“ผลการทำงานในอดีตมิได้เป็นเครื่องยืนยันถึงผลสำเร็จของงานในอนาคต”

 

           มีเรื่องเล่ากันว่า ในการตรวจการทำ 5 ส.   ของอาจารย์ชาวญี่ปุ่นครั้งหนึ่ง อาจารย์พบว่า   ขอบบนของรูปภาพโชว์ตามฝาผนังมีฝุ่นเกาะอยู่มาก จึงบอกเจ้าของพื้นที่ว่าสกปรก   และจะต้องปรับปรุง พนักงานเจ้าของพื้นที่จึงโต้แย้งว่าขอบรูปดังกล่าวอยู่ในส่วนที่มองไม่เห็นไม่น่าที่จะต้องเป็นประเด็นในการตัดสินในการประกวด อาจารย์จึงต้องยกตัวอย่างในการอธิบาย

อาจารย์ญี่ปุ่น  :   "คุณ ใส่กางเกงในหรือไม่"
เจ้าของพื้นที่   :   "ใส่"
อาจารย์ญี่ปุ่น  :   "แล้วคุณเปลี่ยน หรือซักกางเกงในของคุณบ้างหรือไม่"
เจ้าของพื้นที่   :   "ก็ต้องซัก หรือเปลี่ยนซิคะ"
อาจารย์ญี่ปุ่น  :  "อ้าว ! คุณต้องเปลี่ยนทำไมล่ะ?   ก็เมื่อมันอยู่ข้างใน ไม่มีคน

                         เห็น ก็ไม่จำเป็นต้องซักหรือเปลี่ยนให้ยุ่งยากไม่ใช่หรือ"  

เจ้าของพื้นที่    : "........"                 

ข้อคิดข้างต้น เป็นตัวอย่างที่ดีมาก  ซึ่งผู้เขียนได้หยิบยกมาให้อ่าน ถึงแม้บางจุดเรามองไม่เห็น ก็มีส่วนสำคัญที่จะต้องทำความสะอาดอย่างสม่ำเสมอ เพื่อสุขภาพที่ดีสำหรับเรานั่นเอง

         เรามารู้จักกับอีกมุมหนึ่งของโรงพยาบาลพะโต๊ะกันเถอะค่ะ (5ส.) โอ้โฮ...โรงพยาบาลสวยจัง!! สะอาด!! ภูมิทัศน์ดี !! เสียงชมไม่ขาดปาก นี่คือเสียงสะท้อนจากบุคคลภายนอก ที่ผ่านไปผ่านมา คนแล้วคนเล่า ทำให้ฉันมีแรงฮึดขึ้นมาอีกครั้งกับคำชมต่าง ๆ  หลังจากที่หมดกำลังใจจากการทำงานมาได้สักพักหนึ่ง หายใจเข้าผ่านปอดอย่างช้า ๆ พร้อมกับหายใจออกเต็มแรง ๆ เพราะสิ่งดี ๆ ได้เริ่มต้นขึ้นแล้ว ณ.ที่แห่งนี้ กิจกรรม 5ส. เป็นส่วนเล็ก ๆ ส่วนหนึ่งที่จะเป็นหน้าตาให้กับโรงพยาบาล

        แต่ใครจะรู้ว่ากว่าจะมีวันนี้ ในอดีตของทีมงาน  5 ส. ทุกคนต้องเหนื่อย ล้า น้ำตาตกในไม่รู้กี่ครั้ง ถึงกับหมดกำลังใจไปเลยก็มี เพราะบ่อยครั้งที่เดินออกจากห้องที่ทำงานก็จะมีเสียงที่ไม่พึงประสงค์ผ่านกระทบกับประสาทสัมผัสอยู่เสมอ มาตรวจ 5ส. อีกแล้วหรือทั้ง ๆ ที่เพิ่งผ่านการตรวจประเมินมา 2 วันที่แล้วนี่เอง  และหลายครั้งที่ออกเยี่ยมการดำเนินกิจกรรม 5 ส. หรือออกประเมิน 5ส. หน่วยงานต่าง ๆ จะไม่ค่อยให้ความสำคัญ นอกจะไม่ร่วมมือแล้วยังมองภาพลักษณ์ไปในทางที่ไม่ดี เพราะการทำกิจกรรม 5ส. เหมือนกับการไปเพิ่มภาระงาน ทั้ง ๆ ที่งานในหน้าที่ก็หนักกันอยู่แล้ว.... อาทิเช่น

       สวัสดีค่ะ.......จากทีม 5ส. ขออนุญาตเข้ามาประเมิน 5ส.นะคะ  เงียบ !  ห้องทั้งห้องเงียบสนิท ไม่มีเสียงตอบ ทุกคนกำลังง่วนอยู่กับภารกิจ และหน้าที่ที่ตนเองกำลังรับผิดชอบอยู่ แทบจะไม่มีใครสนใจ การไปการมาของใคร ทีมประเมินได้แต่มองหน้ากัน บางคนก็ส่ายหน้า บางคนถึงกับแอบร้องไห้ ส่วนฉันแทบจะเดินหนีไป ให้พ้น ๆ   แต่เชื่อไหม?  มันทำไม่ได้ เราเท่านั้นที่ถูกมอบหมายให้มาทำหน้าที่นี้จะหยุดกลางคันไม่ได้เด็ดขาด  

