ขึ้นเดือนพฤศจิกายน พร้อมกับฝนหยุด   ปีนี้ฝนตกมาก ฤดูฝนมาเร็วและยาวนานจนตลอดเดือนตุลาคม   แถมยังมีลมพายุมากหลายลูก และรุนแรง ก่อความเสียหายร้ายแรงมากเป็นพิเศษในทะเลจีนใต้

          ที่บ้านผมปีนี้ต้นกระดังงาไทยต้นใหญ่อายุกว่า ๑๐ ปี ออกดอกดกมาก ส่งกลิ่นหอมอบอวลจนผิดสังเกต    ต้องช่วยกันเที่ยวดมหาว่าดอกอะไร   ตอนแรกคิดว่าดอกวาสนา แต่ก็ไม่ใช่  ดูที่ต้นสารภี ก็ไม่มีดอก   ในที่สุดแม่บ้านของลูกสาวจมูกดี บอกได้ว่าเป็นกลิ่นที่มาจากต้นกระดังงาไทยนี่เอง  

          ช่วงปลายเดือนตุลาคม เวลาออกไปวิ่งหรือขี่จักรยานออกกำลังในหมู่บ้าน จะได้กลิ่นหอมจากดอกไม้มากเป็นพิเศษกว่าช่วงอื่นๆ   และตอนเช้าที่บ้านผมก็มีเสียงจิ้งหรีดร้องเสียงดังกว่าช่วงอื่นๆ   ให้ความสุขสบายใจกับธรรมชาติ

          ช่วงนี้ต้นพญาสัตบรรณออกดอกตูมเต็มต้นทั่วไป   ไม่ช้าก็จะได้สดชื่นกับกลิ่นหอมของมัน   โชคดีที่ต้นที่บ้านผม (ซึ่งมีอยู่ต้นเดียว) ดอกไม่ดก   เพราะถ้าดอกดกกลิ่นจะแรง   คนอื่นๆ ในบ้านผมก็บ้านลูกสาวเขาว่ากลิ่นมันเอียน   แต่ผมชอบ   คงเป็นเพราะผมเป็นคนจมูกไม่ไว   จึงกลายเป็นดี สำหรับการรับกลิ่นดอกพญาสัตบรรณ   เมื่อต้นที่บ้านผมดอกไม่ดก กลิ่นของมันก็จะไม่ไปรบกวนคนอื่นในบ้านของเรา  

          บันทึกข้างบนเขียนเมื่อวันที่ ๑ พ.ย.  พอเช้าวันที่ ๒ พ.ย. ผมออกไปวิ่งตอนเช้ามืด หอมดอกพญาสัตบรรณทั่วหมู่บ้าน

          ผมเฝ้ารอวันที่ต้นวาสนาจะออกดอก   ที่จริงที่บ้านผมวาสนาออกดอกทุกปีมาหลายปีแล้ว    และรอวันที่สารภีจะออกดอก ซึ่งจะอีกประมาณ ๒ เดือน      

          ในฤดูฝน เราประหยัดค่าน้ำ เพราะไม่ตองรดน้ำต้นไม้ และสนาม   ต่อไปนี้ก็จะต้องรดน้ำต้นไม้ไป ๕ – ๖ เดือน  

          เช้าวันนี้ (๑ พ.ย. วันอาทิตย์) ลมตะวันออกพัดแรง ให้ความเย็นสบาย   แต่ไม่ถึงกับเป็นลมหนาว   ที่จริงลมแบบนี้พัดๆ หยุดๆ มากว่าเดือนแล้ว   แต่เช้านี้ดูจะพัดแรงเป็นพิเศษ   ให้ความสดชื่นดีจริงๆ 

          เช้ามืดวันที่ ๓ พ.ย. ที่เพิ่งผ่านวันลอยกระทงมาหยกๆ ลมหนาวพัดจัดมาก    ให้เสียงใบไม้เสียดสี    ผมรีบลงมานั่งที่ระเบียง เพื่อรับความสดชื่นทั้งจากเสียงและสัมผัสลมเย็น   ตกเย็นฝนตกลงมาพร้อมลมกระโชกแรง

          เช้ามืดวันที่ ๔ พ.ย. อากาศเย็นลงมาก  ผมต้องสวมเสื้อ wind breaker ออกไปวิ่ง

          เช้ามืดวันที่ ๕ พ.ย. อากาศอุ่นขึ้นเล็กน้อย   กบที่สระบ้านลูกสาวร้องเป็นดนตรีธรรมชาติกล่อมตั้งแต่เมื่อคืน    เช้านี้เปิดประตูบ้านออกไปจึงได้ยินเสียงโดยตรง    จัดเป็นเสียงร้องที่ดังก้องที่สุดที่เคยได้ยินมา    กบที่สระใหญ่ของหมู่บ้านก็ส่งเสียงเซ็งแซ่เช่นกัน    แต่ไม่ไพเราะเท่าที่บ้านลูกสาว    ไม่ทราบว่าหูมันลำเอียงหรือเปล่า   แต่เมื่อเอามาคุยกับลูกสาว เขาบอกว่านั่นมันเสียงของคางคก   และวันนั้นมันก็ผสมพันธุ์กันและออกไข่ในสระมากมาย  

 

วิจารณ์ พานิช
๔ พ.ย. ๕๒