รัฐบาลอายุไม่สั้นอย่างที่บางคนคิด
คณะกรรมการสมาคมผู้สื่อข่าวเศรษฐกิจเข้าพบ นายกรณ์ จาติกวณิช รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง
เมื่อวันที่ 4 มิ.ย.ที่ผ่านมา โดยมีการแลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับภาวะเศรษฐกิจ และสถานการณ์ทางการเมือง
ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญที่ส่งผลกระทบต่อความเชื่อมั่นประเทศ
O มีแผนการทางเศรษฐกิจอย่างไรนับจากนี้ไป?
จะชี้แจงเรื่องภาษีทรัพย์สินที่ดินที่เตรียมเสนอเข้าที่ประชุมคณะรัฐมนตรี (ครม.) เรื่องนี้เป็นเรื่องที่คนสนใจเยอะ ก็ตั้งใจว่าจะจัดเวทีให้ ส.ส.ได้เข้าฟังก่อนจะเข้า ครม.จะแยกระหว่างฝ่ายค้านกับฝ่ายรัฐบาล ขณะที่เจ้าหน้าที่ของกระทรวงก็จะเดินสายตามต่างจังหวัด และจะจัดสำหรับผู้สื่อข่าวในเร็ว ๆ นี้ สำหรับ ส.ส.คิดว่าจะจัดช่วงที่จะมารวมตัวกันตอนเปิดประชุมสมัยวิสามัญพิจารณา พ.ร.ก. 4 แสนล้านบาท ช่วงวันที่ 15-16 มิ.ย. และเปิดประชุมพิจารณาเรื่องงบประมาณ 17-18 มิ.ย. ซึ่งคิดว่าช่วงวันที่ 13-14 มิ.ย.เป็นจังหวะที่ดี แต่คงจะจัดให้ผู้สื่อข่าวก่อน
อีกเรื่องก็คือ ขณะนี้กำลังรวบรวมรายละเอียดโครงการ ที่มาที่ไป ผลประโยชน์ที่ประชาชนได้รับต่อการว่าจ้างเกือบ 400-500 โครงการ ภายใต้แผนปฏิบัติการไทยเข้มแข็งที่จะชี้แจงในสภา น่าจะจัดอีกรายการ หรืออาจจะจัดพร้อมกันเช้าเย็น ประมาณ 1-2 ชั่วโมง รวมรายละเอียดภาษีทรัพย์สินและร่าง พ.ร.บ. อัตราที่จะนำเสนอ รวมถึงวิธีกำหนดเวลาการทำงาน สื่อสารเบื้องต้น ไม่ใช่ร่างที่ผ่านการพิจารณาจาก ครม.เสนอแนวคิดก่อน รายละเอียดน่าจะให้รัฐมนตรีได้พิจารณาก่อน เดี๋ยวเสนออะไรไป ถ้า ครม.มีความเห็นแตกต่างจะเป็นปัญหา
เรื่อง พ.ร.บ.ในส่วนของแหล่งเงินไม่ใช่เรื่องใหญ่ ตอนนี้มีเงินล้นระบบ ไม่ต้องคิดอะไรมาก เป็นการที่รัฐเอาเงินที่คนไม่ใช้ มาใช้ มันได้เกิดผลทางเศรษฐกิจ เป็นหน้าที่ของรัฐบาลที่จะชี้แจงกับประชาชนว่า เงินที่จะนำไปใช้อะไร
อีกด้านคือเงินกู้ที่เกิดขึ้น ประเด็นคำถามที่ตามมาคือ ใช้แล้วเป็นประโยชน์หรือไม่ นั่นเป็นหน้าที่ที่ต้องชี้แจง คิดว่า
นี่เป็นเรื่องท้าทายที่สุด
