บุคลาธิษฐาน หรือ บุคคลวัต (Personification)
คือการกล่าวถึงสิ่งต่างๆ ที่ไม่มีชีวิต ไม่มีความคิด ไม่มีวิญญาณ เช่น ธรรมชาติ รอบตัวเรา หรือสิ่งมีชีวิตที่ไม่ใช่มนุษย์ เช่น ต้นไม้ สัตว ์ แสดงลักษณะ กิริยาอาการพฤติกรรม อารมณ์ ความรู้สึก และท่าทาง เหมือนมนุษย์ (บุคลาธิษฐาน มาจากคำว่า บุคคล + อธิษฐาน หมายถึง อธิษฐานให้กลายเป็นบุคคล )
ตัวอย่างบุคลาธิษฐานในบทกวี
เสียงสะอื้นจากผืนดินเหมือนสิ้นหวัง
แว่วน้ำหลั่งสู่โลกราวโศกเศร้า
อากาศธาตุแปรปรวนชวนซบเซา
ภาพไฟเผาป่าราบตราบปัจจุบัน
(วาสนา บุญสม)
หลังคาโบสถ์โอดครวญเมื่อจวนผุ
ระแนงลุล่วงหล่นบนผืนหญ้า
เสาอิฐปูนทรุดเซตามเวลา
พระประธานสั่นหน้าระอาใจ
(แสงธรรม : สุธน พันธุเมฆา)
ลมหนาวเริ่มล่องมาจากฟ้าแล้ว
พรมจูบแผ่วเจ้าพระยาโรยฝ้าฝัน
คลื่นคลี่เกลียวแก้วม้วนกับนวลจันทร์
กระซิบสั่นซ่านกระเซ็นเป็นสำนวน
(ลมหนาวและเจ้าพระยา : เนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์)
คำบุคลาธิษฐาน ในเสียงเพลง
เพลงรักเดียวใจเดียว รุจ เดอะสตาร์ the star 4
เพลงประกอบละคร พรุ่งนี้ก็รักเธอ

อย่าแปลกใจ ที่ผ่านมานานเท่าไร
กาลเวลาไม่อาจลืมหัวใจ
เปลี่ยนไปจากเธอ คงเป็นไปไม่ได้
เมื่อใจผูกพันมีแต่เธอ
* แม้จะนอนและฝัน ฉันมีแต่เธอเท่านั้น
ไม่อาจแบ่งใจปันเผื่อไว้ให้ใคร
ใจเมื่อเจอเธอแล้ว เหมือนคนที่เจอจุดหมาย
เมื่อมีเธอไม่ต้องการใคร
** เมื่อวานก็รัก วันนี้รักเธอ
พรุ่งนี้ก็รักเธอ เพราะใจที่มีเธอ
ไม่มีอีกแล้ว ใครจะมาเข้าใจ
ฉันได้ดีอย่างเธอ ตอบแทนเธอรักเดียวใจเดียว
ดั่งทะเล
โอบกอดด้วยผืนทราย
และคงไม่มีใครพรากใจดวงนี้ได้
ไม่ว่ากาลเวลาจะหมุนผ่านไป
ยิ่งมั่นใจเราคือกันและกัน
ซ้ำ *,**,*,**
ตอบแทนเธอรักเดียวใจเดียว

