ลูกยิ้มเดินจากมาพูดแต่ว่า "ไม่เป็นไร ผมจะเอาอย่างใครถ้าไม่ใช่เอาอย่างพ่อ" ผมวางโทรศัพท์ใจหวนกลับนึกถึงว่า ลูกผมพอโตมาถอดทุกท่ามาจากผม

ยังจำโฆษณารณรงค์งดสูบบุหรี่ของกระทรวงสาธารณสุขกันได้ไหม ที่มีลูกชายกำลังดูวิดีโอเก่าที่เคยถ่ายไว้กับครอบครัว หลังจากที่พ่อจากไปด้วยด้วยพิษภัยของบุหรี่   ในโฆษณาชิ้นนี้ได้ใช้เพลง Cat's in the Cradle เป็น Background ด้วย 

                เพลง Cat's in the Cradle เป็นผลงานของ Harry Chapin นักแต่งเพลงและนักดนตรีชาวอเมริกัน เพลงนี้ขึ้นสู่ความนิยมอันดับหนึ่งของบิลบอร์ดในเดือนธันวาคม ปี 1974 โดยมียอดขายได้เป็นล้านแผ่น และได้รับเสนอชื่อเข้าแข่งขันเป็นเพลงยอดเยี่ยมชิงรางวัลแกรมมี่ กล่าวขวัญกันว่าเพลงนี้เป็นเพลงที่ "..ทำให้คนที่เป็นพ่อรู้สึกไม่สบายใจมากที่สุดในประวัติศาสตร์.." Harry Chapin เสียชีวิตจากอุบัติเหตุรถยนต์เมื่อ 18 ก.ค. 1981 อายุได้เพียง 38 ปีเท่านั้น อนุสรณ์ของเขานอกจากเพลงที่ไพเราะหลายเพลงแล้วก็คือมูลนิธิที่เขาตั้งไว้ เป็นการกุศลเพื่อช่วยเหลือเด็ก ๆ ที่หิวโหยทั่วโลก

เพลงนี้ได้รับแรงบันดาลใจมาจากบทกวีของภรรยาของ Harry Chapin เองคือ Sandy Cashmore ซึ่งเขียนบทกวีขึ้นมาเมื่อนึกถึงชีวิตของสามีคนแรกของเธอคือ James Cashmore

James Cashmore เป็นลูกของ John Cashmore เศรษฐีนักธุรกิจที่ไต่เต้ามาจากความด้อยโอกาส การศึกษาเป็นทางการน้อยมาก เมื่อร่ำรวยจึงตั้งเป้าให้ลูกชายคนเดียวนั้นเป็นโน่นเป็นนี่ เจ้ากี้เจ้าการจัดแจงทุกอย่างให้ลูก ตั้งแต่เรื่องเรียนไปจนถึงแม้ตอนทำงาน Sandy สังเกตเห็นความสัมพันธ์ของพ่อลูกคู่นี้ว่าแม้จะไม่ทะเลาะเบาะแว้งกันแต่ทว่า ห่างเหิน ไม่มีความสนิทสนม ผู้เป็นลูกขาดความมั่นใจในตัวเองอย่างยิ่ง เธอมีบุตรกับ James Cashmore สี่คนแล้วก็เลิกรากันและมาแต่งงานใหม่กับ Harry Chapin มีอยู่วันหนึ่งเธอนึกถึงสามีเก่าขึ้นมาก็เลยแต่งบทกวีให้บทหนึ่ง รำพันถึงความสัมพันธ์ที่ห่างเหินของพ่อกับลูกเพราะการที่พ่อเพ่งเล็งความ สำเร็จในหน้าที่การงานมากเกินไปจนไม่มีเวลาให้กับลูก แล้วก็เอาให้ Harry ดู เขาดูแล้วก็เฉย ๆ จนกระทั่งปีหนึ่งผ่านไป เธอก็มีลูกชายกับ Harry คนหนึ่ง เมื่อ Harry มีลูกชายก็เลยนึกถึงบทกวีที่เธอเขียนไว้ให้เขาได้ก็เลยฉวยกีตาร์ มาขยับแต่งเพลงตามเค้าโครงของบทกวีนั้น จึงบังเกิดมาเป็นเพลง Cat's In The Cradle ที่ไพเราะและลึกซึ้งกินใจดังกล่าว

                เนื้อหาในเพลงนี้เกี่ยวกับความรู้สึกเศร้าเสียใจของพ่อที่นึกย้อนเวลาไปในอดีตนับตั้งแต่ลูกเกิด หัดเดิน หัดพูด เข้าโรงเรียน จนกระทั่งเข้ามหาวิทยาลัย โดยที่พ่อไม่ได้มีส่วนร่วมและไม่เคยให้เวลากับลูก เนื่องจากภารกิจที่รัดตัว ครั้นเมื่อพ่อมีเวลาว่างหลังเกษียณ อยากจะใช้เวลาอยู่กับลูก  แต่ลูกก็เติบใหญ่และมีชีวิตของตัวเองที่รัดตัว ไม่อาจปลีกเวลาให้กับพ่อได้เช่นกัน ลอกเลียนรูปแบบชีวิตมาจากพ่อผู้เป็นต้นแบบอย่างไม่ผิดเพี้ยน

