ก่อนไปดูงานที่ฮ่องกง ได้ยินคำว่า "Happy WorkPlace" จากฝ่ายทรัพยากรบุคคลของมหาวิทยาลัยค่ะ คำนี้จึงมาเป็นโจทย์ในใจว่า ทำอย่างไรจึงจะเกิด จนเมื่อวานนี้ได้อ่านเมลล์จากเครือข่ายชาวปูน (คุณทวีสิน ฉัตรเฉลิมวิทย์) จึงได้เห็นแนวทางในการนำมาใช้เพื่อพัฒนาองค์กรของเรามากขึ้น และขออนุญาตนำมาถ่ายทอดต่อค่ะ  

“เมื่อถามคนที่อยู่วัยทำงาน หรือกำลังเริ่มต้นมองหาสถานที่ทำงานให้กับตัวเองสักที่หนึ่ง ว่าต้องการสมัครเข้าทำงานในสถานประกอบการหรือบริษัทแบบไหน เชื่อว่าคำตอบก็คงจะคล้ายๆกันว่า เลือกงานและบริษัทที่ตรงกับความถนัดและความสามารถตนเอง ถ้าได้องค์กรใหญ่ มีชื่อเสียงโด่งดังเป็นที่ยอมรับ มีความมั่นคง ให้ค่าตอบแทนที่คุ้มค่า มีสวัสดิการที่ดีก็ยิ่งถือว่าสมบูรณ์แบบ เชื่อว่าทั้งหมดนี้คงเป็นเหตุผลที่คนส่วนใหญ่ใช้เป็นหลักในการพิจารณาตัดสินใจเข้าไปสมัครงานใจตำแหน่งนั้น

ถ้าสมมติว่าคุณผู้ชมสามารถสมัครเข้าทำงานในองค์กรที่มีคุณลักษณะครบถ้วนตามที่กล่าวมาแล้วได้จริง แต่มีเพียงคุณสมบัติข้อเดียวที่ขาดหายไป นั้นก็คือ ความสุขในที่ทำงาน เพราะต้องทนกับเจ้านายหรือเจ้าของกิจการไม่ให้ความขาดจริยธรรม มองเห็นพนักงานเป็นเพียงปัจจัยหนึ่งของทุน ที่ถูกประเมินด้วยผลกำไรขาดทุนเป็นหลัก ส่วนเพื่อนร่วมงานก็แก่งแย่ง ชิงดี ขาดไร้ซึ่งน้ำใจ ทั้งลูกจ้างและนายจ้างต่างฝ่ายต่างมองแต่ผลประโยชน์ตอบแทน โดยไม่คำนึงถึงหัวใจความเป็นมนุษย์ของกันและกัน เราจะสามารถทำงานในองค์นั้นอย่างมีความสุขได้หรือไม่

และอาจจะมีคำถามขึ้นมานะครับว่า องค์กรแห่งความสุขนั้นเป็นอย่างไร สร้างได้หรือไม่ และเป็นหน้าที่ของใคร ระหว่างนายจ้างและลูกจ้าง รายการแผ่นดินไทนำเสนอตัวอย่างขององค์กร 4 แบบ 4 ขนาด และ 4 แนวคิดที่ปราถนาจะสร้างองค์กรแห่งความสุข

ร้านขนมปังต่อแถว ห้องแถวขนาดสองคูหาเล็กๆ ย่านบางลำพู ที่เจ้าของเปิดร้านขายกันตั้งแต่เช้าตรู่ นี่คือร้านขายขนมปังที่ไม่มีแม้แต่ชื่อร้าน แต่ลูกค้าส่วนใหญ่รู้จักกันในชื่อ “ร้านขนมปังต่อแถว” ร้านขนมปังร้านนี้เริ่มต้นขึ้นเมื่อประมาณ 30 ปีที่แล้ว จากการบริหารงานของผู้หญิงวัย 53 ปีคนหนึ่ง ซึ่งใครๆ เรียกเธอว่า “เจ๊หมวย” จากวันแรกของการเริ่มต้นมีคนงานเพียงไม่กี่คน ถึงวันนี้ มีคนงานในร้าน มากกว่า 30 คน แต่ละวัน มียอดขายขนมปังทั้งปลีกและส่งนับพันๆ ชิ้น ร้านขนมปังของ “เจ๊หมวย” เป็นสถานประกอบการขนาดเล็กที่มีบรรยากาศการทำงานแบบครอบครัว ดูแลสารทุกข์สุขดิบกันได้อย่างทั่วถึง แต่สถานประกอบการขนาดเล็กนี้ก็ยังมีสวัสดิการขั้นพื้นฐานให้กับลูกจ้างทุกคนได้อย่างชนิดที่ไม่มีความต่างจากสถานประกอบการขนาดใหญ่ที่มั่นคงบางแห่ง มากไปกว่านั้น “เจ๊หมวย” ยังวางแผนอนาคตให้กับลูกจ้างบางคนที่มีผลงานดี และทำงานด้วยกันมานาน เพื่อที่ว่าวันหนึ่งเมื่อปลดระวางจากการทำงานที่นี่พวกเขาจะได้มีอนาคตที่มั่นคง

