รักการอ่านปัญหาระดับชาติ

 ประเมินโรงเรียนในฝันมีเรื่องหนึ่งที่หนักใจคือการรักการอ่าน "รักการอ่าน" เป็นเรื่องดีแต่เป็นปัญหาระดับชาติ  ต้นแบบโรงเรียนในฝันโรงเรียนดีใกล้บ้านอยากเป็นต้นแบบในเรื่องรักการอ่าน เรามาช่วยกันกำจัดจุดอ่อนกันเถอะ

     บันทึกต่อไปนี้ขอเรียนว่าท่านที่เข้ามาอ่านว่า  บันทึกขึ้นเพื่อเป็นแนวทางหนึ่งที่จะบอก 1) แนวทางการวางแผนจัดทำโครงการรักการอ่าน ท่านจะได้งานวิจัยย่อยๆ ท่านจะบอกใครๆได้อย่างมั่นใจว่าโรงเรียนของท่านพัฒนาด้านการอ่านอย่างชัดเจนและ 2) สุดท้ายแต่สำคัญมากท่านได้ปลูกฝังนิสัยรักการอ่านแกครูและนักเรียน  

   มีคำถาม

1.เป็นหน้าที่ทุกคนในโรงเรียนใช่หรือไม่ที่ต้องสนใจและให้ความสำคัญในเรื่องนี้แต่ท่านจะมอบใหใครเป็นเจ้าภาพดี  ผู้รับผิดชอบห้องสมุดและภาษาไทยก็น่าจะOKนะคะ

2.ควรอย่างยิ่งใช่หรือไม่ที่ต้องทำเป็นโครงการที่ต่อเนื่องจริงจัง ใกล้เปิดเทอมแล้วลองทบทวนโครงการ ดีไหมคะทำแผนให้ชัด มีปฏิทินการส่งสริม การจัดิจกรรมที่ต่อเนื่อง(กรุณาอย่าจัดวันสุนทรภู่ หรือสัปดาห์ห้องสมุดเพียงวันเดียวเพราะวันทั้ง2วันน่าจะเป็นวันแสดงผลงานรักการอ่านมากกว่า)

3. คนที่รักการอ่านควรมีลักษณะอย่างไร ? (เชิญร่วมเสนอได้) "ตาสว่าง"

    เห็นว่าคนรักการอ่านต้องอ่านมาก อ่านหนังสือมาก มีข้อมูลมาก เล่าถ่ายทอดได้ (คนที่รักการอ่านจะถ่ายถอดเป็นลักษณะใดก็ได้ตามความถนัดเช่น  เป็นการตอบคำถาม การย่อ เป็นการเขียนเล่าเป็นเรื่องสั้นๆ เป็นภาพ  เป็นเรื่องราวที่เชื่อมโยงสู่การเป็นนักเขียนในอนาคต เป็นนักพูด นักปาฐกถาฯลฯ)

4.ก่อนที่จะปรับปรุงหรือทำโครงการรักการอ่านฝากให้ที่รับผิดชอบ (ทำวิจัยย่อยๆ) สำรวจนักเรียนทุกคนว่าอ่านหนังสือทุกวันหรือไม่หรือกี่วันอ่านหนังสือหนึ่งวันอ่านหนังสือกี่หน้ากี่เรี่อง อ่านหนังสือประเภทอะไร มีหนังสือเล่มโปรดหรือไม่ ชื่อหนังสือเล่มโปรดชื่ออะไรหรือหนังสืออะไร อ่านหนังสือเล่มโปรดจบภายในกี่วันฯลฯ รองสำรวจนะคะ แล้วรวบรวมข้อมูลไว้ จัดข้อมูลไว้ จากนั้นก็กระหน่ำทำกิจกรรมส่งเสริมรักการอ่าน แล้วมาประเมินโดยสำรวจอีกครั้ง ว่า

            1) มีนักเรียนอ่านหนังสือทุกวันหรือไม่ 2) คนที่อ่านหนังสือทุกวันเพิ่มขึ้นหรือไม่ 3) หนังสืออะไรบ้างที่นักเรียนชอบอ่าน(นำไปเป็นข้อมูลในการจัดหา หรือมีกิจกรรมพัฒนาต่อ) 4) นักเรียนกี่คน (เพิ่มมั๊ย)ที่มีหนังสือเล่มโปรดคือใครบ้างและกี่เล่ม(เพิ่มมั๊ย) 5) จำนวนวัน:เล่มหรือ:เรื่อง ที่นักเรียนอ่านหนังสือ เช่น 1-3 วัน:กี่เรื่อง  4-5 วัน:กี่เรื่อง  6-8 วัน :กี่เรื่อง 1สัปดาห์: กี่เรื่อง2สัปดาห์ ...อ่านกี่เรื่อง (แล้วแต่จะตั้งเกณฑ์ค่ะ) 5) ฯลฯ จากข้อมูลนี้ท่านจะบอกได้ว่าโครงการหรือกิจกรรมส่งเสริมรักการอ่านเราเป็นผลหรือไม่