 

 

Cat's In The Cradle เวอร์ชั่น Harry Chapin

ภายหลังเพลงนี้ถูกนำมาบรรเลงใหม่โดย Ugly Kid Joe วง Heavy Metal จากฝั่งอเมริกา ซึ่งมันถูกบรรจุอยู่ใน Track ที่ 9 จากอัลบั้มชุด America's Least Wanted [1992]

 

 

Cat's In The Cradle เวอร์ชั่น Ugly Kid Joe

 

บังเอิญผมไปเจอคนมาแปลเพลงนี้ไว้ใน PANTIP เห็นว่าเขาแปลได้ไพเราะดี ก็เลยเก็บมาให้อ่านกัน อย่างไรก็ดีผู้แปลระบุว่า “การแปลเพลงนี้บางจุดถ้าแปลตามตัวหนังสือเขาจะไม่ได้ความ ก็เลยดัดแปลงให้เข้ากับบริบทแบบไทย ๆ เรา จะเรียกว่าแปลก็คงไม่ถนัด เรียกว่า แปร ดีกว่า อย่าง ไรก็ตาม คิดว่าถ่ายทอดความหมายของต้นฉบับเขาได้ไม่เพี้ยนครับ ก็ขอมอบเพลงนี้ให้กับทุก ๆ คน ทั้งคนที่เป็นลูกและคนที่เป็นพ่อ

 

Cat's in the Cradle

Harry Chapin

 

My child arrived just the other day,

He came to the world in the usual way.

But there were planes to catch, and bills to pay.

He learned to walk while I was away.

And he was talking 'fore I knew it, and as he grew,

He'd say, "I'm gonna be like you, dad.

You know I'm gonna be like you."

 

**And the cat's in the cradle and the silver spoon,

Little boy blue and the man in the moon.

"When you coming home, dad?" "I don't know when,

But we'll get together then.

You know we'll have a good time then."**

 

My son turned ten just the other day.

He said, "Thanks for the ball, dad, come on let's play.

Can you teach me to throw?" I said, "Not today,

I got a lot to do." He said, "That's ok."

And he walked away, but his smile never dimmed,

Said, "I'm gonna be like him, yeah.

You know I'm gonna be like him."

 

**………………**

 

Well, he came from college just the other day,

So much like a man I just had to say,

"Son, I'm proud of you. Can you sit for a while?"

He shook his head, and he said with a smile,

"What I'd really like, dad, is to borrow the car keys.

See you later. Can I have them please?"

 

*****And the cat's in the cradle and the silver spoon,

Little boy blue and the man in the moon.

"When you coming home, son?" "I don't know when,

But we'll get together then, dad.

You know we'll have a good time then."*****

 

I've long since retired and my son's moved away.

I called him up just the other day.

I said, "I'd like to see you if you don't mind."

He said, "I'd love to, dad, if I could find the time.

You see, my new job's a hassle, and the kid's got the flu,

But it's sure nice talking to you, dad.

It's been sure nice talking to you."

And as I hung up the phone, it occurred to me,

He'd grown up just like me.

My boy was just like me.

 

*****………………*****

 

แมวน้อยนอนเปล

 

ผมนี้มีลูกชายเกิดง่ายง่ายไม่ยุ่งยาก

แต่พ่อมันลำบากวิ่งหาเงินตัวเป็นเกลียว

ตะลอนบินโน่นนี่หนี้สินมีจ่ายจนเซียว

เผลอไปเพียงเดี๋ยวเดียวอ้าว! ไอ้หนูเดินได้ปร๋อ

ไม่เห็นตอนตั้งไข่ เพราะผมไปตอจอวอ

เผลอนิดมันพูดจ้อไม่น่าเชื่อโตเร็วไว

"พ่อจ๋าพ่อคอยดูยามเมื่อหนูนั้นเติบใหญ่

หนูจะเอาอย่างใครถ้าไม่ใช่เอาอย่างพ่อ"

 

จันทร์เจ้าขอข้าวแกงแหวนทองแดงให้น้องหนอ

ตายายไม่รีรอปลูกถั่วงาในนาไร่

"พ่อจ๋าเมื่อไหร่กลับ หนูรอรับมาไวไว"

"ลูกเอ๋ยพ่อไม่รู้ว่าเมื่อไรจะได้มา

เอาไว้มีเวลาพ่อจะพาเที่ยวนะครับ

สนุกให้จั๋งหนับรอพ่อหน่อยนะคนดี"

 

