ภาษาพม่าง่ายๆ สไตล์เรา (ตอน 2 - เนเกาลา หม่องว่าสบายดีไหม)

...

ภาพที่พระมหาเจดีย์มุเตาหรือมอด่อ เมืองพะโค (หงสาวดี) พม่า > มิถุนายน 2548

  • คนไทยมักจะมองว่า คนพม่า "มือแข็ง" ไม่ค่อยยอมไหว้ใคร

...

  • เรื่องนี้มีส่วนจริง เนื่องจากคนพม่านิยมสงวนมือไว้ไหว้ของเคารพ 5 อย่างเท่านั้นได้แก่ พระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ แม่-พ่อ และครูบาอาจารย์
  • คนที่เหลือ... คนพม่าไม่ค่อยไหว้ ยกเว้นเวลากลัวใครขึ้นมาจริงๆ เช่น ผู้หลักผู้ใหญ่ ฯลฯ ก็อาจจะไหว้ได้

...

  • ชีวิตคนพม่าผูกพันกับพระเจดีย์มากๆ... เวลาจะสร้างบ้านเมืองก็ต้องสร้างพระเจดีย์ก่อน ตามด้วยสร้างวัด แล้วจึงจะสร้างบ้าน ทุกหมู่บ้านจะมีพระเจดีย์ไว้ประจำ
  • ชีวิตชาวพม่านั้น... ถ้าไม่เห็นพระเจดีย์แล้ว ใจจะหาย ไม่อยู่กับเนื้อกับตัว ถ้าได้ไปไหว้ ไปกราบพระเจดีย์แล้ว... ขวัญกำลังใจจึงจะฟื้นคืนมา

...

  • ที่พระเจดีย์มักจะมีกระบะไม้วางไว้ให้นั่งกราบ นั่งสวดมนต์ นับลูกประคำ หรือทำกรรมฐาน ด้านล่างมีหินอ่อนชนิดที่ชาวพม่าเชื่อกันว่า ไม่ค่อยร้อนตอนกลางวัน (ขนาดไม่ร้อนนี่... คนไทยที่ไม่ค่อยเดินเท้าเปล่าก็แทบจะทนไม่ไหวได้เหมือนกัน)
  • เวลาไปไหว้พระ... ชาวพม่านิยมไปกันทั้งบ้าน แน่นอนว่า เครื่องบูชายอดนิยมคือ ฉัตรที่เชื่อกันว่า บูชาแล้วจะป้องกันภัยอันตรายได้ มีดอกไม้ ของหอม มีใบหว้าที่ถือกันว่า เป็นของใช้ในงานมงคล

...

ขอทบทวนศัพท์ตอนที่ 1 > [ Click ] ได้แก่

  • "มิงกลาบา" = สวัสดี > เวลาพูด "มิงกลาบา" ให้ทำตาโตๆ และทำเสียงสูงๆ ด้วย เพราะชาวพม่าชอบการทักทายแบบหวือหวา ไม่ธรรมดา
  • "คามยา" = ครับ
  • "ชิน (ออกเสียงคล้าย '-sh' ถ้าออกเสียงแบบนี้ไม่เป็นให้ออกเสียง "ชีน" หรือ "ชี-อิน" เร็วๆ) = ค่ะ

...

ทบทวนอีกครั้ง       

  • มิงกลาบา คามยา = สวัสดีครับ
  • มิงกลาบา ชิน(-sh) = สวัสดีค่ะ

...

...