 

5.ต่อไปนี้เป็นตัวอย่างกิจกรรมส่งเสริมรักการอ่าน

5.1 แข่งขันใครอ่านหนังสือมากที่สุดใน 1เดือน

5.2 แข่งขันเรื่องเล่าหรือและแนะนำหนังสือเล่มโปรด(มีเกณฑ์)

5.3 แข่งขันตอบคำถามจากหนังสือเล่มต่างๆ(ตามแต่ที่กำหนด)

5.4 กิจกรรม  "เซียนโค่นเซียน"(คล้ายกับแฟนพันธุ์แท้)  หลักการสำคัญในการจัดกิจกรรม

         5.4.1 มอบหมายให้มีผูรับผิดชอบ เช่นคระกรรมการนักเรียน ชุมนุมภาษาไทย ห้องสมุด  ทำหน้าที่

                 1) เลือกหนังสือ หรือเรื่องที่ต้องการเซี่ยน อาจทำการสำรวจก่อนจะดีมากๆ

                 2) อ่านและทำคำ-ตอบเหมือนยิงปืนนัดเดียวได้ นก 2 กลุ่มคือ นกกล่มที่1 คือกลุ่มนี้พวกนี้จะอ่านมากและ จัดทำคำถาม-พร้อมเฉลย (ทำไว้ประมาณ3ชุด ง่าย กลาง ยาก) เหมาะมากสำหรับโรงเรียนเปิดสอนถึงระดับช่วงชั้นที่ 4 ผลที่เห็นชัดกลุ่มนี้เก่งมาก  กลายเป็นนักอ่านที่รู้ลึก รู้จริง (เพราะอ่านมาก) มีความคิดสร้างสรรค์ เช่นสามารถสร้าง และจัดคำถาม คำตอบไวในโปรแกม Computer  

      นกกล่มที่2 เป็นผู้ที่สมัครเป็นเซียน(เป็นผู้แข่งขันตอบ แข่งเป็นเซี่ยน) ไม่จำกัดระดับชั้น รับรองค่ะว่าท่านจะเห็นเซี่ยนตัวเล็กที่กล้าหาญโค่นเซี่ยนเซียนตัวโตๆ ลองเอาไปพัฒนานะคะ วันประเมินกรรมจะขอพบแชมป์อ่าน หรือพบเซี่ยน เพื่อท้าพิสูจน์

               3) จัดกิจกรรมเซียนโนเซียนเป็นการฝึกความสามารถในการบริหารจัดการ จัดกิจกรรม"เซียนโค่นเซี่ยน" แสดงความสามารถในการเป็นพิธีกร แรกๆก็เป็นผู้ช่วยครูจัดกิจกรรมนานๆเข้าเป็นเจ้าของกิจกรรม

       5.4.2 ครูจะมีหน้าที่เป็นที่ปรึกษาคอยช่วยแก้ปัญหา หารางวัล แต่สำหรับช่วงชั้นที่1- 3 ครูอาจเป็นผู้จัดกิจกรรม

       5.4.3 สำหรับการจัดกลุ่มหนังสือหรือเรื่องที่ต้องการหาเซียน เช่น เซียนสารานุกรม เซียนการ์ตูน เซียนนวนิยาย เซียนเรื่องสั้น เซียนนิทาน เซียนสุภาษิต เชียนทางธรรมะเซียนท่องเที่ยวเซียนจังหวัต่างๆ เซียนปราสาท เซียนโบราณสถาน เซียนแผนที่ (ปี2550 พบเซี่ยนคำขวัญจังหวัดต่างๆ เขาเรียนชั้นป.4 รร.เมืองเลย) เซียนกีฬา เซียนดาราศาตร์ เซียนหนังสือพิมพ์ ข่าวกีฬา ข่าวการเมือง ข่าวบันเทิง ฯลฯ

5.5 กิจกรรมเจ้าหนอนน้อย

มีตัวอย่างกิจกรรมรักการอ่านมาเล่า ชื่อ " เจ้าแห่งหนอน หรือเจ้าหนอนน้อย" มีวิธีการดังนี้