อยู่มาไม่ช้านานอายุผ่านสิบขวบปี

เจ้าหนูขอบคุณที่ได้ลูกบอลเป็นของขวัญ

"ขอบคุณพ่อนะครับเรามารับขว้างเล่นกัน"

"วันนี้ตลอดวันพ่องานยุ่งเล่นไม่ไหว"

ลูกยิ้มเดินจากมาพูดแต่ว่า "ไม่เป็นไร"

"ผมจะเอาอย่างใครถ้าไม่ใช่เอาอย่างพ่อ"

 

ลูกไปมหา'ลัยกลับมาได้ตอนสิ้นปี

มาดชายชาติชาตรีในตัวเจ้าพ่อปลื้มใจ

"ลูกรักลูกมานั่งคุยให้พ่อฟังจะได้ไหม"

ลูกยิ้มส่ายหน้าไป"ยืมรถก่อนนะพ่อนะ

เล่าวันหลังละกันเรื่องมันมันที่พบปะ

วันนี้มีธุระแล้วค่อยเจอะกันนะพ่อ"

 

วันวารกาลจำเนียรผมเกษียณมาหลายปี

ลูกชายก็ย้ายที่ไปทำงานตามทางเขา

วันนั้นอยากเห็นหน้าโทรฯตามหาประสาเรา

"พ่ออยากเจอหน้าเจ้ามาหาหน่อยจะได้ไหม"

ลูกบอกว่า "พ่อครับอยากบอกรับจะตายไป

แต่ว่าท่าไม่ไหวงานมันยุ่งยุงตีกัน

ลูกเต้าก็หวัดงอมเรื่องมันล้อมพัลวัน

ดีใจได้คุยกันขอบคุณครับที่โทรมา"

ผมวางโทรศัพท์ใจหวนกลับนึกถึงว่า

ลูกผมพอโตมาถอดทุกท่ามาจากผม

 

หลายคนคงสงสัยว่าแล้วเจ้าแมวนอนเปลหรือ cat's in the cradle มาเกี่ยวอะไรด้วยกับเรื่องนี้ น่านน่ะสิ ไอ้เหมียวตัวนี้มาเกี่ยวอะไรด้วย

cat's cradle เป็นเกมละเล่นอย่างหนึ่งของเด็กที่ไทยเราเรียกว่า เล่นพันด้าย ถ้าใครเป็นแฟน โดราเอม่อนคงจะนึกออกว่า โนบิตะ ถือเป็นอัจฉริยะในเกมนี้คนหนึ่งทีเดียว

ในเนื้อเพลงท่อนสร้อยที่ว่า And the cat's in the cradle and the silver spoon, Little boy blue and the man in the moon. ผู้แต่งเพลงได้ยกเอาบทกลอนกล่อมเด็กที่เรียกว่า Nursery rhymes เข้ามาแทรก

เช่นบท Hey, diddle, diddle

Hey diddle diddle,

The cat and the fiddle,

The cow jumped over the moon.

The little dog laughed

To see such sport,

And the dish ran away with the spoon.

และบท Little Boy Blue

Little Boy Blue, come blow your horn,

The sheep's in the meadow, the cow's in the corn.

Where is the boy who looks after the sheep?

He's under a haycock, fast asleep.

Will you wake him? No, not I,

For if I do, he's sure to cry.

ตรงนี้กระมังที่ผู้แปลบอกว่า “ถ้าแปลตามตัวหนังสือเขาจะไม่ได้ความ ก็เลยดัดแปลงให้เข้ากับบริบทแบบไทย ๆ” ก็เลยเอาเพลงกล่อมเด็กของและนิทานของไทยเข้ามาใส่ไว้แทน “จันทร์เจ้าขอข้าวแกงแหวนทองแดงให้น้องหนอ ตายายไม่รีรอปลูกถั่วงาในนาไร่” ก็เพราะไปอีกแบบหนึ่งครับ

เด็กทุกคนก็มีความต้องการความอบอุ่น สวัสดิการที่ดี เพื่อให้เขาได้เติบโตเป็นผู้ใหญ่ที่ดีในวันหน้า แต่ว่าก็ยังมีเด็กอีกมากที่ยังด้อยโอกาสในการได้รับความอบอุ่นที่เขาต้องการ ทั้งจากภัยสงคราม ภัยธรรมชาติ ภัยสังคม และที่น่าสงสารมากก็คือ เด็กที่ขาดความอบอุ่นเพราะพ่อแม่ขาดความเอาใจใส่หรือขาดความเข้าใจ มาช่วยกันดูแลเด็ก ๆ ของเราอย่างใกล้ชิด อย่าให้ชีวิตเขาต้องอับเฉาแต่วัยเยาว์เลย

เล่นกับลูกบ้างนะครับ

 

ขอขอบคุณข้อมูลจาก:

http://topicstock.pantip.com/writer/topicstock/W3385171/W3385171.html

http://www.geocities.com/wilaip/eng_song38.html

http://th.wikipedia.org/wiki/แฮร์รี_แชพิน