สงขลาตั้งอยู่ฝั่งตะวันออกของภาคใต้ตอนล่าง มีชุมชนโบราณ เมืองเก่าแก่ โบราณสถาน โบราณวัตถุขนบธรรมเนียมประเพณีและการละเล่นพื้นเมืองและศิลปะพื้นบ้านเป็นมรดกทางวัฒนธรรมที่สืบทอดกันมาช้านาน
สงขลาปรากฏชื่อครั้งแรกในบันทึกของพ่อค้าและนักเดินเรือชาวอาหรับ – เปอร์เซีย ระหว่างปี พ.ศ. 1993 – 2093 ในนามเมืองชิงกูร์หรือซิงกูร่า แต่ในหนังสือประวัติศาสตร์ธรรมชาติ และการเมืองแห่งราชอาณาจักรสยามของนายกิโลลาส แซร์แวสเรียกชื่อเมืองสงขลาว่า “เมืองสิงขร”จึงมีการสันนิฐานว่าค่ำว่า สงขลา เพี้ยนมาจากชื่อ “สิงหลา” (สิง-หะ-ลา) หรือสิงขรแปลว่าเมืองสิง เหตุผลที่สงขลามีชื่อว่าสิงหลา สืบเนื่องมาจากพ่อค้า
ชาวเปอร์เซีย อินเดียแล่นเรือมาค้าขาย ได้เห็นเกาะหนู เกาะแมว เมื่อมองแต่ไกลจะเห็นเป็นรูปสิงสองตัวมอบเฝ้าปากเมืองทางเข้า จึงเรียกเมืองนี้ว่าสิงหลา ส่วนคนไทยเรียกว่าเมืองสทิง เมื่อมาลายูเข้ามาติดต่อค้าขายกับเมืองสทิงก็เรียกว่าเมืองสิงหลา แต่ออกเสียงเพี้ยนเป็นเซ็งคอรา เมื่อฝรั่งเข้ามาค้าขาย เรียกว่าเซ็งคอราตามมาลายูแต่เสียงเพี้ยนเป็นสำเนียงฝรั่งคือซิงกอร่าไทยเรียกตามเสียงมาลายูและฝรั่งแต่เสียงเพี้ยนเป็นสงขลา อีกเหตุผลหนึ่งอ้างว่า สงขลาเพี้ยนมาจาก“สิงขร”แปลว่าภูเขา โดยอ้างว่าเมืองสงขลาตั้งอยู่บริเวณเชิงเขาแดง ต่อมาได้มีการพระราชทานนามเจ้าเมืองสงขลาว่า“วิเชียรคีรี” ซึ่งความหมายสอดคล้องกับลักษณะภูมิประเทศ
