พิธีกรรมการทานถวายตุงของผู้คนล้านนามีหลายขั้นตอน...ผู้ที่ถวายทานต้องทำให้ครบถ้วนทุกอย่างที่เกี่ยวข้องกับตัวตุง

ปัจจัยหรือเครื่องประกอบการถวายทานตุงไจยได้แก่เสาก๊างตุงและก๊าง(ค้าง)ตุงซึ่งเป็นที่แขวนหรือผูกมัดห้อยตุงให้งามสง่าโบกไสวอยู่ตลอดกาล...

ในบางคราวผู้ที่นำตุงไปถวายทานลืมที่จะต้องกล่าวถวายทานเสาและก๊าง(ค้าง)ตุง...กล่าวเพียงแต่คำถวายทานตุงไจยเท่านั้น....

ในเรื่องนี้ทางตำรามูลขึดกล่าวไว้ว่ามันขึดนักหนา..เพราะหากจะถวายทานตุงแล้วจะต้องกล่าวถวายทานทั้งหมดให้ครบถ้วนปรมวล(อ่านว่า   ปอ..ระ..มวน)หมายถึงความครบถ้วนบริบูรณ์  คือการกล่าวถวายทานตั้งแต่ตัวตุงไจย  เสา  และก๊าง(ค้าง)ตุงไจยจึงถือว่าเป็นอันเสร็จสิ้นสมบูรณ์ในกระบวนการถวายทานตุง

หากไม่กล่าวให้ครบถ้วนตามกระบวนการ  ผู้คนล้านนาเชื่อกันว่าสิ่งศักดิ์สิทธิ์จะไม่รับรู้  หรืออาจรับเพียงแต่ตุงไจย  ไม่รับเสาและก๊างไว้เป็นเครื่องสักการะบูชา  เพราะเจ้าของไม่กล่าวถึงหรือไม่อุทิศเต็มใจถวายทานนั่นเอง  หรืออาจจะเก็บไว้ในโอกาสอื่นๆ

ความเชื่อเรื่องการถวายตุงไจยบอกให้ผู้คนได้นึกถึงการถวายทานต้องมีจิตศรัทธาเต็มใจให้ทุกอย่างอุทิศปล่อยวางให้ครบถ้วนไม่มีจิตผูกติดเก็บกักเอาสิ่งที่เกี่ยวข้องกับการถวายทานไว้ให้เป็นกิเลสห่วงหา หรือหากจะทานก็ให้ทานทั้งหมดด้วยความบริสุทธิ์ใจ อิ่มใจปิติในบุญที่ได้กระทำบุญส่งผลให้สารความสุขหลั่งในสมองชีวิตยืนยาวต่อไปอีกหลายๆนาที...  อย่าห่วงหาในสิ่งที่ถวายทานจะทำให้เกิดความหมองมัวในจิตใจ  ซึ่งจะทำให้ชีวิตบ่มเพาะอยู่แต่ความขุ่นข้องหมองใจตลอดกาล  การห่วงหาสิ่งของที่ถวายทานไปแล้วหากเกิดการทำให้จิตอาลัยปฏิพัทธ์ในสิ่งนั้นอยู่โบราณจารย์จึงกล่าวว่ามันขึดแต๊ๆ....คือเป็นโทษแก่ตนเอง