เช้าวันเสาร์ที่ ๒๓ ผมนั่งรถจากชลพฤกษ์ รีสอร์ท นครนายก   ไปโรงแรมวรบุรี อโยธยา คอนเวนชั่น รีสอร์ท ที่อยุธยา    เพื่อไปร่วมประชุม คศน. (เครือข่ายร่วมพัฒนาศักยภาพผู้นำการสร้างสุขภาวะแนวใหม่   ซึ่งเป็นเครือข่ายที่น่าสนใจมาก   เพราะเกิดจากการรวมตัวกันอย่างหลวมๆ ของกลุ่มผู้ก่อการดีกลุ่มหนึ่ง    คุยกันมาเป็นระยะๆ หลายเดือน รวม ๗ ครั้งแล้ว   โดยผมถูกดึงเข้าไปในช่วงหลัง    บังเอิญ “ลูกเขย” ของผม คือหมอสุเทพ เป็นผู้ประสานงาน    ผมจึงถูกดึงติดหนึบเข้าไปช่วยเขาคิด    และเวลานี้ก็ช่วยกันคิดจนชัดใระดับที่จะลงมือทำได้แล้ว


          หัวใจของเรื่องก็คือ การทำงานในระบบสุขภาพภาครัฐในสภาพปัจจุบัน    ไม่ค่อยจรรโลงใจ  ไม่ค่อยประเทืองปัญญา  และไม่ค่อยสร้างจิตมุ่งมั่นที่จะอุทิศตนทำประโยชน์ให้แก่สังคม   รวมทั้งไปไม่ค่อยจะทันการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นทั้งในระบบสุขภาพ และระบบสังคม    เราจึงร่วมกันสร้างกลไกการเรียนรู้แบบใหม่    เป็นคล้ายๆ Virtual Unversity หรือโรงเรียนสร้างผู้นำแบบ “โรงเรียนเสมือน”    มีจิตวิญญาณเข้มข้น แต่ไร้ร่าง


          ทำเรื่องแปลกๆ อย่างนี้ ผมชอบ


          คณะผู้ก่อการดี มี นพ. วิชัย โชควิวัฒน เป็นประธาน   ประชุมกันอย่างได้เรื่องได้ราวตั้งแต่เมื่อคืน    และตอนเช้า นพ. โกมาตร จึงเสถียรทรัพย์ ก็ได้นำเสนอโครงสร้างของกิจกรรมเรียนรู้ในช่วงเวลา ๓ ปี เป็น ๙ โมดุล    คือปีละ ๓ โมดุล   หนึ่งโมดุลประกอบด้วยเวลา ๑ เดือนที่มาเรียนรู้ร่วมกัน    คั่นด้วย ๓ เดือนของการปฏิบัติงานหรือเรียนรู้ด้วยตนเอง    เมื่อผมไปถึงเวลาประมาณ ๑๐ น. คณะผู้ก่อการกำลังอยู่ในอารมณ์คึกเต็มที่   เพราะมองเห็นชัดเจนว่าโมเดลที่หมอโกมาตรเสนอจะใช้ดำเนินการได้ผลแน่นอน    ครูสุรินทร์ กิจนิตย์ชีว์ ประธานคณะกรรมการบริหารแผนคณะที่ ๔ ของ สสส. บอกว่า อย่างนี้ให้ทุนสนับสนุนได้อย่างสบายใจ


          เมื่อคืนเขาสรุปได้ว่า คุณลักษณะสำคัญของผู้นำสมัยใหม่มี ๙ ข้อ ได้แก่


๑. มีคุณธรรมและจริยธรรม มีจิตสาธารณะ
๒. มีโลกทัศน์ที่ดีและมีวิสัยทัศน์
๓. มีทักษะการอ่าน การฟัง การคิด การถาม การค้นคว้า การพูด   และการเขียน
๔. ทักษะการบริหารจัดการโดยเฉพาะการบริหารจัดการเชิงยุทธศาสตร์ รวมทั้งการสร้าง การพัฒนาและการทำงานแบบเครือข่าย
๕. มีทักษะด้านมนุษยสัมพันธ์และการสื่อสารที่ดี
๖. มีทักษะด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและการใช้ภาษาโดยเฉพาะภาษาไทยและภาษาอังกฤษ
๗. มีสุขภาพดีทั้งสี่มิติ  ทั้งกาย ใจ ปัญญา(จิตวิญญาณ)และสังคม
๘. มีทักษะในการรวบรวม การประมวล การวิเคราะห์ การสังเคราะห์ และการตัดสินใจ
๙. มีความรู้ความเข้าใจในศาสนธรรม วัฒนธรรม และประเพณีที่ดีงามตลอดจนมีทักษะในการเข้าถึงศิลปะและสุนทรียภาพทั้งปวง

         

          ผมช่วยเสริมหรือขยายความว่า ต้องเน้นทักษะการสื่อสารโดยใช้เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารสมัยใหม่   มิฉนั้นจะถือว่าเป็นผู้นำยุคใหม่ไม่ได้   เพราะขาดทักษะในการใช้เครื่องมือในการเรียนรู้และการสื่อสารอันทรงพลัง    โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ผมมองว่าการสื่อสารนั้นเองคือเครื่องมือของการเรียนรู้ ทั้งการเรียนรู้ภายนอกและการเรียนรู้ภายใน

          ที่ประชุมช่วยกันตกแต่งโมดุล ๑ – ๔ ที่หมอโกมาตรเสนอในเชิงยกร่าง   และเตรียมวางแผนเริ่มดำเนินการในเดือน พ.ค. ๕๒   โดยคาดว่าจะมีผู้เข้าร่วมกระบวนการปีละ ๑๐ – ๑๕ คน    คือเน้นคุณภาพ ไม่เน้นปริมาณ    จะมีการชักชวนและเปิดรับสมัคร ให้ได้คนที่มี commitment ในการทำงานเพื่อบ้านเมือง และมุ่งมั่นต่อการเรียนรู้ จริงๆ


          เราตั้งหมอโกมาตร จึงเสถียรทรัพย์ เป็นครูใหญ่ของกระบวนการเรียนรู้นี้   มีหมอสุเทพ เพชรมาก กับหมอพิเชฐ บัญญัติ เป็นผู้ประสานงาน

 

วิจารณ์ พานิช
๒๔ ส.ค. ๕๑

                        
         

บรรยากาศในห้องประชุม

 

อีกมุมหนึ่งของห้อง