กล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด

กล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน

ความหมาย

กล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน หมายถึง กลุ่มอาการของโรคหลอดเลือดหัวใจโคโรนารีที่มีการตีบหรือตัน ทำให้เลือดไปเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจไม่เพียงพอ เกิดภาวะขาดเลือดไปเลี้ยงอย่างเฉียบพลัน

ความสำคัญว่าทำไมจึงควรรู้จักโรคนี้.... เพราะว่า

1 กล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเป็นโรคที่มีความรุนแรงสูง เป็นภัยคุกคามชีวิตในอันดับต้น ๆ ของโลก รายงานว่า ปี 2548 มีผู้เสียชีวิตจากโรคนี้ทั่วโลก 17.5 ล้านคน /ไทยมีผู้เสียชีวิตเฉลี่ย 54 คน/ วัน

2 กล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดมีแนวโน้มผู้ป่วยเพิ่มมากขึ้น จากการประมาณการเกิดโรคหลอดเลือดหัวใจรายใหม่เกิดขึ้น 21,700 รายต่อปี

3 เวลามีผลต่อชีวิตของผู้ป่วย เพราะรักษาช้ามีค่าเท่ากับไม่ได้รักษา เวลาจึงมีผลสำคัญมากในการรักษาผู้ป่วยโรคนี้

 

หากใครมีญาติพี่น้องที่มีอาการต่อไปนี้ต้องรีบมาพบแพทย์ด่วน

อาการสำคัญของภาวะกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด คือ อาการเจ็บแน่นหน้าอกคล้ายถูกบีบรัดหรือมีของหนักทับ อาจร้าวไปตามแขนซ้าย แขนขวาหรือแขนทั้งสองข้าง คอและกราม หากเป็นมาก ระยะเวลาเจ็บแน่นหน้าอกมากกว่า 20 นาที หรือเจ็บหน้าอกรุนแรงอย่างไม่เคยเป็นมาก่อน เจ็บไม่สูงเกินระดับกราม ไม่ต่ำกว่าระดับสะดือ ยกเว้น ควรระวังในผู้ป่วยที่สูงอายุ เพศหญิง เป็นเบาหวาน อาจไม่มีอาการแน่นหน้าอกแต่จะมีอาการหอบเหนื่อย เหงื่อแตก สับสน เป็นลมหมดสติ และเสียชีวิตได้

 

สาเหตุ เกิดจากหลอดเลือดโคโรนารีซึ่งเป็นหลอดเลือดที่มาเลี้ยงหัวใจแข็งตัว เป็นผลจากการมีไขมัน คอเลสเตอรอล จับพอกที่ผนังหลอดเลือดนาน ๆ เข้าผนังหลอดเลือดจะถูกทำลายและมีหินปูนมาจับ ทำให้รูหลอดเลือดตีบแคบจนอาจถึงอุดตันได้

ปัจจัยเสี่ยง การสูบบุหรี่ ความอ้วน ไม่ออกกำลังกาย ความเครียด โรคเบาหวาน โรคความดันโลหิต ไขมันในเลือดสูง ประวัติครอบครัวที่มีญาติสายตรงเป็นโรคนี้

การวินิจฉัย 1. ประวัติอาการเจ็บแน่นหน้าอก 2. การตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจ 3. การตรวจเลือดหาระดับสารโปรตีนที่ชื่อโทรโพนินซึ่งจะหลั่งออกมาเมื่อกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด

 

การรักษา เพื่อเปิดหลอดเลือดที่อุดตัน/ตีบ ทำให้เลือดไปเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจได้

1. ใช้ยาละลายลิ่มเลือด เมื่อแพทย์วินิจฉัยว่าเป็นกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลัน STE MI ที่อาการคงที่ ควรให้ภายใน 12 ชม. หลังการเกิดอาการแน่นหน้าอก (จะได้ผลดีที่สุดใน 1-3 ชั่วโมงแรก)

2. การขยายหลอดเลือดหัวใจผ่านทางผิวหนัง การใช้บอลลูนขยายหลอดเลือด การใส่ขดลวดบริเวณที่มีการตีบหรือตัน และเทคนิคการรักษาอื่นที่มีความเกี่ยวข้องกัน (พีซีไอ: PCI) ทำในผู้ป่วยที่ไม่สามารถให้ยาได้ ผู้ป่วยอาการไม่คงที่

3. การผ่าตัดทำทางลัด หรือต่อหลอดเลือดใหม่ (ซีเอบีจี : CABG ) ทำเมื่อรักษาโดยวิธีอื่นไม่ได้ผล หลอดเลือดตีบ/ตันทั้งสามเส้น เป็นต้น

การดูแลตนเองเมื่อเจ็บหน้าอก

• เมื่อเจ็บหน้าอกท่านจะทำอย่างไร

• นั่งพักหรือนอนพัก

• อมยาขยายหลอดเลือดใต้ลิ้น ครั้งละ 1 เม็ด ห่างกัน 3 - 5 นาทีไม่เกิน 3 เม็ด

• ทำใจให้สบาย คลายเครียด ไม่โกรธ ไม่กังวล

• หลังจากนั่งพักและอมยาใต้ลิ้นแล้ว ถ้าอาการไม่ดีขึ้นต้องรีบนำส่งโรงพยาบาลทันที หรือขอความช่วยเหลือโดยโทรเรียก 1669

**** โรคนี้ไม่สามารถรักษาโดยการให้เลือด แต่ต้องรีบมาเปิดเส้นเลือดที่ตีบ/ตัน หากใครมีคนใกล้ชิดมีอาการต้องรีบมาโรงพยาบาลให้ทันเวลานะคะ ***