บ.โสมภาสเอ็นจิเนียริ่ง (2005) จำกัด อดีตครูโรงเรียนมัธยมที่ผันตัวเองมาเป็นผู้ประกอบการเมื่อ 10 กว่าปีที่แล้ว บริษัทโสมภาสเอ็นจิเนียริ่ง เป็นโรงงานผลิตชิ้นส่วนคอมพิวเตอร์ ที่มีคนงานมากกว่า 200 คน ซึ่งทั้งหมดนี้เป็นชาวนา การบริหารสถานประกอบการที่มีคนงานมาจากภาคเกษตรกรรมจึงเป็นสิ่งท้าทายที่ทำอย่างไรให้ภาคอุตสาหกรรมและภาคเกษตรกรรมเดินคู่ไปด้วยกันได้ ในเมื่อผลผลิตที่หมายถึงกำไรขาดทุนของโรงงานนั้นขึ้นอยู่กับแรงงานคนเหล่านี้ หลายข้อของหลักการบริหารและดูแลคนงานจึงเป็นไปเพื่อรองรับวิถีชีวิตของคนงาน กองทุนเงินกู้ยืมรูปแบบต่างๆ จึงเกิดขึ้นเพื่อให้คนงานได้กู้ยืมไปใช้อย่างสอดคล้องกับวิถีชีวิตจึงเกิดขึ้น รวมถึงเงินรางวัลปลายปีที่ไม่ได้จ่ายเป็นจำนวนเงินเหมือนสถานประกอบการทั่วๆ ไป แต่คนงานที่นี่จะรับโบนัสเป็นวัวเพื่อนำไปเลี้ยงจนมีลูกเป็นเงินรางวัลที่สามารถไปต่อยอดต่อไปได้

บริษัทเอเชีย พริซิชั่น บริษัทผลิตชิ้นส่วนประกอบรถยนต์ ที่ตั้งอยู่ในนิคมอุตสาหกรรมอมตะนคร จังหวัดชลบุรี ด้วยแนวคิดของเจ้าของกิจการ ที่นอกเหนือจากการสร้างผลกำไรให้กับธุรกิจ แต่ยังมีความตั้งใจที่จะให้มีเดินควบคู่กันไป นั่นก็คือการสร้างโรงงานไม่ให้เป็นเฉพาะที่ทำมาหากิน แต่มุ่งสร้างให้กลายเป็นสถาบันทางสังคม ที่พัฒนาศักยภาพของคน เพื่อสร้างคนดี เพื่อตอบแทนคุณของแผ่นดิน โดยการยึดหลักคุณธรรมสำคัญ 5 ประการนั่นก็คือ วินัย คุณธรรม เสียสละ สามัคคี และ ความกตัญญู หลายโครงการที่โรงงานจัดทำขึ้น เช่น กองทุนรักบ้านเกิด โครงการภูมิใจไทยเต็มร้อย ล้วนสร้างขึ้น เพื่อสร้างจิตสำนึกที่ดีให้กับพนักงาน ให้มีความรับผิดชอบ และเรียนรู้การรู้จักให้คืนแก่สังคม

รักลูก กรุ๊ป บริษัทผลิตสื่อเพื่อเด็ก และครอบครัว ที่เป็นที่รู้จักกันดี กับวัฒนธรรมองค์กรและลักษณะธุรกิจที่กลมกลืนเป็นเนื้อเดียวกัน รักลูกกรุ๊ป มีนโยบายอนุญาตให้พนักงานที่ยังมีลูกเล็ก สามารถพาลูกมาเลี้ยงดูในบริษัทฯได้ โดยทางบริษัทได้จัดห้องเป็นเนอสเซอรี่เล็กๆ เพื่อให้แม่ได้มีโอกาสดูแลลูกอย่างใกล้ชิด สิ่งเหล่านี้คือสิ่งที่ช่วยยืนยันถึงเจตนารมณ์ของบริษัทที่ต้องการจะเป็นส่วนหนึ่งของการสร้างครอบครัวที่อบอุ่น

ติดตามเรื่องราวขององค์แห่งความสุข การสร้างความสุขในองค์กร ได้ในรายการแผ่นดินไท ตอน HAPPY WORKPLACE ในวันพุธที่ 9 และ 16 กรกฎาคมนี้ เวลา เวลา 2 ทุ่ม 20 ทางทีวีไทย ทีวีสาธารณะ”

ติดตามดูรายการย้อนหลังได้ที่ http://www.me.in.th/Live/ ค่ะ