       หลังจากเสร็จภารกิจทุก ๆ ครั้ง จะได้ยินเสียงถอนหายใจพร้อมกันคล้ายกับโล่งอกออกมาดัง ๆ เพื่อผ่อนคลาย มันผ่านไปแล้ว!!...สมาชิกคนหนึ่งกล่าว  

      "แล้วค่อยเจอกันอีกครั้งเมื่อชาติต้องการ " ฉันพูดเชิงติดตลก เพื่อต้องการสร้างบรรยากาศ เรียกรอยยิ้มของทุกคนคืนมาอีกครั้ง

   และแล้ววันประกาศผลก็มาถึงจนได้ สรุปคะแนนออกมาก็ไม่แตกต่างอย่างที่คาดการณ์ไว้ตั้งแต่แรก เริ่มมีเสียงวิพากษ์วิจารณ์ เซ็งแซ่ ต่าง ๆ นานา  หนาหูขึ้นมาเรื่อย ๆ อนิจจา...น่าสงสารคนทำงาน (เหนือคำบรรยายจริง ๆ) หลายครั้งที่มีการรณรงค์ให้ทำกิจกรรม 5ส. เนื่องในวันคล้ายวันเกิดโรงพยาบาลบ้าง ครบรอบ บิ๊กคลีนนิ่งเดย์ จะได้รับความร่วมมือในกิจกรรมน้อยจริง ๆ  มองไปทางไหนก็เห็นแต่คนเดิม ๆ หรือเจ้าหน้าที่ทีม 5ส. ทั้งนั้น   ใครคิดกิจกรรมนี้ขึ้นมา    คนนั้นต้องรับผิดชอบ สมาชิกคนหนึ่งกล่าวสั้น ๆ  น่าจะจริงแฮะ... งานนี้เลยต้องรับผิดชอบกันทั้งทีม  

     นานนับหลายปีที่ทีมงาน 5ส.พยายามใช้กลเม็ดเคล็ดลับและใช้กลยุทธ์ต่าง ๆ เพื่อจะทำให้เกิดความน่าสนใจเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ในการให้คะแนนหน่วยงานและโซนต่าง ๆ เช่น ถ้าหน่วยงานไหน หรือโซนไหนได้คะแนนสูงสุดก็จะให้เป็นเงินขวัญถุง หรือถ้วยรางวัล เป็นการสร้างขวัญและกำลังใจแก่คนทำงาน โดยจะเน้นย้ำให้ทุกคนตระหนักและเห็นความสำคัญในการทำกิจกรรมเพื่อให้เกิดเป็นนิสัย ให้ทุกฝ่าย ทุกงานร่วม       ทำ 5 ส. ก่อนทำงาน 15 นาทีและหลังเลิกงาน 15 นาที  โดยฝ่ายบริหารจะทำหน้าที่เปิดเพลง 5ส. ทุกวันศุกร์เวลา 15.30 น. เพื่อเป็นการกระตุ้นให้อีกแรงหนึ่ง ทางทีมงานก็จะเดินเยี่ยมโซนต่าง ๆ ทำงานเป็นเชิงรุกมากขึ้น (อภินันทนาการเพลง 5ส. โดย น้องโจ นักร้องเสียงดี อนาคตไกล เจ้าหน้าที่ห้องบัตรของโรงพยาบาลนั้นเอง)  "แถมยังพกขนมติดมือไปแจกด้วย" พร้อมถ่ายรูปเก็บไว้เพื่อเอาไปติดบอร์ดประชาสัมพันธ์ในทุก ๆ ครั้ง   เพื่อสร้างขวัญและกำลังใจในการทำกิจกรรม 5ส.

       คณะกรรมการ 5ส. (ทีมประเมิน)   ผ่านการฟอร์มทีมและการบริหารจัดการที่ดีโดยพ่อบ้านคนเก่ง  นับเป็นกลไกหลักสำคัญที่ทำให้ 5ส. ขับเคลื่อนไปสู่ทิศทางและเป้าหมาย      ผ่านมาเกือบ 3 ปี จากปากต่อปาก เล่าต่อกัน  เสียงสะท้อนกลับในทางที่ดีเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ   ได้รับคำชมบ่อยๆ  จากผู้ที่มาเยี่ยมเยือนโรงพยาบาล และผู้ที่พบเห็นความก้าวหน้าของโรงพยาบาล 

    ปัจจุบันนี้ ทีมประเมินเดินเข้าไปด้วยความสดใส จิตใจผ่อนคลาย  เจ้าหน้าที่มีความกระตือรือร้นในกิจกรรม 5ส. ดีเยี่ยม  มีรอยยิ้มแห่งมิตรภาพรับการเข้าตรวจประเมิน ทุกครั้งที่มีกิจกรรมต่าง ๆ จะให้ความร่วมมือที่ดีและเริ่มมีการแข่งขันการทำ 5ส. กันภายในหน่วยงานมากขึ้น ซึ่งชี้วัดได้จากผลการประเมินผ่านเกณฑ์ทุกหน่วยงาน แถมยังมีข้อซักถามในกรณีสงสัยมากขึ้น...และนี่..คือการเปลี่ยนแปลงครั้งยิ่งใหญ่ของหัวใจ 91 ดวงของเจ้าหน้าที่โรงพยาบาลกับกิจกรรม 5 ส.

 

      "ดอกบัวทุกดอกได้ผุดขึ้นเหนือน้ำแล้ว พร้อมชูช่อรับกับแสงอาทิตย์และการเปลี่ยนแปลง"

 

                                                                                       บุษรา  รินทรสกุล