1.ตั้งคณะกรรมการสรรหาหนอน (สมาชิกชมรมห้องสมุด /คณะกรรมการนักเรียน)

กติกาเลือกหนอนเพื่อเข้าสู่การเลือก เป็นเจ้าหนอน

1.1 ชอบเข้าห้องสมุด (สังเกต และพิจารณาจากสถิติเข้าห้องสมุด)

1.2 ชอบอ่านและมีหนังสือเล่มโปรดมากกว่า1เล่ม หรือ 1ประเภทหนังสือ

1.3 เล่าเรื่องจากหนังสือเล่มโปรด บอกชื่อผู้แต่งได้

2.จัดกิจกรรมเลือกเจ้าหนอน "สัปดาห์เลือกเจ้าหนอนน้อย "

2.1 คณะกรรมการฝ่ายคำถาม จัดทำคำถามที่เกี่ยวกับหนังสือที่หนอนชอบ (หนอนที่ได้เลือกตาม ข้อ1.1-1.3) 2.2 เชิญหนอนตอบคำถาม หนอนคนใดตอบได้ถูกต้องมากที่สุดได้เป็นเจ้าหนอนน้อย

2.3เจ้าหนอนน้อย ที่ได้รับเลือกจะไปหาสมาชิกเพิ่ม เป็นครอบครัวหนอน และมีการแข่งขันครอบครัวหนอนต่อไป

ท่านใดนำกิจกรรมนี้ไปทำต่อ บอกด้วยนะคะจะตามไปดู จะไปแจกรางวัลเจ้าหนอนน้อยและ ครอบครัวเจ้าหนอนน้อยค่ะ

 เหล่าเจ้าหนอนน้อย

 5.6 กิจกรรมหาสาวก สาวกใคร สาวกเรื่องใด ต้องเป็นที่ชื่นชมคนหรือเรื่องนั้นโดยเฉพาะ เหล่าสาวก ต้องมีโอกาสได้พูดคุย ได้เสวนา ได้แลกเปลี่ยน ควรที่มี Logo หรือสัญญลักษณ์  มีแนวทางดำเนินการ

5.6.1 ประกาศว่าจะมีกิจกรรมนี้ ให้คนทสนใจมาสมัคร เลือกว่าจะเป็นสาวกเรื่องอะไร หนังเรื่องอะไร มีเงือนไขว่าต้องมีสมาชิก ตั้งแต่ 3 คนขึ้นไป ต้องรู้เรื่องนั้นๆ อ่านเรื่องนั้นๆรวมถึงการค้นคว้าต่อเนื่อง และให้จองวันนำเสนอ ผลงานของสาวก ในสัปดาห์สาวก.....  

  5.6.2 การส่งเสริมกิจกรรมนี้อาจไม่ใช่ประกวดแข่งขันแต่เป็นการจัดเวทีให้เช่น สัปดาห์สาวกหนัง เรื่องต่างๆ หรือทำเป็นปฏิทินให้ ว่า สัปดาห์นี้จะพบการพูดคุยเกี่ยวกับสาวกเรื่องอะไร เช่นนี้สัปดาห์จะพบเหล่าสาวกด้านวรรณคดี ขุนช้างขุนแผน จะมีตั้งแต่เล่าเรื่อง ขับเสภา เชื่อมโยงประวัติสุนทรภู่ วิจารณ์ตัวละคร(สร้างสรรค์) นิทรรศการภาพวาด แข่งขันแต่งคำประพัธืแข่งขันอ่านทำนองเสนาะ ขับเสภา  หรืออาจเป็นสาวกดาราศาสตร์  สาวกประวัติศาสตร์ สมัย... สาวกชาวเขื่อน

            ฝากพิจารณาปรับปรุงกิจกรรมส่งเสริม"รักการอ่าน"ด้วย ยินดีแลกเปลี่ยนกิจกรรมนะคะจะทำให้ท่านมีกิจกรรมส่งเสริมรักการอ่านตลอดปี ไม่เครียดเมื่อประเมินและที่สุดเป้าหมายคือนักเรียนรักการอ่าน

            สำหรับโรงเรียนที่"ตาส่วาง" ไปประเมิน ขอให้บรรดาเซียน หนอน สาวกมาคุยกันนะคะ(ขอเป็นข้อมูลในการประเมิน)

                    ติดตามกำจัดจุดอ่อนตอน เรียนรู้ด้วยโครงงาน เรียนรู้จากแหล่งภูมิปัญญา