พระสุบิน ปณีโต วัดไผ่ล้อม อ.เมือง จ.ตราด เป็นผู้ก่อตั้งกลุ่มสัจจะสะสมทรัพย์เพื่อพัฒนาคุณธรรมครบวงจรชีวิต  โดยกลุ่มแรก ตั้งเมื่อวันที่ 7 พฤษภาคม 2533 ที่บ้านเกาะขวาง ต.ห้วยแร้ง อ.เมือง ก่อนที่จะเริ่มดำเนินการ ท่านได้สะสมแนวคิดและประสบการณ์มายาวนานถึง 18 พรรษา (ปี 2516 – 2533) ผ่านการเดินธุดงค์ไปตามที่ต่างๆ และได้พบเห็นปัญหาความไม่มั่นคงและเสื่อมทรุดของชุมชนในชนบทในทุกๆ ด้าน
            ในการเดินธุดงค์ไปภาคใต้ในช่วง ปี 2529 พระสุบินได้รับนิมนต์ไปเทศนาในหัวข้อ
“คิดเป็น ทำเป็น แก้ปัญหาเป็น” ที่บ้านน้ำตกวังสายทอง จ.สตูล ซึ่งทำให้ท่านพบว่า ชาวบ้านคิดแก้ปัญหาไม่เป็น เมื่อเริ่มต้นคิดก็เริ่มกู้เงิน ท่านจึงได้เสนอให้เริ่มต้นแก้ปัญหา จากน้อย ค่อยๆ สะสม และเรียนรู้ผิดถูกไปพร้อมๆ กัน โดยการให้สะสมเงินคนละ 10 บาท เป็นประจำทุกเดือน นับว่าเป็นจุดเริ่มต้นของแนวคิดการแก้ปัญหาด้วยการใช้เงินเป็นเครื่องมือ  แต่ท่านจำเป็นต้องออกจากพื้นที่ ไม่ได้สานต่อแนวคิดนี้
          หลังจากนั้น ท่านก็ได้เห็นปัญหาต่างๆ ในสังคมที่รุนแรง จึงคิดว่า การสอนธรรมะด้วยการเทศนาอย่างที่เป็นมาไม่เพียงพอ และเป็นดังที่พระพุทธเจ้าทรงตรัสสั่งพระภิกษุสาวกว่า “เธอจงเที่ยวไปเพื่อประโยชน์สุขแห่งมหาชนเป็นอันมาก” ดังนั้น ท่านจึงเห็นว่า แนวคิดการสะสมเงินทีละน้อยแล้วค่อยๆ ศึกษาเรียนรู้เพื่อให้มีความรู้ความสามารถจัดการได้เป็นวิธีการที่น่าจะช่วยเหลือชาวบ้านได้ ท่านจึงคิดกลับไปติดตามแนวคิดที่ท่านได้เสนอไว้ที่บ้านน้ำตกวังสายทอง แต่ไม่สามารถติดต่อได้ อย่างไรก็ตามพบว่า ครูชบ ยอดแก้ว  โรงเรียนวัดน้ำขาว อ.จะนะ จังหวัดสงขลา ได้ใช้หลักการดังกล่าวลงมือทำจนสำเร็จด้วยดี ท่านจึงได้ไปศึกษา แลกเปลี่ยนความคิดกับครูชบ ยอดแก้ว ซึ่งท่านพบว่า ...
           “แนวคิดกลุ่มออมทรัพย์ฯ ของครูชบนี้น่าจะนำเอาหลักธรรมะเข้าไปสอดแทรกด้วย เพราะมีหลักธรรม เช่น หลักมงคลสูตร หลักฆราวาสธรรม หลักสัตบุรุษ ฯลฯ แต่เราไม่สอนให้ชัดเจนนำไปปฏิบัติได้ ดังนั้นจึงคิดเอากลุ่มออมทรัพย์ฯ นี้นำร่อง แต่เอาธรรมะนำก่อนทำให้เห็นปัญหาโครงสร้าง และเอาเงินตามลงไป หรือ เอาเงินไป แล้วก็เอาธรรมะกำกับสอดแทรกเข้าไปด้วย อย่าให้เป็นเชิงเดี่ยว เพราะเชิงเดี่ยวมีอันตรายจะเกิดความโลภ ไม่เห็นอกเห็นใจกัน และไม่เป็นการพึ่งพากันอย่างแท้จริง”
          หลังจากที่พระสุบิน ได้แนวคิดแล้ว ก็ยังไม่สามารถดำเนินการเป็นรูปธรรมได้ เพราะยังไม่เข้าใจจริง ไม่มีอุปกรณ์ที่ใช้ในการตั้งกลุ่ม แต่ท่านได้ทราบแนวทางว่า  “มันต้องเงินผสมธรรมะ มันจึงจะทำให้ชุมชนรวมตัวกันได้ ไม่อย่างนั้นการสอนธรรมะของเราจะเป็นโมฆะ เพราะไม่สามารถทำให้เป็นรูปเป็นร่างได้”   

..72533..18(2516 – 2533) 2529              

          พอมาในปี 2531 ท่านมาจำพรรษาอยู่ที่ถ้ำน้ำใต้บ่อ ต.บ้านนา จ.พัทลุง ก็ใช้แนวคิดนี้ชวนชาวบ้านอีก  “เวลาเราพูดแล้วประยุกต์หลักธรรมะเข้าไปด้วย ชาวบ้านจะเห็นด้วยได้เร็ว แต่ก็ยังทำการตั้งกลุ่มไม่ได้ เพราะสมุด อุปกรณ์ต่างๆ ไม่มี”  ดังนั้น ในปี 2532 ท่านจึงได้ไปจำพรรษาใกล้บ้านครูชบ เพื่อจะศึกษาให้เข้าใจมากขึ้น  แต่ก็ใช้เวลาส่วนใหญ่สนทนาธรรมกับครูชบ  ดังนั้น จึงไม่ได้ศึกษาวิธีการ เรื่องการทำบัญชี สมุดบัญชี แต่อย่างใด

               (จากเอกสารประกอบการก่อตั้งกลุ่มสัจจะฯ บันทึกเพื่อทบทวน)