“สอนทักษะชีวิต เพื่อความใกล้ชิดและป้องกันปัญหา “
  • การถ่ายทอดวัฒนธรรมของสังคมโลกยุคปัจจุบัน ทำให้เกิดค่านิยมและพฤติกรรมของวัยรุ่นซึ่งขัดต่อขนบธรรมเนียมประเพณีและวัฒนธรรมอันดีงามของไทย ยิ่งโครงสร้างครอบครัวไทยยุคปัจจุบันเปลี่ยนจากครอบครัวขยายไปเป็นครอบครัวเดี่ยวมากขึ้น พ่อแม่ต้องออกไปทำงานนอกบ้านมากขึ้น ไม่มีเวลาอบรมสั่งสอนลูก เด็กจึงได้รับการเอาใจใส่น้อยลง บางรายถูกทอดทิ้ง ขาดความอบอุ่นทางใจ ขาดการปลูกฝังแนวคิดและแนวทางปฏิบัติที่ถูกต้อง ทำให้ด้อยในทักษะชีวิตในปรับตัวกับสังคมและสภาพแวดล้อม
  • ความจำเป็นในการให้ความความใกล้ชิด จึงเป็นเรื่องที่พ่อแม่ผู้ปกครองต้องคำนึงถึงเป็นอย่างมาก นอกจากจะจัดกิจกรรมในครอบครัวให้สมาชิกได้ใกล้ชิดกันแล้ว การฝึกลูกให้มีส่วนร่วมในกิจการของครอบครัวจะทำให้ลูกได้เรียนรู้ทักษะชีวิตขั้นพื้นฐาน ทั้งการวางแผน การแก้ปัญหา และการคิดสร้างสรรค์
  • การจัดการเรียนรู้ในโรงเรียน กลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพและเทคโนโลยีได้จัดกิจกรรมตามหลักสูตรให้เกิดทักษะชีวิตในการทำงาน เช่นสาระที่ 1 ได้มุ่ง
  • ฝึกฝนให้เด็กเข้าใจการทำงาน มีความคิดสร้างสรรค์ มีทักษะกระบวนการทำงาน ทักษะกระบวนการแก้ปัญหา ทักษะการทำงานร่วมกับผู้อื่น สาระที่ 4 ได้มุ่งฝึกฝนให้เด็กเข้าใจ มีทักษะจำเป็น มีประสบการณ์ เห็นแนวทางในการพัฒนาอาชีพมีคุณธรรมและเจตคติที่ดีต่ออาชีพ
  • ทั้ง 2 สาระการเรียนรู้ เป็นการสอนทักษะชีวิต ที่ครอบครัวและโรงเรียนสามารถทำร่วมกันได้ เพราะการถ่ายทอดกลไกการเรียนรู้ จากอาชีพที่เป็นกิจการของครอบครัว กับการสอนตามหลักสูตร กลวิธีการสอนย่อมต่างกัน เช่น การสอนให้เด็กเลี้ยงปลาสวยงาม ที่โรงเรียนอาจสอนให้เกิดการเรียนรู้ได้เพียงการสังเกตการณ์ และเรียนรู้ได้เพียงประสบการณ์น้อยนิด การเรียนรู้จากการทำธุรกิจขายปลาสวยงามที่บ้าน พ่อแม่จะสามารถสอนลูกได้ครอบคลุม เกิดทักษะหลากหลาย จนสามารถสืบทอดกิจการของพ่อแม่ได้ การถ่ายทอดความรู้เพื่อสอนทักษะชีวิตของพ่อแม่จึงเป็นการจัดจัดการที่พ่อแม่จะได้ใกล้ชิดกัน ทำให้เด็กๆรู้สึกถึงความมีคุณค่าในตนเอง เกิดความสำนึกในความรับผิดชอบและรู้ที่มาของเงินว่าได้มาด้วยความยากลำบากเพียงใด