ฉันจะรู้จักเธอกว่านี้ได้ยังไง รุจ The Star 4 -
คำร้อง ปิยะ ครุธา
ทำนอง ชยุตม์ แสงวรโชติ
โลกใบนี้มันไม่เคยเหงา เมื่อเราเจอกัน
ช่วงเวลาที่มีเธอนั้น รู้ไหมฉันดีใจ
หมดทั้งหัวใจที่มีของฉัน
วันนี้มันยกให้เธอไป แต่ไม่รู้ทำไม
เหมือนยังไกลเหลือเกิน
ก็วันนี้รักที่ให้กันนั้นพอรึยัง
ช่วงเวลาที่ใช้ด้วยกันมันไม่ช่วยเท่าไร
ก็ดูเหมือนมันไปได้ดี
แต่ลึกๆยังมีอะไรที่ไม่เข้าใจซักที
เปรียบดังมีอะไรบางๆกั้นตรงกลางสองเรา
ก็เหมือนว่าทุกๆอย่างไม่ชัดเจนสักที
และแม้ว่าทุ่มเทเท่าไร แต่ทำไมมันดูห่างไปทุกที
บอกกันทีว่าฉันจะรู้จักเธอกว่านี้ ได้ยังไง
อยากให้รู้ว่าคนๆนี้รักเธอเพียงใด
ต่อให้ฉันไม่รู้อะไรในหัวใจของเธอ
แต่ว่ารักที่มีให้กัน ก็จะเหมือนดังเดิมเสมอ
ก็ยังให้เธอทั้งใจ
เปรียบดังมีอะไรบางๆกั้นตรงกลางสองเรา
ก็เหมือนว่าทุกๆอย่างไม่ชัดเจนสักที
และแม้ว่าทุ่มเทเท่าไร แต่ทำไมมันดูห่างไปทุกที
บอกกันทีว่าฉันจะรู้จักเธอกว่านี้ ได้ยังไง
เปรียบดังมีอะไรบางๆกั้นตรงกลางสองเรา
ก็เหมือนว่าทุกๆอย่างไม่ชัดเจนสักที
และแม้ว่าทุ่มเทเท่าไร แต่ทำไมมันดูห่างไปทุกที
บอกกันทีว่าฉันจะรู้จักเธอกว่านี้ ได้ยังไง

แรงดึงดูด - ทีโบน
ดนตรี
คงจะมีอะไรสักอย่างในโลกนี้ คงจะมีพลังอะไรอยู่ในนั้น
โลกใบนี้เหมือนมีจิตใจ
บันดาลให้ใครต่อใครเปิดใจมารักกัน
เช่นเธอกับฉัน มาเจอกันด้วยเหตุใดนั้น คิดดู
หรือจะเป็นด้วยแรงโน้มถ่วงบนโลกนี้ จึงได้มีแรงฉุดใจอะไรนั้น
เป็นแรงดูดใจ ดึงดูดใคร อะไร อะไร ฮืม มาพบกัน
ในโลกใบนี้จึงผูกพันเป็นคู่กัน เหลือเชื่อ
โอ้น้ำ
มาหลงคารมอะไรกับปลารูปหล่อ
ฟ้า มาทำสัญญาอะไรกับนกตัวดี
ดอกไม้กับผีเสื้อ
ก็มาเป็นเพื่อนกันด้วยเหตุใด
ใช่เลย คงเหมือนที่มีสิ่งหนึ่งผูกใจ
ให้เรามาเป็นเพื่อนกัน
ดนตรี
โอ้น้ำ มาหลงคารมอะไรกับปลารูปหล่อ
ฟ้า มาทำสัญญาอะไรกับตัวดี
ดอกไม้กับผีเสื้อ ก็มาเป็นเพื่อนกันด้วยเหตุใด
ใช่เลย คงเหมือนที่มีสิ่งหนึ่งผูกใจ
ให้เรามาเป็นเพื่อนกัน
คนกับคนเป็นเพื่อนกัน คนกับควายก็เพื่อนกัน
ลมกับฝนก็คู่กัน น้ำกับฟ้าก็ซี้กัน
มันก็เป็นเพราะโลกนั้น มีแรงดึงดูดใจ
คงจะมี อะไรในโลกนี้
คงจะมีพลังอะไรในโลกนี้
ในเพลงอื่น ๆ
- มองซิ..มองทะเล เห็นลมคลื่นเห่จูบหิน
- บางครั้งมันบ้าบิ่น กระแทกหินดังครืนครืน
- ทะเลไม่เคยหลับไหลใครตอบได้ไหมไฉนจึงตื่น
- บางครั้งยังสะอื้น ทะเลมันตื่นอยู่ร่ำไป
ขอขอบคุณข้อมูลจาก
- กลอนสัมผัสใจได้อย่างไร ของ วาสนา บุญสม สำนักพิมพ์ประกายแสง ๒๕๔๐ พิมพ์ครั้งที่ ๓
- ไทยกู๊ดวิวดอทคอม : ครููรัตนา ศรีมงคล โรงเรียนโสภณศิริราษฎร์
- ครูเพ็ญนภา แสงสระศรี อาจารย์โรงเรียนสาธิตแห่งมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
- http://www.panyathai.or.th/wiki/index.php