อาจารย์มีมี่ชาวพม่าที่สอนภาษาพม่าที่มหาวิทยาลัยมหิดลกล่าวว่า ชาวพม่าแท้ๆ ไม่ค่อยทักทายกันด้วยคำว่า "มิงกลาบา" กันหรอก ท่านให้ข้อคิดไว้ดี เนื่องจากชาวพม่านิยมทักทายแบบเป็นกันเองว่า "เหน่ เกา ลา" มากกว่า (เหน่ = ความเป็นอยู่; เกา = ดี; ลา = หรือ)

รวมความแล้ว "เหน่ เกา ลา" หรือ "เน เกา ลา" คือ "สบายดีหรือเปล่า" นั่นเอง โปรดสังเกตว่า วรรณยุกต์หรือเสียงสูงต่ำในภาษาพม่านั้นออกเสียงสูงๆ ต่ำๆ ขึ้นๆ ลงๆ ได้บ้าง ไม่คงที่เป๊ะแบบวรรณยุกต์ในภาษาไทย (เช่น "เหน่" บ้าง "เน" บ้างทั้งๆ ที่เป็นคำเดียวกัน ฯลฯ)

...

ท่านพระอาจารย์ชนกะกล่าวว่า คำว่า "มิงกลาบา" นั้น... คนพม่าฟังแล้วจะดูคล้ายเด็กๆ พูดนิดหน่อย เนื่องจากคำนี้ใช้กันจริงๆ จังๆ ในห้องเรียนพม่า

เวลาครูเข้ามา... เด็กนักเรียนพม่าจะยืนขึ้น ใช้มือกอดอก แล้วพูดว่า "มิงกลาบา สะหย่า (= ครูหรือช่างผู้ชาย ฟังดูคล้ายๆ คำ "สะหล่า" ทางเหนือ)" ถ้าเป็นครูผู้หญิงจะเติมคำ "มะ" เข้าไป กลายเป็น "มิงกลาบา สะหย่ามะ" คำ "มะ" เป็นคำต่อท้ายเพื่อแสดงเพศหญิง

...

การที่วรรณยุกต์ในภาษาพม่ามีความแปรผัน หรือเปลี่ยนแปลงได้นี้... ผู้เขียนขอสันนิษฐานว่า น่าจะเป็นผลจากการเป็นเมืองขึ้นของสหราชอาณาจักร หรืออังกฤษมานานกว่า 100 ปี ทำให้มีคำฝรั่งปนไปในภาษาพม่า

ภาษาอังกฤษนั้นไม่มีเครื่องหมายกำกับเสียงสูงต่ำ หรือไม่มีวรรณยุกต์... บางทีการออกเสียงคำเดียวกันสูงบ้างต่ำบ้าง เช่น เมื่อเป็นคำถาม... ฝรั่งมักจะออกเสียงคำสุดท้ายเสียงสูง ฯลฯ อาจจะมีอิทธิพลทำให้ภาษาพม่ามีระดับเสียงไม่แน่นอนตามไปบ้าง

...

พระอาจารย์ชนกะแนะนำว่า เวลาทักทาย "เน เกา ลา" หรือ "เหน่ เกา ลา" ควรออกเสียง "ลา" ให้สูงหน่อย และอย่าลืมทำตาโตๆ ด้วย

คำ "ลา" มาจากคำเต็มว่า "ตลา" ใช้เติมท้ายประโยค เพื่อเปลี่ยนประโยคบอกเล่าให้เป็นประโยคคำถาม ส่วนใหญ่นิยมพูดสั้นๆ ว่า "ลา"

...

เสียง "เกา" พม่านั้นออกเสียงคล้ายๆ ตัว 'G' ในภาษาอังกฤษ หรือตัว "กะ (บาลี)" คือ จะมีเสียงขึ้นไปทางจมูก (นาสิก / nasal) เล็กน้อย

ถ้าออกเสียง "เกา" แบบไทย... ลมจะออกทางปากอย่างเดียว ถ้าออกเสียง "เกา" แบบพม่า.. ลมจะออกทางปากด้วยจมูกด้วย ถ้าออกเสียงแบบนี้ไม่ได้ก็ไม่ต้องตกใจ ให้ออกเสียง "เกา" แบบไทยไปเลย

...

