ฐานอาหาร เขามีอะไรกัน ฐานนี้ น้องอ้าย สรุปมาให้ฟังกันค่ะ ว่า ฐานนี้ทำอะไรบ้าง

ผู้จัดกิจกรรมในฐานนี้จะมี พี่ตุ๊ สุจิตรา น้องนันทจิต และน้องอ้อม รัตนวดี ค่ะ ฐานนี้ได้ชื่อว่า รถด่วน เพราะว่า ในเวลา 10 นาที ก็อยากให้ความรู้แบบสุดๆ ค่ะ

รูปแบบ และกระบวนการ (รอบละ 10 นาที) ก็จะมี

  1. ให้ความรู้ และสาธิต ด้านการบริโภคอาหาร ตามธงโภชนการ ได้แก่ กลุ่ม ข้าว -แป้ง 8 ทัพพี กลุ่ม ผัก 6 ทัพพี กลุ่ม ผลไม้ 4 ทัพพี กลุ่ม เนื้อสัตว์ 6 ช้อนกินข้าว กลุ่ม นม 1 แก้ว น้ำมัน น้ำตาล และเกลือ ช้อนชา (กินแต่น้อย เท่าที่จำเป็น)
  2. สาธิต ตัวอย่างอาหาร 1 วัน สำหรับผู้สูงวัย ได้แก่
    มื้อเช้า : ข้าวกล้อง + ผัดขิงปลา + แกงเลียง + มะละกอ
    มื้อว่างเช้า : กล้วยน้ำว้า + นมพร่องมันเนย
    มื้อกลางวัน : ข้าวคลุกกะป้ + ส้มเขียวหวาน
    มื้อว่างบ่าย : มันต้มน้ำตาล
    มื้อเย็น : ข้าวกล้อง + ปลาทูต้มส้ม + ยำถั่วพู + มะม่วงสุก
  3. อภิปราย ซักถาม แลกเปลี่ยนเรียนรู้

สาระสำคัญ จากการนำเสนอในที่ประชุม

1. องค์ความรู้ เรื่อง ธงโภชนาการ

ขั้นที่ 1 กลุ่มข้าว แป้ง กินปริมาณมากที่สุด เพื่อให้ได้สารอาหารหลัก คือ คาร์โบไฮเดรต (ข้าว ข้าวเหนียว ขนมปัง เผือก มัน ขนมจีบ เส้นก๋วยเตี๋ยว) ตัวอย่าง ข้าวเหนียว ½ ทัพพี = 1 ทัพพี, ขนมปัง 1 แผ่น = 1 ทัพพี

ขั้นที่ 2 กลุ่มผัก และผลไม้ กินปริมาณรองลงมา เพื่อให้ได้วิตามิน แร่ธาตุ และใยอาหาร
ผัก (ต้มสุก) 6 ทัพพี เน้น เบญจรงค์ (5 สี) (แดง เหลือง ส้ม เขียว ขาว)
ผลไม้ 4 ส่วน (ตัวอย่าง ส้ม 2 ผล = 1 ส่วน มะละกอ 6 ชิ้น = 1 ส่วน องุ่น 10 ผล = 1 ส่วน มะม่วงสุก ½ ผล = 1 ส่วน)

ขั้นที่ 3 กลุ่มเนื้อสัตว์ ถั่ว ไข่ และนม กินปริมาณพอเหมาะ เพื่อให้ได้โปรตีน คุณภาพดี เหล็ก และแคลเซียม
เนื้อสัตว์ / พืช 6 ช้อนกินข้าว (ตัวอย่าง ปลา 1 ช้อน = 1 ช้อนกินข้าว 15 กรัม เต้าหู้หลอด ½ หลอด = 1 ช้อนกินข่าว เต้าหู้แผ่น ¼ ชิ้น = 1 ช้อนกินข้าว กุ้ง 2 ตัว = 1 ช้อนกินข้าว ไข่ 1 ฟอง = 2 ช้อนกินข้าว น่องไก่เล็ก 1 น่อง = 1 ช้อนกินข่าว)

