เมื่อกรมป่าไม้ขยับ ต้นไม้ก็เขยื้อน

(พาผู้เชี่ยวชาญไปดูแม่ไม้ขอเรา)

พื้นที่เงียบสงบในแต่ละวันน่าจะเป็นช่วง เลย 2 ยามไปแล้ว คืนนี้เดือนหรุบหรู่อยู่ในม่านเมฆ แสงซีดจางส่องลอดใบไม้สลัว อากาศเย็นสบายคงได้อานิสงค์จากฝนตกที่ไหนก็ไม่รู้ ตื่นมาทำการบ้านที่จะไปช่วยงานหลวงพี่ติ๊กที่หาดใหญ่ ตั้งใจจะไปคุยเรื่องที่คนใต้ได้เปรียบคนภาคอื่น ถ้าจะเลือกปลูกต้นไม้ในมิติต่างๆ เมื่อวานนี้ คุณวิฑูรย์ เหลืองวิริยะแสง หัวหน้าสำนักวิจัยและพัฒนาการป่าไม้ กรมป่าไม้ มาหารือเรื่องจะลงโครงการวิจัยเชิงกระบวนการ เกี่ยวกับพัฒนาการความรู้ความสามารถให้กับชุมชนโดยตรง นับเป็นข่าวดีที่กรมป่าไม้เปลี่ยนแนวคิดจากเดิม แทนที่จะกอดงานส่งเสริมและพัฒนาการป่าไม้ไว้ทำคนเดียว ก็เปลี่ยนแผนเป็นผู้ร่วมคิดร่วมทำร่วมอุดหนุนความรู้และปัจจัยที่จำเป็น เบื้องต้น เนื่องจากก่อนหน้านี้เคยทำวิจัยเรื่องพันธุ์ไม้ร่วมกันมาบ้าง จึงต่อยอดได้ราบรื่น มีแผนที่จะฝึกอบรมให้ชาวบ้านโดยตรง ขอให้มหาชีวาลัยอีสานเป็นผู้ประสานงาน เช่น

(กรมป่าไม้เอากล้าไม้ที่ทำการวิจัยปรับปรุงพันธุ์แล้วมาฝาก)

  • โครงการปลูกต้นไม้หัวไร่ปลายนา

ประเทศไทยมีพื้นที่ทำนากว่า 60 ล้านไร่ มีคันนายาวร่วม 12 ล้านกิโลเมตร ส่วนใหญ่ถูกปล่อยทิ้งไว้ไม่ได้ใช้ประโยชน์เท่าที่ควร ถ้านำมาปลูกไม้เศรษฐกิจจะได้ประโยชน์มหาศาล ช่วยลดการขาดแคลนไม้ ลดการลักลอบตัดไม้ ถ้าปลูกไม้เพื่อการทดแทนพลังงาน ก็จะมีช่องทางต่อยอดออกไปอีกหลายแขนง ทั้งจะช่วยลดการนำเข้าไม้ได้ปีละนับหมื่นล้านบาท คิดดูเถิดประเทศเรา อะไรๆก็สั่งซื้อเข้ามา ทั้งๆที่เคยส่งออกและสมควรปลูกสร้างสวนป่าอย่างจริงจังก็ไม่ขยับกัน ไปทุ่มเทพืชเกษตรตัวอื่นที่ก่อปัญหาราคาตกต่ำ เกิดหนี้เกิดม๊อบต่าง ๆ นา ๆ

(พาไปชมแปลงวิจัยไม้ยูคาลิปตัสสายพันธุ์ที่ใบมีน้ำมันเยอะ)