สำหรับโครงการไทยเข้มแข็งที่ผมพูดมาตั้งแต่วันแรก ไม่ใช่เรื่องของประสิทธิภาพที่จะขับเคลื่อนการลงทุน โครงการต่าง ๆ ภายใต้แผนปฏิบัติการเข้มแข็ง มีโครงการแล้วทำได้หรือไม่ โครงการยิ่งใหญ่ยิ่งมีปัญหา รถเมล์กว่า
จะซื้อได้ต้องใช้เวลาแค่ไหน ดังนั้นโครงการที่คัดมาอยู่ในไทยเข้มแข็ง เป็นโครงการขนาดเล็ก มีความคืบหน้า
เป็นโครงการที่โอกาสสูงที่สุด ปกติงบลงทุนในแต่ละปีก็ทำได้สัก 70% ก็ถือว่าเก่ง เราตั้งเป้าไว้ว่าของไทยเข้มแข็ง
ต้องมากกว่านั้น เป็นโครงการที่พร้อมขับเคลื่อนอย่างเดียว ขอให้การเมืองนิ่งระดับหนึ่ง จัดได้แน่นอน จะเอาโครงการทั้งหมดขึ้นเว็บเพื่อความโปร่งใส ในกรณีมีการจัดซื้อจัดจ้าง ใครได้ราคาเท่าไหร่ เช็คได้หมด อยากให้ลงถึงขั้นที่ว่ามีการวิเคราะห์โดยสภาพัฒน์หรือใครในแง่ของผลที่จะได้ทางเศรษฐกิจ ที่สำคัญคือการเบิกจ่าย ต้องทำให้ได้ เราใช้โครงการเหล่านี้ให้มีประโยชน์อย่างไร
O มีช่องทางพิเศษที่ทำให้การเบิกจ่ายแต่ละโครงการหรือไม่?
อันดับแรกคือ การเบิกจ่ายตรง เหมือนโครงการปกติที่กระทรวงการคลังมีหน้าที่กู้มาเฉพาะโครงการ เช่น เวลาทำรถไฟฟ้า เวลากู้จากญี่ปุ่นจะมีการเบิกจ่ายจากคลังโดยตรง กรมบัญชีกลางทำไว้เป็นสองระบบควบคู่
มันมีระบบงบประมาณและระบบไทยเข้มแข็ง ซึ่งเงินงบประมาณอยู่ตรงนี้ เบิกจ่ายผ่านงบประมาณระบบปกติ มันต้อง
มีความโปร่งใส อย่างน้อยทัดเทียมกัน
O ในส่วนไทยเข้มแข็ง จะใช้เวลาเบิกจ่ายสั้นกว่าหรือไม่?
ไม่ เพราะสุดท้ายแล้วโครงการต้องอาศัยระบบราชการในการดำเนินการเหมือนเดิม คือระบบกฎระเบียบต่าง ๆ ไม่มีทางลัด เพื่อยืนยันความโปร่งใส เพราะทางลัดส่วนเดียวที่เกิดขึ้นคือการอนุมัติโครงการ ไม่ได้อนุมัติโดยสภาเหมือนกันแค่นั้นเอง แต่ว่าเมื่อมีการอนุมัติโครงการแล้ว ขั้นตอนที่นำไปสู่การเบิกจ่ายเหมือนโครงการในงบประมาณ
ในอดีตทำมาเหมือนกัน คล้าย ๆ เปรียบเทียบได้กับงบกลาง กองทุนมิยาซาว่า โครงการนี้โปร่งใสกว่า
มิยาซาว่าเยอะ ตอนที่ออกมิยาซาว่ากู้ยืม 2 แสนล้านบาท ไม่มีการเสนอด้วยซ้ำว่าจะไปใช้ทำอะไร ของเรามีเอกสารแนบท้ายที่ลงรายละเอียดว่าจะลงที่ไหนบ้าง
O แสดงว่าตอนนี้โครงการทั้งหมดสรุปเรียบร้อยแล้ว...
เกือบหมดแล้ว อย่าลืมว่าตัวเลข 1.56 ล้านล้านบาท และคลังเกลี่ยไปกว่าแสนล้านบาท เปิดรับถึงสิ้นเดือน มิ.ย.นี้
O แผนการคืนเงินกู้เป็นอย่างไร?
