นักวิทยาศาสตร์หญิงไทยถูกกีดกันหรือไม่

          ปีนี้มีนักวิทยาศาสตร์ผู้หญิงได้รับรางวัลโนเบล ๒ คน   ในสาขาการแพทย์    บัณฑิตยสภาวิทยาศาสตร์แห่งชาติ ของสหรัฐรีบอี-เมล์มาบอกลดราคาหนังสือ Nobel Prize Women in Science ลง 40%    แต่ผมแน่กว่า หาอ่านได้จาก Google โดยไม่ต้องเสียเงิน

          แต่ของฟรีเป็น edition แรก   ของขายเป็น 2nd Ed   และของฟรีไม่มีรูปให้ดูครับ   และเมื่ออ่านบท มารี คูรี่ จนชัดติดใจ จึงรู้ว่า เขาให้อ่านไม่ทั้งเล่ม   เขาล่อให้เราติดใจเพื่อจะได้ซื้อหนังสือ   ซึ่งเขียนเก่งจริงๆ น่าอ่านมาก    เขาเขียนให้เห็นความเป็นมนุษย์ปุถุชนของนักวิทยาศาสตร์ด้วย   อย่างเรื่องโรม้านซ์ ระหว่างแม่หม้ายคูรี่ กับนักวิทยาศาสตร์ชายที่หน้า ๓๔

          อ่านผ่านๆ ก็เกิดข้อสงสัยว่า อย่างน้อยก็บทแรกของหนังสือ   เขียนถึงสภาพน่าสงสารของนักวิทยาศาสตร์เพศหญิงที่ถูกกีดกันต่างๆ นานา    สมัยก่อนแม้แต่เข้าโรงเรียนยังโดนกีดกัน  

          แต่ในปัจจุบันเป็นอย่างไร   ยิ่งในประเทศไทยปัจจุบัน ดูผู้หญิงจะแสดงบทบาทเด่นกว่าผู้ชายด้วยซ้ำ    ในมหาวิทยาลัย ผู้หญิงมีสัดส่วนมากกว่าผู้ชายอย่างชัดเจน 

          แต่ข้อสังเกตของผมอาจผิดก็ได้   เราต้องการการศึกษาที่มีข้อมูลหลักฐาน   เช่นข้อมูลผู้ได้รับรางวัลต่างๆ ทั้งในประเทศและต่างประเทศ   ข้อมูลการดำรงตำแหน่งสำคัญๆ ในวงการวิทยาศาสตร์    และข้อมูลอื่นๆ  

          นี่คือโจทย์วิจัยทางสังคมศาสตร์ นะครับ

วิจารณ์ พานิช
๗ ต.ค. ๕๒