  • โครงการคัดเลือกแม่ไม้เพื่อการปลูกสร้างสวนป่า

เรื่องนี้สวนป่าทำการบ้านล่วงหน้าไว้บ้างแล้ว เราคุยกันว่าจะชวนชาวบ้านปลูกไม้กลุ่มกระถินณรงค์ เพราะเป็นไม้ตระกูลถั่ว ช่วยบำรุงดิน ทนแล้ง ปลุกง่าย ใช้ประโยชน์ได้กว้างขวาง กระถินเทพาเอาใบมาเป็นอาหารสัตว์ได้ ช่วยวัวควายหน้าแล้งให้มีอาหารชดเชยหญ้าที่ขาดแคลน เป็นไม้หลักที่เอาไม้หอมจากเมืองจีนมาปลูกร่วมได้ดี เพราะระบบรากเอื้อต่อกัน อนึ่ง กระถินเทพาลูกผสม เป็นไม้เนื้อแข็งลายสวยแปรรูปง่าย นำมาทำเครื่องเรือนได้ดี กรมป่าไม้ได้ิวิจัยพันธุ์ไม้กลุ่มนี้เป็นที่เรียบร้อยแล้ว ตามแผนงานเราจะอบรมให้ชาวบ้านที่จะมีการพัฒนาเทคนิคการผลิตกล้าไม้ที่ได้รับ การวิจัยและปรับปรุงพันธุ์แล้วเพื่อการปลูกป่าให้แก่เกษตรกร ที่สนใจเรียนรู้วิธีเพาะกล้าไม้ เรียนการปักกิ่งชำ จะขยายจุดเพาะพันธุ์ไม้ในท้องถิ่นต่าง ๆ ให้ชุมชนผลิตเพื่อการจำหน่ายกระจายพันธุ์กันเอง น่าจะเป็นวิธีกระตุ้นให้ประชาชนสนใจปลูกไม้ในพื้นที่เล็กๆ แทนการคิดที่จะปลูกป่าไม้ผืนใหญ่อย่างเดียวโดยภาครัฐเช่นที่ผ่านมา

(พาไปชมเครื่องมือแปรรูปไม้ ถ้าได้รับการยกเครื่องหน่อยก็จะไปฉิว)

  • โครงการจัดการดินแบบผสมผสาน เพื่อเพิ่มผลผลิตทางด้านเศรษฐกิจ

ในการฝึกอบรมจะให้ความรู้เรื่องการจัดการ ทรัพยากรแลวล้อม เช่นการปลูกไม้หลากหลายชนิด ไม้ผักยืนต้น ไม้สมุนไพร ไม้ใช้สอย ไม้เศรษฐกิจ ไม้เพื่อการวิจัย และไม้ติดแผ่นดิน เราจะเสริมในส่วนที่ชาวบ้านต้องการและสนใจ เช่น การเพาะเห็ด การขยายพันธุ์เห็ดในธรรมชาติ การแปรรูปเห็ด การเพาะเห็ดเพื่อการค้า รวมทั้งการใช้ใบ กิ่งไม้ มาบดเพื่อผลิตปุ๋ย การเผาถ่าน ผลิตน้ำควันไม้ ฯลฯ ไปๆมาๆงานเผาถ่านก็จะย้อนรอยมาหาผมอีกรอบแล้วสินี่ แต่คงจะได้เรียนรู้เทคนิคใหม่ๆเพิ่มเติม ซึ่งก็เป็นเรื่องดีใช่ไหมละครับ

  • โครงการวิจัยใช้ประโยชน์เนื้อไม้ และเศษชีวมวลเหลือทิ้ง เพื่อพัฒนาคุณภาพผลิตภัณฑ์ชุมชน

ทำการศึกษาข้อมูลเบื้องต้นทั้งคุณสมบัติ ต่างๆของความเป็นไปได้ ในการนำเศษชีวมวลจากสวนป่ามาพัฒนาไปสู่กระบวนการผลิตทางอุตสาหกรรม เพื่อนยกระดับความสามารถในการผลิตและนำไปสู่การเพิ่มผลผลิตและมูลค่า เช่น การฝึกอบรมเรื่องการเอาใบหญ้า หรือเศษขี้เลื่อยมาอัดด้วยเทคนิควิธีทำให้เป็นวัสดุที่แข็งแรง สามารถนำไปผลิตเครื่องเรือนและของใช้ต่างๆได้ ซึ่งจะการสร้างงานในระหว่างรอต้นไม้โตให้มีรายได้ตั้งแต่แรกเริ่ม

