ชุมชนเหล่านี้มักตั้งอยู่ริมฝั่งแม่น้ำสายสำคัญต่าง ๆ ของเมืองไทย .

ช่วงนี้มีเรื่องเล่าต่อจากตอนที่แล้ว...ในยุคดังกล่าวนี้มีรอยเขียนภาพไว้บนผนังถ้ำหรือตามเพิงผาตามขุนเขาต่าง ๆ คนโบราณเขียนด้วยสีแดง  เหลือง ขาว  และดำ อย่างสีขาวมาจากดินขาว  สีดำมาจากถ่าน  เป็นภาพเขียนจากจินตนาการและภาพเกี่ยวเนื่องกับพิธีกรรม 

 แหล่งภาพในภาคใต้  เช่น ถ้ำผีหัวโต อ. อ่าวลึก  จ. กระบี่  เกาะเขาพระอาดเฒ่า อ. ตะกั่วทุ่ง  จ. พังงา เป็นต้น

แหล่งภาพภาคกลาง  เช่น ถ้ำตาด้วง อ. เมือง จ. กาญจนบุรี  ถ้ำรูปเขาเขียว  อ. ศรีสวัสดิ์  จ. กาญจนบุรี  ภูปลาร้า  อ. ลานสัก จ. อุทัยธานี เป็นต้น

 แหล่งภาพภาคเหนือ  เช่น ถ้ำผาแดง  เขากระดานเลข  อ. ชาติตระการ จ. พิษณุโลก  ค่ายประตูผา  อ. แม่เมาะ จ. ลำปาง เป็นต้น 

 แหล่งภาพภาคอิสาน เช่น  ถ้ำเขาจันทร์งาม อ.สีคิ้ว จ. นครราชสีมา  ผาแต้ม  อ. โขงเจียม  จ. อุบลราชธานี เป็นต้น

ในช่วงประมาณ 4,000 ปีล่วงแล้ว กลุ่มคนมากเผ่าเริ่มขยายไปทั่วบริเวณเมืองไทยในปัจจุบัน  ซึ่งต่างก็ได้รับแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมอย่างต่อเนื่อง

ในช่วงประมาณ 2,700-2,500 ปีล่วงแล้ว  เริ่มเห็นหลักฐานการเลี้ยงควายและใช้งานควาย  มีการตั้งถิ่นฐานและทำเครื่องมือ  มีการทำกำไลหิน  ถลุงโลหะทองแดง  รวมถึงเหล็กด้วย  มีการแลกเปลี่ยนสินค้ากลายมามีตลาดค้าขายสืบมา 

ต่อมาราวประมาณ 2,300- 2,000 ปี  พบหลักฐานทำลูกปัดจากหินงามที่มีแหล่งทำมาจากอินเดีย  มีเครื่องสำริดตกแต่งเป็นรูปนกยูงมาจากอินเดีย  เป็นต้น

ต่อมาในช่วงประมาณ 1,600 ปีล่วงแล้ว  เริ่มเห็นหลักฐานการเป็นใหญ่และพัฒนาเป็นชุมชนเมืองในช่วงเริ่มแรกทางประวัติศาสตร์  ชุมชนเหล่านี้มักตั้งอยู่ริมฝั่งแม่น้ำสายสำคัญต่าง ๆ ของเมืองไทย .