ต้องทำความเข้าใจว่า เงินกู้ทุกอย่างไม่มีแผนเฉพาะว่าจะต้องคืนส่วนนี้อย่างไร คืนโดยการเติบโตทางเศรษฐกิจโดยรวมของประเทศ ที่ผ่านมาเกือบจะไม่มีช่วงไหนเลยที่ตัวเม็ดเงินหนี้โดยรวมมันลด เพียงแต่สัดส่วนหนี้ต่อเศรษฐกิจต่อจีดีพีลดลง เม็ดเงินโตขึ้นเรื่อยๆ เรามีแผนชำระหนี้ผ่านระบบงบประมาณทุกปี มีการชำระดอกเบี้ยและเงินต้น 12% ของงบประมาณ
เราประเมินว่าจากงบขาดดุลที่ต้องไปอีก 2 ปี บวกเงินกู้ จะทำให้สัดส่วนภาระของงบประมาณเพิ่มขึ้นไปอยู่ที่ประมาณ 15% ใช้เงินงบประมาณที่จะชำระดอกเบี้ยและเงินต้น และรัฐบาลในการบริหารหนี้มีสองส่วนคือ ส่วนที่เราชำระคืนกับรีไฟแนนซ์ ตราบใดที่เครดิตรัฐบาลมี ภาระหนี้ยังรับได้ ถ้ามองในแง่เครดิตของรัฐบาลถือว่าดีมาก
ความจำเป็นที่รัฐบาลต้องมีบทบาทในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจ ไม่จำเป็นต้องมากเท่าวันนี้ รัฐบาลใช้จ่ายอย่างไรก็มีประสิทธิภาพน้อยกว่าเอกชน ไตรมาส 4 ปีนี้อยากเห็นเทียบปีต่อปีไม่ติดลบ ถ้าได้อย่างนั้นถือว่าดีที่สุด
โครงการไทยเข้มแข็ง นายกฯ บอกให้แยกเป็น 2 ฉบับ ฉบับแรกเป็น พ.ร.ก. ฉบับหลังเป็น พ.ร.บ.เพราะถูกตีความแน่นอน นายกฯ อ่านเกมขาด แม้จะส่งตีความ แต่อย่างไร พ.ร.ก.ก็เร็วกว่า พ.ร.บ. ส่วนที่ปฏิเสธไม่ได้ก็คือเงินชดเชยคงคลัง สิ้นปีงบประมาณ สิ้นเดือน ก.ย.ก็จริง กระทรวงการคลังต้องมีเวลา 2 เดือนในการดำเนินงาน
O ถ้าคิดย้อนหลังอย่างไรก็ต้องออก พ.ร.ก. เรื่องความเร่งด่วนอธิบายได้?
กรณียื่นศาลรัฐธรรมนูญ ความจริงเคยมีการพิจารณามาตั้งแต่ปี 2541 แล้ว จึงคิดว่าไม่น่าจะใช้เวลานานมาก วงการศาลสร้างความเชื่อมั่นเป็นอย่างดีเมื่อมีการขัดแย้งในความคิด ประเทศมีระบบที่เป็นสถาบันที่เป็นตัวหาข้อยุติ เป็นที่ยอมรับของทุกฝ่าย ต่างประเทศมีความเชื่อมั่น
O ตุลาภิวัตน์มีบทบาทในการยุติปัญหาหลายเรื่อง
ในบางเรื่องอาจเป็นการมองว่า ฝ่ายที่เสียประโยชน์ ศาลเป็นกลไกในการหาข้อยุติ หรือเป็นเครื่องมือ แต่กรณีนี้ฝ่ายหนึ่งบอกว่าเร่งด่วน อีกฝ่ายบอกว่าไม่เร่งด่วน ฝ่ายหนึ่งบอกว่าผิด อีกฝ่ายบอกว่าถูก เพราะฝ่ายที่คัดค้าน
คัดค้านตัวรัฐธรรมนูญปี 2550 แต่ถ้าเป็นรัฐธรรมนูญปี 2540 ไม่มีสิทธิยื่นเลย เพราะรัฐธรรมนูญปี 2550 มีบัญญัติ
ที่แตกต่าง ตรงที่เปิดช่องให้ศาลเปิดวินิจฉัยในเรื่องความเร่งด่วน
O ปัจจัยการเมืองมีผลต่อการดำเนินนโยบายอย่างไร?
