การเผยแผ่พระพุทธศาสนา
เมื่อครั้งพระพุทธศาสนาล่วงแล้ว 218 ปีโดยประมาณ ในแผ่นดินของพระเจ้าอโศกมหาราช ครองเมืองปาฏลีบุตรได้มีการทำตติยสังคายนา ณ วัดอโศการามเป็นเวลา 9 เดือนจึงสำเร็จ มีพระสงฆ์ 1000 รูปโดยพระโมคคัลลีบุตรติสสเถระเป็นประธาน พระเจ้าอโศกมหาราชทรงเป็นศาสนูปถัมภ์
จากนั้นพระเจ้าอโศกมหาราช ได้อารธนาให้พระสงฆ์ ไปประกาศพระพุทธศาสนา 9 สาย คือ
1. พระมัชฌันติกเถระไปยังแคว้นคันธาระ ( แคชเมียร์ )
2. พระมหาเทวเถระไปยังแคว้นมหิสาสะ (ไมซอร์ )
3. พระรักขิตเถระไปยังแคว้นวนวาสีประเทศ ( บอมเบย์ )
4. พระโยนกธัมมรักขิตเถระไปยังแคว้นปรันตชนบท
( เหนือบอมเบย์ )
5. พระมหาธัมมรักขิตเถระ ไปยังแคว้นมหาราษฏร์
6. พระมหารักขิตเถระ ไปยังแคว้นโยนก ( เปอร์เซีย )
7. พระมัชฌิมเถระ ไปยังแคว้นหิมวันตประเทศ ( เนปาล )
8. พระมหินทเถระไปเกาะสิงหล ( ศรีลังกา )
9. พระโสณเถระและพระอุตตรเถระไปแคว้นสุวรรณภูมิ ( พม่า ,ไทย,ลาว,เขมร,เวียดนาม ฯลฯ )
พระเจ้าอโศกมหาราชเป็นกษัตริย์องค์ที่ 3แห่งราชวงศ์โมริยะ ( วงศ์นกยูง ) พระองค์มีอำนาจปกครองอนุทวีปหรือเอเชียใต้ ทรงประทับ ณ กรุงปาฏลีบุตรช่วงประมาณ ( พ.ศ 218-260 )
เมื่อพระองค์ครองราชย์ได้ 8 ปีก็ยกทัพไปตีแคว้นกลิงคะ(รัฐโอริสาและรัฐอันธรประเทศของอินเดียปัจจุบัน) เพื่อขยายดินแดนให้กว้างใหญ่ เกิดเศร้าพระทัยในการสงครามจึงหันมานับถือพระพุทธศาสนา เปลี่ยนจากสนามรบเป็นสนามรักสันติ จึงได้นามว่าพระเจ้าอโศกมหาราช
ด้วยเหตุดังกล่าวมานี้ H.G.Wells นักประวัติศาสตร์ยุคใหม่คนสำคัญทางตะวันตกได้ยกย่องพระเจ้าอโศกมหาราชว่าเป็น 1ใน 6 อัครมหาบุรุษแห่งประวัติศาสตร์ของโลก คือ
พระพุทธเจ้า,โสคราตีส,อาริสโตเติล,อโศกมหาราช,โรเจอร์ เบคอน,และอับราฮัม ลินคอลน์
ด้วยการส่งพระสมณฑูตไปเผยแผ่พระพุทธศาสนาให้แพร่หลายถึง 9 สายดังกล่าวมาเป็นเหตุให้แสงพุทธธรรมส่องโลกอยู่จนถึงทุกวันนี้
แล้วพระองค์ทรงสร้างวัด 84000 แห่งพร้อมสร้างเสาหินสลักหลักพุทธธรรมและจารึกเรื่องราวต่าง ๆ ในสมัยพระองค์ นำไปฝังไว้ตรงจุดสำคัญของพุทธสถาน
และราชวงศ์ของพระองค์ ทรงครองราชย์อยู่นานถึงราชาองค์ที่ 7 ประมาณ พ.ศ.359 ได้มีพราหมณ์ปุษยมิตรเป็นมหาอำมาตย์ลอบปลงพระชนม์พระเจ้าพฤหทรัตต์และตั้งราชวงค์ศุงคะครองเมืองปาฏีบุตรอยู่ประมาณ 111 ปี และช่วงนี้เป็นช่วงที่เริมทำลายพระพุทธศาสนาไปทั่วชมพูทวีป
แต่พระพุทธศาสนาได้เผยแผ่ไปยังแคว้นต่าง ๆ เจริญมั่นคงแล้วอย่างในแคว้นคันธาระมีพระเจ้ามิลินท์เชื้อสายกรีกนับถือพระพุทธศาสนาและในยุคนี้ประมาณ พ.ศ.300 นี่เอง และที่แห่งนี้เป็นยุคแรกที่มีพระพุทธรูปเกิดขึ้นในพระพุทธศาสนาที่รู้จักกันในนามศิลปกรรมแบบคันธาระนั้นเอง.
ขอขอบคุณที่เอื้อเฟื้อข้อมูลมากนะคะ