่อโรครุนแรงถึงชีวิตในคนสุขภาพปกติ
- แยกเชื้อจากรัฐออรีกอน
- ชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Cryptococcus gattii จีโนทัยป์์ใหม่คือ VGIIc
- ชื่อเดิมของ C. gattii คือ C. neoformans var gattii (วิกิพีเดีย)
- มีลักษณะเด่นต่างจากสปีชีส์ใกล้เคียง (C. neoformans ซึ่งมักติดเชื้อผู้ป่วยที่มีภูมิคุ้มกันของร่างกายต่ำลง ก่อการติดเชื้อปีละประมาณเกือบ 1 ล้านคน เสียชีวิต 6 แสนกว่าคน) สายพันธุ์นี้กลับติดเชื้อในคนที่มีสุขภาพปกติ
- พบระบาดในรัฐออรีกอน สหรัฐฯ 21 ราย ทำให้ผู้ติดเชื้อเสียชีวิต 6 ราย (อัตราเสียชีวิต 25 % ต่างจากสายพันธุ์ที่พบที่บริติสโคลัมเบีย แคนาดา ที่มีอัตราตายเพียง 8.7%--คือติดเชื้อ 218 ราย เสียชีวิต 19 ราย [1.])
- รูปร่างดูเว็บอ้างอิง [1.]
-
C. gatti ปกติมักพบอยู่ตามต้นยูคาลิปตัสในประเทศแถบร้อนและประเทศใกล้กับเขตร้อน เป็นสาเหตุก่อโรคในอัตราต่ำ
- แบ่งตามลักษณะพันธุกรรมเป็น 4 ชนิด
- VGI
- VGII
- VGIII
- VGIV
- ชนิด VGII พบมากที่สุดในการระบาดที่แคนาดาและสหรัฐ (95%)
- VGII ยังแบ่งเป็นจีโนทัยป์ย่อยๆ (ดูอ้างอิง 2)
- แบ่งตามลักษณะพันธุกรรมเป็น 4 ชนิด
- การติดเชื้อเกิดจากการสูดอากาศที่มีสปอร์ของเชื้อ
- การติดเชื้อที่ปอด (pulmonary cryptococcosis) อาการสำคัญคือ ไอและหายใจขัด นอกจากนี้ยังอาจติดเชื้อที่อื่นๆเช่นสมอง ดระดูก ข้อ ผิวหนัง เป็นต้น
- แม้ว่าจะติดเชื้อจากการหายใจเหมือนหวัดจากไวรัส แต่ไม่แพร่ระหว่างผู้ติดเชื้อกับคนปกติ
[1.] Christine Dell'Amore
National Geographic News
Published April22, 2010.
http://news.nationalgeographic.com/news/2010/04/100421-new-fungus-cryptococcus-gattii-deadly-health-science/
[2.] Edmond J. Byrnes, et al (2010)
Emergence and Pathogenicity of Highly Virulent Cryptococcus gattii Genotypes in the Northwest United States.
Plos Pathogens
http://www.plospathogens.org/article/info%3Adoi%2F10.1371%2Fjournal.ppat.1000850
[3.] http://en.wikipedia.org/wiki/Cryptococcus_gattii#cite_note-5