  • โครงการผลิตเฟอร์นิเจอร์และเครื่องเรือนระดับชุมชน

งานนี้คงเหมาะกับชาวบ้านที่ปลูกสวนป่าอยู่ เดิม มีวัตถุดิบอยู่แล้ว สามารถนำไม้เหล่านั้นมาเพิ่มมูลค่าได้ ทางโครงการฯจะเปิดอบรมการใช้เครื่องมือ เทคนิคการแปรรูป และการผลิตเฟอนิเจอร์พื้นฐาน รวมทั้งจะควบเรื่องแนวโน้มใช้ไม้เพื่อการพลังงานในรูปแบบต่าง ๆ เราจะดูศักยภาพและความต้องการในแต่ละพื้นที่เป็นหลักในการออกแบบหัวข้อการ ฝึกอบรม เพื่อพิสูจน์แนวทาง “คนสร้างป่า ป่าสร้างคน” ซึ่งจะส่งผลโดยรวมไปถึงทางออกของการงานอาชีพ และช่วยบรรเทาปัญหาโลกร้อนได้ด้วย

ช่วงนีี้้้มีงานเข้าตรงกัน เรื่องการอบรมเชิงปฎิบัติการเพื่อพัฒนารูปแบบเขตสุขภาพนครชัยบุรินทร์ที่เขาใหญ่ วันที่29-30 ชนกับงานประชุมงานวิจัยของมหาวิทยาลัยอุบราชธานีที่เป็นกรรมการร่วมวันที่30 แถมยังจะไปขายความคิดเรื่องการเสริมสร้างสภาพแวดล้อมที่ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้วันที่ 2 ตามที่หลวงพี่ตื๊กชวน เมื่อแบ่งร่างไม่ได้ก็ตัดสินใจไปอุบลกับหาดใหญ่ ส่วนเรื่องเขตสุขภาพพอจะตามเรื่องได้ อีกทั้งไม่เข้าใจว่าทำไมจะต้องวิ่งไปประชุมที่เขาใหญ่ ซึ่งเปลี่ยนที่ประชุมอยู่เรื่อยแถมยังหาสถานที่ยากเดินทางไปยากอีกต่างหาก จึงขอไปงานที่ไปง่าย ๆ หาง่าย ๆ ดีกว่า

ท่านบางทรายส่งเมล็ดผักหวานป่ามาให้ 1 กก.

วางแผนทดลองประยุกต์วิธีที่มีอยู่เดิมมาเติมเทคนิคเล็กๆน้อยๆ เช่น

1 ล้างเมล็ดผึ่งให้แห้ง

2 ขุดหลุมลึก 1 ฟุต ทางทิศตะวันออกต้นไม้ใหญ่ แล้วใส่ดินเพาะต้นไม้

3 เอาเมล็ดไปวาง เอาใบไม้คลุม เอาหลักมาปัก รดน้ำ

4 ดูแลใกล้ชิดติดตามผล

-ความคาดหวัง น่าจะงอกได้เร็วเท่ากับเพาะชำเมล็ดในถุง

 แต่แข็งแรงกว่าเพราะไม่ต้องย้ายปลูก ทดลองไปเรื่อยๆครับ

เข้าตำราจอมยุทธอาฮุยในฤทธิ์มีดสั้น หักเอาไม้มาเป็นดาบได้เลย

ดังนั้นชาวจิตวิทยาที่ปรึกษากับพี่น้องชาวเฮ

ช่วยกันเอาเมล็ดผักหวานป่ามาเป็นดาบ ร่วมกันปลูกดีไหมครับ ?

กระบี่มันอยู่ที่ใจ ไม่ใช่ที่ตัวกระบี่

ถ้าเป็นจอมยุทธจริง ดาบก็ไม่สำคัญหรอก

การแต่งองค์ทรงเครื่องเป็นจอมยุทธมันก็ไอ่แค่นั้นแหละ

ถ้าหัวใจไร้กระบี่ ก็เป็นได้แค่หมาน้อยธรรมดา

ที่พูดนี่ไม่ใช่ผมเป็นจอมยุทธนะครับ อย่าเข้าใจผิด

ผมเป็นพวกจรยุทธ ไม่มีกระบี่ พกแต่มีดน้อย

กะว่า..สอบตกพกมีดน้อยแทงครู สอบได้ให้ไก่อูแกล้มเหล้า

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน KM ในมหาชีวาลัยอีสาน



ความเห็น (14)

เขียนเมื่อ 

ha ha ha สอบตกพกมีดน้อยแทงครู สอบได้ให้ไก่อูแกล้มเหล้า

ฮาๆ เอิ้กๆ ค่ะพ่อครู

จอมยุทธ์ ไร้กระบี่ และ กระบวนท่า 

ขอไปหากระบี่เอาแถวๆ สวนป่า มีไหมหนอ???