ขั้นที่ 4 กลุ่มน้ำมัน น้ำตาล เกลือ
หน่วยวัด = ช้อนชา (กินแต่น้อยเท่าที่จำเป็น)

2. สาธิตตัวอย่าง อาหาร สำหรับผู้สุงอายุ ใน 1 วัน โดย เน้น ผักให้มาก ปลาเป็นหลัก ผลไม้ที่ไม่หวาน ปริมาณพอควร

สรุปประเด็นที่มีการตั้งคำถาม อภิปราย แลกเปลี่ยน

Q : ประเด็นคำถามที่ได้รับความสนใจ จากผู้เข้าร่วมประชุมมากที่สุด คือ เรื่อง การรับประทานไข่ ของผู้สูงอายุ รับประทานทุกวันได้หรือไม่
A : ถ้าผู้สูงอายุไม่มีปัญหาเรื่อง ภาวะไขมันสูง ก็รับประทานได้ แต่แนะนำให้รับประทานโปรตีนจากพืช สัตว์ ด้วย เพื่อได้สารอาหารครบถ้วน

Q : โปรตีนจากพืช และสัตว์ รับประทานสัดส่วนอย่างไร จึงจะเหมาะสม
A : โปรตีนจากสัตว๋ 2/3 ส่วน และโปรตีน 1/3 ส่วนจากพืช

Q : อาหารมื้อเช้า และอาหารมื้อเย็น มื้อใดควรจะมีปริมาณมากกว่า
A : จาก Model ที่สาธิต สามารถดัดแปลงสักส่วนให้เหมาะสม กับผู้สูงอายุได้ สัดส่วนตามธงโภชนาการใน 1 วัน

Q : ปริมาณ สัดส่วน ทัพพี / ช้อนกินข้าว ใช้อะไรมาเป็นเกณฑ์ว่า ผลไม้กี่ผล ผลไม้กี่ชิ้น ผลไม้ ½ ผล เนื้อปลา เนื้อวสัตว์ 1 ช้อน
A : ใช้พลังงาน (กิโลแคลอรี่) เป็นตัวกำหนด หน่วยตวงวัดที่ใช้ เป็นหน่วยที่ใช้ในครัวเรือน

Q : ไข่ต้มนานเกิน 30 นาที ไม่มี Cholesterol จริงหรือไม่
A : ไม่จริง

ข้อมูลความเห็นอื่นๆ จากผู้บันทึกวิชาการ

  • ผู้เข้าร่วมประชุมมีความสนใจ ตั้งใจรับฟังวิทยากร มีการซักถาม โต้ตอบดี มีการบันทึกด้วยการจด VDO ถ่านรูป
  • ให้ความสนใจ Model ที่นำมาสาธิต เป็นอย่างมาห
  • เวลาของการดำเนินการ 10 นาที ทำให้วิทยากรต้องพูดอย่างรีบเร่ง เพื่อให้ได้องค์ความรู้ ข้อมูล มากที่สุด
  • เวลาในการแลกเปลี่ยน จึงจะดูน้อยเกินไป แต่ก็มีคำถามที่แลกเปลี่ยนเรียนรู้ กันหลายประเด็น
  • 12 กลุ่มน่อย ของผู้เข้าประชุม แต่ละรอบมีจำนวน 25-30 คน ซึ่งทุกรอบ ผู้ฟังให้ความสนใจเป็นอย่างดี
  • หลายท่านสนใจที่จะได้รับองค์ความรู้เพิ่มเติม จึงให้ไปค้นคว้าเพิ่มเติม และ Download ได้ที่ www.nutrition.anamai.moph.go.th
  • องค์ความรู้ที่นำเสนอเป็นรูปธรรม ที่สามารถนำไปใช้ได้จริงในชุมชนต่อไป

รวมเรื่อง ภาคีร่วมพัฒนาระบบดูแลผู้สูงวัย