  • เคยเห็นครอบครัวของนักเรียนที่ครอบครัวไม่สอนและไม่ปลูกฝังการทำงานเล็กๆน้อยๆให้ พ่อแม่ลงมือทำให้เองทั้งหมดแม้เรื่องส่วนตัวของลูก ทำให้ลูกขาดทักษะชีวิต ไม่กล้าที่จะลงมือทำอะไรด้วยตัวเอง เพราะกลัวทำได้ไม่ดี กลัวทำผิด กลัวความเสียหายที่ยังมาไม่ถึง กลัวสารพัดกลัวไปก่อน แบบคิดแทนลูกล่วงหน้าไปก่อน ลูกเลยกลายเป็นคนหยิบหย่ง ทำอะไรไม่เป็น ไม่กล้าตัดสินใจ เคยพูดคุยกับเจ้าของร้านซ่อมเครื่องปรับอากาศรถยนต์ครอบครัวหนึ่งมีฐานะปานกลาง ที่มีลูกสาวและลูกชายวัยรุ่น ลูกชาย วัย 17 ปี มีหน้าที่เรียนและดูหนังฟังเพลง ส่วนลูกสาววัย 15 ปี ก็ไม่ฝึกทำหน้าที่แม้การดูแลต้อนรับลูกค้า ต้องจ้างคนอื่นมาทำงานบ้านทั้งที่คนในบ้านพอทำได้ ลองเสี่ยงถามดูว่า…ทำไมช่างถึงไม่ให้ลูกช่วยทำงานเลย เขาตอบว่าไม่อยากให้ลูกลำบากเหมือนเขา เขาอยากให้ลูกมีความสุขจึงทุ่มเทเงินทองให้ลูกเรียนอย่างเดียว โดยไม่ต้องให้ลูกมาสนใจงานที่พ่อทำ การจ้างแม่บ้านมาทำงานบ้านทุกชนิดให้ ก็เพื่อเป็นการชดเชยที่ลูกขาดแม่ ลูกคนอื่นเขามีแม่ทำให้ การเป็นลูกกำพร้าแม่ ลูกก็มีปมด้อยอยู่แล้ว ถ้าต้องให้ลูกมาทำอะไรด้วยตัวเองทุกอย่างกลัวลูกจะไม่มีเวลาและอาจทำให้เกิดปัญหากับเวลาเรียน เดี๋ยวจะเรียนสู้เพื่อนๆ ไม่ได้ ฟังเหตุผลของช่างแล้ว รู้สึกสูญเสียโอกาสแทนลูกๆของเขา
  • ที่ยกตัวอย่างมานี้ เป็นเพียงหนึ่งในอีกหลายสิบครอบครัว ที่สูญเสียโอกาสในการฝึกทักษะชีวิตให้แก่ลูก และสูญเสียทรัพย์สินทางปัญญาในวิชาชีพที่ได้เก็บเกี่ยวประสบการณ์มาเป็นเวลานาน น่าเสียดายที่ลูกไม่เคยได้รับการถ่ายทอดความรู้ให้ แม้เพียงการบอกเล่าพูดคุย การสูญเสียอาชีพอันเป็นมรดกของครอบครัวจึงเป็นการสูญเสียที่น่าเสียดายยิ่งนัก หากลูกที่เรียนหนังสือเพียงอย่างเดียวไม่สามารถใช้วิชาความรู้ที่ได้จากการศึกษาในระบบมาหางานทำให้มีรายได้เท่าเทียมกับพ่อแม่
  • มีบางครอบครัวที่มีปริญญาไว้เป็นเพียงเครื่องประดับในชีวิต ถึงจะเรียนจบมาหลายปริญญาก็เป็นการเรียนเพื่อเอาความรู้บางเรื่องมาพัฒนากิจการของครอบครัวให้ดียิ่งขึ้น โดยไม่ต้องไปนับหนึ่งกับงานใหม่
  • การสอนให้ลูกเห็นคุณค่าของการทำงาน เป็นสิ่งที่พ่อแม่ควรให้ความสำคัญและสอนกันภายในบ้านตั้งแต่วัยเด็ก เพราะจะทำให้เด็กใกล้ชิดกับพ่อแม่รับรู้ถึงความทุกข์สุขในบ้านร่วมกัน ลดความเสี่ยงจากการที่ลูกใช้เวลาซึมซับวัฒนธรรมที่เน้นความบันเทิงและความสะดวกสบายจากกระแสนิยมในสังคมที่แวดล้อมอยู่ นอกจากนั้น
  • เด็กยังได้เห็นแนวทางในการพัฒนาอาชีพมีคุณธรรมและเจตคติที่ดีต่ออาชีพทุกอาชีพ การมีทักษะพื้นฐานในการทำงาน จะทำให้สามารถประกอบอาชีพอื่นได้เป็นอย่างดี
  • บรรทัดสุดท้ายจึงขอเชิญชวนให้พ่อแม่และผู้ปกครองร่วมมือกับโรงเรียนด้วยการช่วยกัน
  • “สอนทักษะชีวิต เพื่อความใกล้ชิดและป้องกันปัญหา "