กระบวนการ การจัดการความรู้โรงไฟฟ้าแม่เมาะ เริ่มด้วยการนำเครื่องมือ การทบทวนหลังปฏิบัติงาน (AAR) เข้ามาใช้ในหน่วยงาน โดยเพิ่มเข้าไปหลังการปฏิบัติงานแล้วเสร็จ เพื่อก่อให้เกิดการเรียนรู้ร่วมกันจากการทำงานประจำวัน และสามารถนำความรู้ ที่ได้จากประสบการณ์ทำงานนี้ ไปร่วม ลปรร.ข้ามหน่วยงานในเวที ตลาดนัดความรู้ ซึ่งโรงไฟฟ้าแม่เมาะ ได้พัฒนาวิธีการฝึกและการใช้ KMในรูปแบบของตัวเองใช้วิธีทดลองทำและปรับอยู่หลายครั้งโดยเริ่มจากการฝึกคน ฝึกกระบวนการ ด้วยการฝึกทักษะที่จำเป็นในการ แลกเปลี่ยนเรียนรู้ (ลปรร.)เช่น ฝึกทักษะการเปิดใจ เปิดหูรับฟังอย่างลึก(Deep Listening) ฝึกทักษะการเล่าเรื่อง (Storytelling) ฝึกการใช้ AAR (After Action Review) Cross Functional Team (CFT) หรือคณะทำงานวิชาชีพ เป็นคณะทำงานแบบจัดตั้งทำหน้าที่ เป็นแกนนำในการขับเคลื่อนกระบวนการ KM ของแต่ละวิชาชีพ ปัจจุบันโรงไฟฟ้าแม่เมาะมี CFT จำนวน 7 คณะได้แก่ 1.บำรุงรักษาหม้อน้ำ 2.บำรุงรักษากังหัน 3.บำรุงรักษาไฟฟ้า 4.บำรุงรักษาอุปกรณ์ควบคุมและเครื่องมือวัด 5.บำรุงรักษาระบบกำจัดก๊าซซัลเฟอร์ไดออกไซด์ 6.เดินเครื่องโรงไฟฟ้า 7.เดินเครื่องระบบกำจัดก๊าซซัลเฟอร์ไดออกไซด์ สมาชิกของ CFT มาจากหน่วยงานต่างๆที่มีลักษณะงานคล้ายกัน และผู้ที่เคยผ่านงานวิชาชีพนั้นมาแล้วเช่นอดีตหัวหน้าแผนก คณะทำงานCFTจะกำหนดวันแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ปีละไม่น้อยกว่า 3 ครั้ง กำหนดหัวปลาย่อยเฉพาะเรื่อง เพื่อใช้เป็นหัวข้อเรื่องในการจัดเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้แต่ละครั้ง เช่น เรื่อง Low Voltage Switchgear ของ CFT บำรุงรักษาไฟฟ้า และCFT จะชักชวนผู้มีประสบการณ์จากหน่วยงานต่างๆทั้งในและนอกโรงไฟฟ้าแม่เมาะ เช่น จากผู้ปฏิบัติงานด้านระบบส่งซึ่งอยู่ต่างสายงานหรือ ผู้รู้จาก บริษัทผู้ผลิต โดยสมาชิก CFT ที่สนใจในหัวเรื่องเดียวกันอาจชักชวนกันก่อตั้งเป็น “COP” หรือที่เรียกว่า “ชุมชนนักปฏิบัติ” ขึ้นได้ในอนาคต คลังความรู้โรงไฟฟ้าแม่เมาะ การจัดเก็บความรู้ของโรงไฟฟ้าแม่เมาะ ได้จัดเก็บเป็นหมวดหมู่ใน เว็บไซด์ภูมิปัญญา (Intranet) ทั้งนี้ความรู้ที่เกิดจากการเล่าเรื่องของทุกคนและทุกกลุ่มจะถูกบันทึกเป็น Clip VDO ซึ่งนับเป็นรูปแบบการบันทึกความรู้ปฏิบัติแบบสดๆ จากเรื่องเล่าเพื่อถ่ายทอดต่อได้โดยที่ความรู้ไม่ตกหล่น โดยVDOและบันทึกการสรุปประเด็นของคุณลิขิต จะถูกนำขึ้นเว็บไซด์โดยคณะทำงานด้าน IT ถือเป็นการเก็บความรู้ฝังลึกของบุคลากรได้อย่างครบถ้วน และยังใช้เว็บไซด์นี้เป็นเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในลักษณะของเว็บบอร์ดต่อท้ายเรื่องเล่าแต่ละเรื่องได้ด้วย จากการจัดอบรมเชิงปฏิบัติการ KM Workshop จำนวน 18 รุ่นในปี 2550 และ 19 รุ่นในปี 2551 ทำให้มีเรื่องเล่าดีๆในคลังความรู้กว่า 1,500 เรื่อง ซึ่งหลายเรื่องได้ถูกนำไป Reuse ขยายผลใช้ในหลายหน่วยงานแล้ว Best Practices ที่ได้นำมา แลกเปลี่ยนเรียนรู้ในเวทีการจัดตลาดนัดความรู้ จะถูกดำเนินการต่อ โดยหัวหน้าหน่วยงานของผู้นำ Best Practices มาเล่าในวง