การพิจารณาเลือกกลุ่มสถาบันอุดมศึกษาเพื่อการประเมินคุณภาพภายนอก รอบสาม

          6 พฤศจิกายน 2552 ได้รับหนังสือจากสำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมินคุณภาพการศึกษา (องค์การมหาชน) หรือ สมศ. และแน่ใจว่าสถาบันอุดมศึกษาหลายๆ แห่งก็คงจะได้รับหนังสือฉบับนี้ในช่วงเวลาไล่เลี่ยกัน หัวเรื่องของหนังสือที่ว่านี้คือ “พิจารณาเลือกกลุ่มสถาบันอุดมศึกษาเพื่อการประเมินคุณภาพภายนอกรอบสาม” โดยมีเนื้อความสรุปได้ว่า

           1. การประเมินคุณภาพภายนอกระดับอุดมศึกษา รอบสาม จะเริ่มต้นขึ้นในปีงบประมาณ 2554 กล่าวคือ เริ่มในเดือนตุลาคม 2553 และจะไปสิ้นสุดในปีงบประมาณ 2558
           2. ระดับของการประเมินกำหนดให้มี 2 ระดับ คือ ภาพรวมระดับสถาบัน และระดับคณะ ครอบคลุมการจัดการศึกษานอกที่ตั้ง โดยใช้ข้อมูลการประเมินย้อนหลังถึง 3 ปี (ต่างจากการประเมินในรอบสอง ที่มีการใช้ข้อมูลปีล่าสุดหรือปีที่รับการประเมินเป็นตัวตัดสิน)
           3. การประเมินได้มีการพิจารณาถึงจุดเน้นของแต่ละสถาบัน โดย สมศ. กำหนดให้ทุกสถาบันอุดมศึกษาต้องกำหนดจุดเน้นให้เป็นไปตามกลุ่มใดกลุ่มหนึ่ง ภายใต้ทางเลือก 5 กลุ่ม คือ ข (1), ข (2), ค (1), ค (2) และ ง (ดูรายละเอียดเพิ่มเติม)
           4. กรอบมาตรฐานคุณภาพของการประเมินคุณภาพภายนอกระดับอุดมศึกษารอบสาม ประกอบด้วยมาตรฐาน 6 ด้าน คือ ด้านคุณภาพบัณฑิต ด้านงานวิจัยและงานสร้างสรรค์ ด้านการบริการวิชาการแก่สังคม ด้านการทำนุบำรุงศิลปะและวัฒนธรรม ด้านการบริหารและการพัฒนาสถาบัน และด้านการประกันและพัฒนาคุณภาพภายใน ซึ่งภายใต้มาตรฐานคุณภาพแต่ละด้านมีตัวบ่งชี้ย่อยๆ โดยเน้นการประเมินในเชิง Output/Outcome (ขณะนี้ สมศ. ยังไม่ประกาศเกณฑ์การประเมินในแต่ละตัวบ่งชี้) (ดูรายละเอียดเพิ่มเติม)
           5. ลักษณะและจำนวนตัวบ่งชี้ รวมถึงค่าน้ำหนักคะแนน และเกณฑ์การประเมินในแต่ละตัวบ่งชี้ผันแปรตามจุดเน้นของแต่ละสถาบัน (ดูรายละเอียดเพิ่มเติม)
           6. ขอให้สถาบันเลือกกลุ่มสถาบันตามจุดเน้นที่ สมศ. กำหนด โดยขอให้ผ่านการพิจารณาเห็นชอบจาก “สภามหาวิทยาลัย” และจัดส่งให้ สมศ. ภายในวันที่ 30 พฤศจิกายน 2552
           7. การประเมินคุณภาพภายนอกระดับอุดมศึกษารอบสาม สมศ. จะใช้ตัวบ่งชี้ และเกณฑ์การประเมินตามจุดเน้นของสถาบันอุดมศึกษาที่แต่ละสถาบันได้เลือก (ในข้อที่ 6.)

         หลังจากได้รับและอ่านหนังสือฉบับนี้แล้ว ในฐานะที่ตัวเองรับผิดชอบงานประกันคุณภาพการศึกษา ของมหาวิทยาลัย ก็ต้องรีบเสนอให้ผู้บริหารทราบ เพื่อดำเนินการให้ทันตามกระบวนการข้างต้นตามที่ สมศ. อยากให้เป็น แต่อย่างไรก็ตาม ยังแคลงใจว่าการที่จะจัดส่ง “ผลการเลือกกลุ่มสถาบันที่ผ่านความเห็นชอบจากสภามหาวิทยาลัย” ให้ทันใจ สมศ. ภายในระยะเวลาที่เร่งด่วน (วันที่ 30 พฤศจิกายน 2552) ค่อนข้างเป็นไปได้ยาก เพราะการประชุมสภามหาวิทยาลัยมีแผนการประชุมที่แน่นอน ไม่ได้ประชุมกันบ่อยทุกเดือน อีกอย่างก่อนที่จะเสนอสภามหาวิทยาลัยพิจารณา ต้องมีกระบวนการพิจารณาโดยคณะกรรมการในชุดเกี่ยวข้องเบื้องต้น มีการจัดทำข้อมูลประกอบการตัดสินใจ

         ด้วยเหตุนี้ หน่วยงานระดับประเทศ คงต้องพิจารณาถึงกระบวนการทำงานของมหาวิทยาลัยด้วย

ภาพบรรยากาศการประเมินคุณภาพภายนอก รอบสอง มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์
วันที่ 4 - 6 กันยายน 2549