อิ่มอร่อยมื้อเย็นค่ะพ่อครู ^_^

เขียนเมื่อ 

สาระ + ขบขัน

ฮ่าๆๆ

              

                   

                     ดอกและใบ ผักหวาน มาให้แกงก่อนค่ะ

                  

                     ฝากเมล็ดฟักข้าว ปลูกด้วยค่ะ

 ขอบคุณความรู้ดีๆ อย่างมากนะคะ    

เขียนเมื่อ 

๕ ๕ ชอบประโยคเด็ดทิ้งทวน ได้น็อคทีเคโอ กันเลยทีเดียวนะคะพ่อขา

ขออภัยค่ะ พรุ่งนี้ชีพจรลงเท้ายาวถึง วันที่ ๙ หลาวเด้อค่า รู้สึกผิดจัง;)

เดี๋ยวจะลองติดต่อหาไกด์ฝั่งโน้นให้แทนนะคะพ่อขา .. เพลิดเพลินเดินเล่นยามเย็นค่ะ

ชาดามาได้ไหม

ขอบคุณ คุณกานดามาก

-ฟักข้าวปลุกไว้เยอะแล้วครับ ช่วงแล้งติดผลน้อย คาดว่าฝนนี้คงมีลูกเยอะ และเก็บยอดไปผัด

-ผักหวานป่ามีต้นโต 2 ต้น เก็บแกงไปหลายหม้อแล้ว ปีนี้จะขยายปลูกเยอะๆ ครับ

poo สมัยนี้ต้องพกมีดน้อยแล้วละ ครูออกข้อสอบยาก อิอิ

ดีใจที่ ปาปอนด์ชอบ

เขียนเมื่อ 

ครูพอมี เมลมั๊ยครับ

พอดี อยู่ๆก็มีความคิดอะไรมากมาย ที่คิดว่าหลายๆคนมองข้ามไป

พอกำลังเริ่มเขียน กลัวลืม

อีกอย่าง วันที่ 1 พค ผมก็ไปทหารแล้วอะครับ พอดีสมัครเอา ไม่อยากเสี่ยงดวง อิๆ

เขียนเมื่อ 

ครูพอมี เมลมั๊ยครับ

พอดี อยู่ๆก็มีความคิดอะไรมากมาย ที่คิดว่าหลายๆคนมองข้ามไป

พอกำลังเริ่มเขียน กลัวลืม

อีกอย่าง วันที่ 1 พค ผมก็ไปทหารแล้วอะครับ พอดีสมัครเอา ไม่อยากเสี่ยงดวง อิๆ

เขียนเมื่อ 

รุ่นนี้ไม่พกมืดค่ะพ่อ  มีแต่เอ็ม กับอาร์  รุ่น ๗๙ และ บีจี  ... 

พูดถึงไก่อูแล้ว นึกได้ว่า ไก่ต๊อก ยังอยู่ดีมีสุขนะคะ ไข่เค็มๆ  ฝันดีค่ะพ่อ  

ปล. พ่อค่ะไฟลท์เช้ากี่โมงเอ่ยคะ ... เธอเต็มใจไปรับถึงลานบินเลยค่ะ ;)

เขียนเมื่อ 

เขียนเสร็จแว้วๆๆๆ เนื้อหาราวๆ 1กระดาษ เอ4 กับอีก นิดหน่อย

กราบเรียนท่านพ่อครู

ผมชอบโครงการของครูมากๆ นี่แหละผู้ที่ทำคุณูประการเพื่อมหาชน อย่างแท้จริง

เป็นธรรมดา ที่ปราชญ์มักไม่อวดอ้าง ไม่โฆษณา ไม่ทำเพื่อประโยชน์ของตนเอง

อย่างน้อยที่สุดผมก็รู้สึกมีความสุขมาก ที่ได้รับรู้เรื่องราวของครู (ความสุขทางใจ เงินทองก็ไม่อาจซื้อได้)

ผมขออนุญาตนำไปเล่าให้ คนอื่นๆ ฟังต่อน่ะครับ

ด้วยความเคารพที่มีต่อครูตลอดไป

นายรักษ์ ปริกทอง กลุ่มประสานงานเพื่อการพัฒนาชุมชน