ลปรร. จะต้องเข้ามารับทราบและแสดงความคิดเห็น ชมเชย ให้กำลังใจ และหากเห็นว่าเรื่องเล่านั้นเป็น Best Practices และเป็นประโยชน์ต่อหน่วยงานอื่น จะทำการส่งต่อ Best Practices นี้ไปยังหน่วยงานอื่นๆที่เกี่ยวข้อง เพื่อนำไปปรับใช้ ขยายผล Best Practices ต่อไป คณะทำงานจัดการองค์ความรู้ และคณะทำงานวิชาชีพ จะร่วมกันคัดเลือก Best Practices ที่ควรมีการขยายผลการใช้งานเร่งด่วนและนำเสนอต่อผู้อำนวยการฝ่ายที่เกี่ยวข้อง เพื่อพิจารณาสั่งการไปยังหน่วยงาน เพื่อให้การขยายผล Best Practices รวดเร็วและติดตามผลได้อย่างต่อเนื่อง 1. การจัดการความรู้ในหน่วยงาน
ใช้เครื่องมือการทบทวนหลังการปฏิบัติหรือที่เรียกว่า AAR (After Action Review) สามารถใช้ได้ทั้งในหน่วยงานสนับสนุนและหน่วยงานปฏิบัติการ AAR เป็นการพบปะพูดคุยกันของผู้ร่วมปฏิบัติงานหลังทำงานเสร็จ เพื่อให้มีการเรียนรู้จากการทำงาน เรียนรู้เป็นทีม นำไปสู่การปรับปรุงงาน เกิดเป็นความรู้ใหม่ และจัดเก็บความรู้ที่ได้บันทึกไว้ในคลังความรู้ วิธีการทำ AAR นั้น ผู้ที่ลงมือปฏิบัติหน้างาน มาร่วมกันตีความและสรุปบทเรียนว่า แต่ละคนมีความรู้สึกอย่างไรต่อการปฏิบัติงานที่ผ่านมา ส่วนใดที่ทำได้ดีเพราะเหตุใด และ ส่วนใดที่น่าจะทำได้ดีกว่าเดิมหรือควรปรับปรุง เพราะเหตุใด บทเรียนที่ได้จะนำไปสู่การปรับปรุงวิธีการทำงานที่ดีกว่าเดิมในครั้งต่อๆไป และจะเป็นการป้องกันความผิดพลาดไม่ให้เกิดขึ้นซ้ำอีก ความรู้และประสบการณ์ที่ได้จากการทำ AAR ของผู้ปฏิบัติที่หน้างานยังสามารถ นำไป ลปรร.กับเพื่อนในเวทีตลาดนัดความรู้ที่จัดขึ้นเป็นประจำ
2. การจัดการความรู้ข้ามหน่วยงาน
2.1 เวที “ตลาดนัดความรู้ ” KM Office ของแต่ละหน่วยงาน เป็นผู้จัดเวทีตลาดนัดความรู้ ใช้รูปแบบคล้ายการอบรมKMเชิงปฏิบัติการ โดยหัวหน้าหน่วยงานพิจารณาส่งรายชื่อผู้ปฏิบัติงานตามสาขาอาชีพที่กำหนดเข้าร่วม เพื่อนำความรู้จากประสบการณ์การทำงานร่วมแลกเปลี่ยนเรียนรู้กับเพื่อนสาขาอาชีพเดียวกันจากต่างหน่วยงาน โดยเรื่องที่นำมาแลกเปลี่ยนไม่ได้กำหนดประเด็นเฉพาะ ขอให้เป็นเรื่องที่เป็นประโยชน์ต่อการปฏิบัติงาน KM Office ทำหน้าที่นำความรู้ที่ได้ ไปจัดเก็บในคลังความรู้หรือเว็บภูมิปัญญาของแต่ละหน่วยงาน
2.2 เวที “ตลาดนัดความรู้เฉพาะเรื่อง” คณะทำงานวิชาชีพ หรือ Cross Functional Team (CFT) ของหน่วยงาน เป็นผู้กำหนดประเด็นการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ที่รองรับวิสัยทัศน์ของหน่วยงาน และเชิญชวนผู้ปฏิบัติงานเข้าร่วมการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ในเวที “ตลาดนัดความรู้เฉพาะเรื่อง” KM Office ทำหน้าที่นำความรู้ที่ได้ จัดเก็บในคลังความรู้หรือเว็บภูมิปัญญาของแต่ละหน่วยงาน
3. คณะทำงานจัดการความรู้ ทำหน้าที่กำหนดแผนงานและกลยุทธ์ในการขับเคลื่อนกระบวนการจัดการความรู้ของหน่วยงาน ส่งเสริม สนับสนุนการจัดการความรู้ในหน่วยงาน และการจัดการความรู้ข้ามหน่วยงาน กำกับดูแลการดำเนินงานของ KM Office และ คณะทำงานวิชาชีพ หรือ Cross Functional Team (CFT) ของหน่วยงาน ให้สอดคล้องกับแผนแม่บทการพัฒนาหน่วยงานไปสู่องค์กรแห่งการเรียนรู้
