งานวิจัยเรื่องนี้ทำให้เราได้มีโอกาสใช้แนวคิดด้านธุรกิจและสังคมในมุมที่ผสมผสานกัน พื้นที่สื่อโทรทัศน์เป็นเสมือนหน้าต่างบานหนึ่งของมนุษย์สู่โลกและชีวิต และอาจจะเป็นหน้าตาบานแรกสำหรับเด็กบางคนเสียด้วยซ้ำ เรื่องของการจัดการพื้นที่สื่อโทรทัศน์เป็นทั้งพื้นที่ของเสรีภาพส่วนบุคคลและเป็นทั้งพื้นที่สาธารณะที่ตกอยู่ภายใต้เขตอำนาจของรัฐ
วันนี้
ได้นั่งคุยกับคุณอารยา ชินวรโกมลนักวิจัยในโครงการ TV4Kids
เพื่อเตรียมเขียนรายงานวิจัยเรื่องแนวคิดในการจัดการรูปแบบรายการโทรทัศน์เพื่อการเรียนรู้ของเด็ก
เยาวชน ครอบครัว เลยคิดว่า
น่าจะบันทึกถึงเรื่องนี้สักนิด
TV4Kids
หรืองานวิจัยเพื่อพัฒนารายการโทรทัศน์เพื่อการเรียนรู้ของเด็ก เยาวชน
ครอบครัว เป็นงานที่เราคิดในปลายปี ๒๕๔๗ นึกถึงงานนี้ทีไรก็จะขำ
กลิ้งไปกลิ้งมา เหตุผลที่กระโดดตามคุณหมอพรรณแสนสวยไปทำงานนี้
ก็เพราะอยากไปเจอคุณจาตุรนต์ ฉายแสง
เพื่อขอให้ท่านผู้นี้ช่วยในเรื่องงานขจัดปัญหาความไร้รัฐความไร้สัญชาติให้แก่เด็กๆ
แต่แล้วงานวิจัยชิ้นนี้ก็ให้โลกใบใหม่แก่เรา
และให้ชีวิตใหม่แก่ลูกศิษย์คนหนึ่ง อาจารย์อิทธิพล
ปรีติประสงค์คือลูกศิษย์คนนั้น
งานวิจัยเรื่องนี้ทำให้เราได้มีโอกาสใช้แนวคิดด้านธุรกิจและสังคมในมุมที่ผสมผสานกัน
พื้นที่สื่อโทรทัศน์เป็นเสมือนหน้าต่างบานหนึ่งของมนุษย์สู่โลกและชีวิต
และอาจจะเป็นหน้าตาบานแรกสำหรับเด็กบางคนเสียด้วยซ้ำ
เรื่องของการจัดการพื้นที่สื่อโทรทัศน์เป็นทั้งพื้นที่ของเสรีภาพส่วนบุคคลและเป็นทั้งพื้นที่สาธารณะที่ตกอยู่ภายใต้เขตอำนาจของรัฐ
ตัวอย่างของการใช้อำนาจของรัฐบาลเหนือพื้นที่ในโทรทัศน์ ก็คือ
มติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ ๔ พฤษภาคม พ.ศ.๒๕๔๗ โดยมติคณะรัฐมนตรีนี้
รัฐบาลไทยได้ตกลงใจที่จะแทรกแซงเข้ามากำหนดให้เวลา prime time
ในพื้นที่โทรทัศน์จะต้องเป็นพื้นที่เพื่อการเรียนรู้เพื่อเด็ก เยาวชน
และครอบครัว เสรีภาพในการจัดรายการโทรทัศน์ในช่วงนี้จึงถูกจำกัด
แต่ก็เพื่อประโยชน์ของสาธารณะ
เพื่อที่จะศึกษาถึงแนวคิดที่จะใช้ในการจัดการพื้นที่สื่อโทรทัศน์ให้เป็น
"ห้องเรียนและห้องเล่น" สำหรับเด็ก เยาวชน และครอบครัว
เราได้รับคำขอร้องให้สร้าง "ห้องทดลองทางสังคม"
เพื่อสร้างสรรค์แนวคิดในการพัฒนารายการโทรทัศน์เพื่อการศึกษาและการเรียนรู้ของเด็ก
เยาวชน และครอบครัว
เราในขณะนั้น กำลังคิดวิธีการวิจัย แบบ R#D#M (Research # Development
#
Movement) และกำลังเตรียมทีมวิจัยและพัฒนาเพื่อสร้างสรรค์แนวคิดในการจัดการพื้นที่สื่ออินเทอร์เน็ต คิดง่ายๆ
ตัดสินใจง่ายๆ ตะโกนเรียกอาจารย์สุรวุธ กิจกุศล คุณสมบัติ บุญงามอนงค์
คุณสมา โกมลสิงห์ และอาจารย์อิทธิพลหรืออาจารย์โก๋ "มาเร็ว
มาช่วยกันหน่อย" และแล้วนวนิยายเรื่องยาวที่ชื่อ TV4Kids ก็เกิดขึ้น
ก็น่าแปลก พรรคพวกกระโดดลงมาช่วยกันคนละไม้คนละมือ
ดูเหมือนทุกคน ก็เหมือนเรา ไม่ตั้งใจทำ แต่ก็ทำอย่างตั้งใจ
วันนี้ TV4Kids เติบโตขึ้นมาก ทั้งความรู้ในการจัดทำโครงสร้างเพื่อพัฒนาทีวีเพื่อเด็ก ที่สำคัญวันนี้เห็นโครงของเครือข่ายที่เติบโตและแน่นแฟ้นมากขึ้น
อีกคำหนึ่งที่อยากตะโกนบอกกับทุกๆคนว่า งานนี้ทำอย่างตั้งใจและกัดไม่ปล่อย ไม่ใช่แค่เรา แต่รวมถึงเครือข่ายของเราด้วย
เอาน่า ยังงัยๆก็มาถึงขนาดนี้แล้ว การทำงานบนฐานของความรู้ ไปได้อีกไกลโข
ขอบคุณ อาจารย์แหวว ที่สร้างพื้นที่และรูปแบบในการทำงาน ขอบคุณเครือข่าย อาจารย์สุรวุธ พี่หริ่ง พี่สมา อ.ปุย
รวมไปถึงคุณหมอยงยุทธ คุณหมอพรรณ และอีกหลายๆคนที่ปลุกปลำงานนี้มาตลอด
อย่างนี้ไม่เรียกว่า กัดไม่ปล่อย จะเรียกว่าอะไรหละ