มหาวิทยาลัย/สถาบันอุดมศึกษาไทยมีปรัชญา เป้าหมาย วัตถุประสงค์ แนวทางในการบริหารจัดการและการดำเนินงานตามภารกิจของมหาวิทยาลัย/สถาบันอุดมศึกษาเพื่อมุ่งผลิตบัณฑิตทุกระดับ

เมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมาได้มีโอกาสอ่านวิทยานิพนธ์ของคณะครุศาสตร์  จุฬาฯ เรื่อง “วิวัฒนาการพันธบรรณสถาบันอุดมศึกษาไทย” ดร.สมชาติ มาพันธ์ศรี (ปีการศึกษา ๒๕๔๕) เห็นว่าเป็นเรื่องน่าสนใจค่ะ เลยนำมาบอกต่อเพื่อนๆ ค่ะ ประเด็นสำคัญมีดังนี้

·       ผู้วิจัยดำเนินการวิเคราะห์พันธวรรณแยกตามประเภทสถาบันอุดมศึกษาไทย

·       ผู้วิจัยกำหนด นิยามของคำว่าพันธบรรณ ไว้ว่า “ข้อความที่แสดงความรับผิดชอบ ลักษณะเฉพาะ เอกลักษณ์ ความมุ่งมั่น อุดมการณ์ และปณิธานของสถาบันอุดมศึกษา ทั้งนี้อาจรวมไปถึงความเชื่อ ปรัชญา จุดประสงค์ วิสัยทัศน์ และข้อความที่กล่าวถึงจุดมุ่งหมายเพื่อการแนะนำสถานศึกษาที่ได้บันทึกไว้เป็นลายลักษณ์อักษรในรูปของสื่อต่างๆ เช่น สื่อสิ่งพิมพ์ สื่ออิเลคทรอนิค ฯลฯ ที่เผยแพร่ต่อสาธารณชน”

·       ผลการวิจัย ชี้ให้เห็นว่าคำที่ปรากฏในพันธบรรณของสถาบันอุดมศึกษา มีความสอดคล้องกับบทบาทภารกิจของสถาบันโดยตรง และมีเป็นส่วนประกอบสำคัญสำหรับการกำหนดเกณฑ์มาตรฐานหรือรูปแบบเฉพาะของพันธบรรณแต่ละองค์กรให้เหมาะสมต่อการกำหนดแผนกลยุทธ์ได้อย่างชัดเจนและตรงตามความต้องการขององค์กร

ดังนั้นหมายความว่า ปรัชญา ของแต่ละสถาบันอุดมศึกษาเป็นส่วนสำคัญสำหรับการกำหนดนโยบายและยุทธศาสตร์ในการบริหารสถาบันอุดมศึกษาตามความเป็นเลิศของตนเอง ว่าจะเป็นสถาบันอุดมศึกษาในสังกัดกระทรวงศึกษาธิการและกระทรวงอื่นๆ

 

ซึ่งความจริงเป็นคำที่เราได้ยินกันจนชินหู แต่ไม่ได้ให้ความสนใจที่จะศึกษากันอย่างจริงจัง ดังนั้นตัวเองจึงได้ค้นข้อมูลเพิ่มเติมที่เกี่ยวข้อง พบว่ามีเรื่องเกี่ยวเนื่องที่น่าสนใจ(อีกแล้วค่ะ) อีกหนึ่งประเด็นคือ จากการประชุมสัมมนาปรัชญาการอุดมศึกษาไทย วันที่ ๒๔ กันยายน ๒๕๕๑ โดยสำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา ท่าน ศ.นพ.อดุลย์ วิริยเวชกุล (ราชบัณฑิต) ได้สรุปองค์ประกอบและและเนื้อหาของปรัชญาการอุดมศึกษา  ในรูปแบบ “บทบัญญัติ ๗ ประการของปรัชญาการอุดมศึกษาไทย” มีรายละเอียด ดังนี้

 

มหาวิทยาลัย/สถาบันอุดมศึกษาไทยมีปรัชญา เป้าหมาย วัตถุประสงค์ แนวทาง ในการบริหารจัดการและการดำเนินงานตามภารกิจของมหาวิทยาลัย/สถาบันอุดมศึกษาเพื่อมุ่ง ผลิตบัณฑิตทุกระดับ

๑.   ให้ได้รับคุณวุฒิเป็นที่ยอมรับในระบบการอุดมศึกษาที่เป็นสากล มีระบบของสถานศึกษาในการดำเนินงานที่มีประสิทธิภาพ ประสิทธิผล ตรงกับความต้องการและความคาดหวังของประเทศ ของผู้ประกอบการ ที่มีความแตกต่างและหลากหลาย

๒.  มีคุณธรรม จริยธรรม อันรวมถึงการรู้และเข้าใจ การรักษา และประพฤติตามขนบธรรมเนียมประเพณีอันดีของไทย

๓.  ให้มีวัฒนธรรมและอารยธรรมที่เป็นสากล อาทิ การรักษาระเบียบวินัย การให้เกียรติผู้อื่น การตรงต่อเวลา มีความซื่อสัตย์สุจริต มีความโอบอ้อมอารีสามารถทำงานได้ทั้งเป็นผู้นำและผู้ตาม ตามสถานการณ์ที่เหมาะสมเป็นตัวอย่างอันดีของสังคม และประจักษ์ในคุณค่าของสิ่งเหล่านี้ว่า เป็นสัญลักษณ์ของผู้พัฒนาและสร้างสรรค์ อันเป็นฐานสำคัญในการพัฒนาสังคมและเศรษฐกิจของประเทศ

๔.  ให้มีความสนใจใฝ่รู้อย่างต่อเนื่อง ตรงกับคุณลักษณะของผู้เรียนรู้ตลอดชีวิตสามารถอภิปรายโต้ตอบด้วยเหตุผลที่ยอมรับได้ รู้และเข้าใจ รวมทั้งสามารถวิเคราะห์ สังเคราะห์ปัญหา หรือคำถามเพื่อให้ได้คำตอบที่มีเหตุผล

๕.  เป็นตัวอย่างของผู้มีความรู้ในสังคมอารยะและเป็นส่วนสำคัญของสังคมและหน่วยงานเรียนรู้และนวัตกรรม

๖.   ให้มีความมุ่งมั่นและมีส่วนร่วมในสังคมประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข

๗.  ให้มีส่วนร่วมในการดำเนินกิจกรรมในเชิงพาณิชย์ที่มหาวิทยาลัย/สถาบันอุดมศึกษาดำเนินการ

 

ผู้อ่านทุกท่านอย่าลืมกลับไปศึกษาปรัชญาของสถาบันตนเองนะคะ มีประโยชน์มากๆ......