จากข้อมูลที่ติดตาม ขอให้นำผลของมาตรการต่างๆ ที่ออกไปมาประเมินว่าอะไรเวิร์ค อะไรไม่เวิร์ค มานั่งวิเคราะห์ว่าเป็นเพราะอะไร มาตรการเรื่องของการกระตุ้นให้ผู้ประกอบการเข้าถึงแหล่งเงินได้ เอามาดูทั้งหมด และเมื่อเร็ว ๆ นี้ได้นัดผ่านสมาคมธนาคารไทย อยากคุยกับทุกธนาคารว่า สาเหตุที่แต่ละมาตรการประสบความสำเร็จ
แต่ผมสนใจมาตรการที่ไม่ประสบผลสำเร็จในแง่มุมของแบงก์เป็นเพราะอะไร สิ่งที่ร่วมคิดกับเรา สุดท้ายออกมาไม่เดิน บางส่วนมีการปรับปรุงแก้ไขไปแล้ว เช่น มาตรการท่องเที่ยว มีปัญหาเรื่องสถาบันการเงินต้องการหลักประกัน
O กติกาบางเรื่องอาจเป็นปัญหา...
ถ้าในภาวะปกติรัฐบาลไม่ตั้งใจจะอุ้ม แนวโน้มธุรกิจไปได้ ไม่ควรเอาเงินภาษีประชาชนมาอุ้ม แต่ถ้าด้วยเหตุการณ์วิกฤติเศรษฐกิจและการเมืองที่เกิดขึ้น ทำให้ธุรกิจในภาวะปกติอยู่ได้ และมีปัญหาขึ้นมา เราก็เข้าไปช่วย
ก็ต้องมีเกณฑ์ บางมาตรการล้มเหลวโดยสิ้นเชิง เช่น กู้ไปเสียภาษี สาเหตุหลักเป็นเพราะเงื่อนไขเวลาไม่ผ่าน ถ้าเราออกโครงการนี้มาได้ก่อน มีประชาสัมพันธ์กับสถาบันการเงิน เป็นโครงการที่มีแต่ได้ประโยชน์ แนวคิดไม่ผิด เงื่อนไขเวลาเป็นปัญหาหลัก
O มองว่าการให้สินเชื่อยังไม่เห็นผลหรือไม่?
ในเมื่อผู้ประกอบการบอกว่ามีปัญหา ต้องฟังผู้ประกอบการ ที่ถามเพราะว่าบางทีจากประสบการณ์ หลายคนที่เรียกร้องอยู่ในสภาวะที่ไปไม่ไหวจริง ๆ เป็นเรื่องของกฎเกณฑ์กติกาที่ไม่สอดคล้องกับความเป็นจริง ก็ว่ากันไป เช่น ท่องเที่ยว ปลดล็อกหมดเลย เข้าไม่ได้ก็ไม่รู้ว่าจะว่าอย่างไรแล้ว
O กระแสข่าวอายุรัฐบาลทำความเชื่อมั่นลดลง...
ยอมรับว่าเป็นประเด็นสำคัญ แต่ขณะนี้เชื่อว่าอายุรัฐบาลไม่มีปัญหา เพราะเราทำงานได้ ไม่มีใครอยากเลือกตั้งหรอก เชื่อว่าต้องใช้เวลาอีกระยะหนึ่ง ขณะนี้ก็ไม่มีเงื่อนไขทางการเมืองในพรรคร่วมรัฐบาล
กรุงเทพธุรกิจ (คอลัมน์สกู๊ปพิเศษ) 7 มิ.ย. 52