ทีนี้ถ้าสบายดีให้ตอบว่า "เน เกา แด" หรือ "เหน่ เกา แด" (เหน่ = ความเป็นอยู่; เกา = ดี; แด = คำกำหนดเวลาว่า เป็นปัจจุบัน)

ถ้าไม่สบายให้ตอบว่า "เน มะ เกา บู" หรือ "เหน่ มะ เกา บู" คำว่า "ไม่" ของพม่านั้นวุ่นวายนิดหน่อย คือ "มะ_บู" โดยวางคำ "มะ" ไว้ข้างหน้า วาง "บู" ไว้ข้างหลังคำ "เกา" กลายเป็น "มะ เกา บู" นำคำที่จะปฏิเสธไว้ตรงกลางคล้ายๆ ฮอทดอกที่มีขนมปังประกบไส้กรอกไว้ด้านหน้าและด้านหลัง

...

ภาพจากวิกิพีเดีย > [ Wikipedia ]

  • ฮอทดอกมีไส้กรอกอยู่ตรงกลาง มีขนมปังประกบอยู่ 2 ข้างฉันใด คำปฏิเสธในภาษาพม่าก็มีคำที่ต้องการกล่าวปฏิเสธอยู่ตรงกลาง มีคำ "มะ_บู" ประกอบหน้า-หลังฉันนั้น

...

...

ทบทวน                                                    

  • เน เกา ลา = สบายดีหรือ
  • เน เกา แด = สบายดี
  • เน มะ เกา บู = ไม่สบาย

...

  • มะ_บู = ไม่
  • เกา = ดี
  • มะ เกา บู = ไม่ดี

...

  • สหย่า = ครูผู้ชาย
  • มะ = คำเติมท้ายให้เป็นเพศหญิง
  • สหย่า มะ = ครูผู้หญิง

...

เคล็ดไม่ลับ                                                 

  • พูด "มิงกลาบา" > ให้ทำตาโตๆ
  • พูด "เน เกา ลา" > ให้ทำตาโตๆ + เสียงท้ายสูงๆ (คล้ายประโยคคำถามฝรั่ง)

...

ขอแนะนำ                                               

  • ขอแนะนำให้อ่านตอนต่อไป (ตอนที่ 3)
  • [ Click ]

...

  • ขอแนะนำเว็บไซต์ "ศูนย์พม่าศึกษา มหาวิทยาลัยนเรศวร"
  • [ Click ]

...

  • ขอแนะนำเว็บไซต์ "มอญศึกษา"
  • [ Click ]

...

...

----//----

  • กราบขอบพระคุณ > ท่านพระอาจารย์ธัมมานันทมหาเถระ อัครมหาบัณฑิต (สมณศักดิ์พม่า) และท่านพระอาจารย์ชนกะ วัดท่ามะโอ ลำปาง
  • นพ.วัลลภ พรเรืองวงศ์ นักเรียนภาษาพม่า > 18 พฤศจิกายน 2551.

...

  • สงวนลิขสิทธิ์บทความในบล็อก "บ้านสุขภาพ" และ "บ้านสาระ"
  • ยินดีให้ท่านผู้อ่านนำไปใช้ส่งเสริมสุขภาพ หรือเผยแพร่ความรู้ได้ ห้ามนำไปใช้เพื่อการค้า

...

บันทึกนี้เขียนที่ GotoKnow โดย  ใน บ้านสาระ



ความเห็น (10)

เขียนเมื่อ 

สวัสดีคุณหมอ พระเจดีย์ที่มีจำนวนมาก ก็คือ เมืองพุกาม สุนันทา อ่านหนังสือเกี่ยวกับเมืองนี้อยากไปชมมากค่ะ แต่คงหาโอกาสยากมากค่ะ

ขอขอบคุณอาจารย์สุนันทา...

  • ไม่ยากครับ... ถ้าอยากทำอะไรดีๆ ให้ตั้งความปรารถนาไว้ก่อน
  • ส่วนใหญ่เมื่อความปรารถนานั้นถึงพร้อมด้วยเหตุปัจจัยก็จะได้ในเวลาต่อมา

ตอนนี้ทัวร์ไปพม่าไม่แพง...

  • กลางเดือนนี้ผมไปพม่า 6 วันพร้อมคณะพระอาจารย์ 2 คณะ คณะหนึ่งอยู่ย่างกุ้ง อีกคณะหนึ่งไปมัณฑเลย์ พุกาม กลับมาย่างกุ้ง แล้วไปไจก์ทิโยหรือพระธาตุอินทร์แขวน
  • ค่าทัวร์ประมาณ 36,000 บาท

ต่อไป...                          

  • พม่าและลาวคงจะพัฒนาประเทศไปเป็น "ฮับ (hub)" หรือศูนย์กลางด้านการคมนาคม
  • พม่าคงจะเปิดประเทศภายใน 5 ปีข้างหน้า และเก็บภาษีผ่านทางจากจีนไปอินเดีย+บังคลาเทศ จากไทยไปอินเดีย+จีน+บังคลาเทศ
  • แถมยังเก็บภาษีท่อน้ำมันจากรัฐยะไข่ไปจีนอีกต่างหาก

ต่อไป...                           

  • พม่าจะมีขนาดของเศรษฐกิจโตมากๆ
  • และมีแนวโน้มว่า ประเทศในอาเซียนที่พึ่งพาอาศัยกันมากที่สุดคือ ไทยกับพม่า + ไทยกับสิงคโปร์ (สิงคโปร์ถือหุ้นใหญ่มากมายในไทย)
เขียนเมื่อ 

ขอบคุณค่ะสำหรับเรื่องราวดี ๆ ค่ะ แต่ไปพม่า 6 วัน นานไปหน่อยค่ะเพราะติดภาระเรื่องงานค่ะ

ขอขอบคุณอาจารย์สุนันทา...

  • แบบ 2-3 วันก็มีครับ
  • หรือจะไปเช้า-เย็นกลับก็อาจจะมีเช่นกัน
ปภาดา
IP: xxx.67.62.246
เขียนเมื่อ 

เขียนได้ดีมากๆค่ะ กำลังศึกษาเรื่องราวของคนเมียนม่าอยู่เลยค่ะ

ขอขอบคุณมากๆ ครับ...

  • กราบขอขอบพระคุณพระอาจารย์ชนกะ
  • ขอขอบพระคุณอาจารย์หมอ รพ.ย่างกุ้งเจเนอรัล, และอาจารย์ชาวพม่ามา ณ ที่นี่
นู๋อง
IP: xxx.175.76.138
เขียนเมื่อ 

ประเทศพม่าเป็นประเทศที่สวยงามมากค่ะเข้าใจค่ะว่าคนพม่าไม่ค่อยไหว้ใครเพราะคนพม่าเขาเป็นคนถือศาสนามาก

เขาจะไว้คนที่ควรไหว้เท่านั้นค่ะคนพม่าเป็นคนพูดเพราเป็นคนน่ารักโดยคนในย่างกุ้ง

ืnawinmeenual
IP: xxx.173.99.47
เขียนเมื่อ 

ไปทำงานที่พมา่่่่่๋๋๋่่่่่่่่่่่่่่่่่่่่่่่่่่่๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋๋่่่

สัณหวัช
IP: xxx.77.249.156
เขียนเมื่อ 

น่าสนใจครับ บ้านเราพม่าเยอะ ซึ่งเขาก็พยายามพูดภาษาไทยจนพูดได้ดี แต่คนไทยยังไม่ตื่นตัวในภาษาเขามากนัก ผมเองก็หนึ่งในนั้น (ตอนนี้เริ่มแล้วครับ)

chanan
IP: xxx.77.250.29
เขียนเมื่อ 

ตอนนี้หนังสือพจานุกรมสุขภาพ อังกฤษ- ไทย- พม่า ของคุณชูชาติ ออกใหม่แล้ว หนังสือสวยมากเลย