บันทึกนี้รวบรวมประเด็นการเรียนรู้ภายหลังได้อบรมนักกิจกรรมบำบัดและนักจิตวิทยาให้เรียนรู้แนวคิด "ทักษะชีวิตของเด็ก" ภายในห้าวัน

คำถามนี้ผมได้ลองทบทวนวารสารองค์ความรู้ต่างๆ พร้อมกับเรียนรู้จากการไปเป็นวิทยากรในกลุ่มผู้ปกครองและครูเด็กวัยเรียนในหลายๆสถานที่ ขอตอบว่า ทักษะชีวิตของเด็กฝึกยากเพราะผู้ฝึกไม่สร้างกระบวนการคิด การวิเคราะห์ และการสังเคราะห์กิจกรรมการฝึกอย่างมีเป้าหมายและขั้นตอนชัดเจน แต่พยายามหากลวิธีแก้ไขปัญหาที่ซับซ้อนและลืมที่จะพัฒนาความสามารถของเด็กอย่างแท้จริง

ดังนั้นอาจารย์กิจกรรมบำบัด ม.มหิดล พยายามที่จะให้ผู้ปกครองและครูเกิดความรู้และความเข้าใจในการพัฒนาทักษะชีวิตของเด็ก รวมทั้งมีหลายสถาบันเริ่มสนใจแนวคิดทางกิจกรรมบำบัดนี้และส่งทีมงานมาเรียนรู้และอบรมที่คณะฯ

ประเด็นที่อบรมพร้อมให้ทำรายงานและโครงงานตลอดห้าวัน ได้แก่

  • ความสำคัญของแนวคิดการพัฒนาความสามารถ-ทักษะ-ศักยภาพของเด็กในองค์ประกอบของทักษะชีวิต (แนวคิดนี้กำลังอยู่ในขั้นตอนการดำเนินงานวิจัยของอาจารย์กิจกรรมบำบัด ม.มหิดล)
  • หลักการดึงศักยภาพของผู้บำบัดมาสร้างแนวปฏิบัติและแผนการทำงานระหว่างวิชาชีพ
  • หลักการสร้างแบบประเมินระดับความสามารถในทักษะชีวิตระหว่างผู้บำบัดและผู้ปกครอง
  • หลักการนำเสนอผู้ปกครองแบบอบรมความรู้ แบบให้คำปรึกษา และแบบอื่นๆ
  • หลักการสร้างแผนการตลาดของศูนย์ทักษะชีวิตของเด็ก รวมทั้งการประชาสัมพันธ์และการบริการในระดับบ้าน โรงเรียน และชุมชน

ผู้เข้าอบรมทั้งสี่ท่านค่อนข้างสนใจกับแนวการเรียนรู้แบบ "ประมวลเหตุผลและความคิด" และ "การแลกเปลี่ยนเรียนรู้สู่แผนงานที่เป็นรูปธรรม" แต่ก็เหนื่อยล้าที่จะต้องดึงความรู้ในตัวตนออกมาให้เห็นรูปธรรมของความคิด เช่น รายงานกรณีตัวอย่างหรือแผนงานต่างๆ

ประเด็นที่ผู้เข้าอบรมได้เรียนรู้ใหม่ ได้แก่

  • วิธีการจัดการความคิดอย่างเป็นระบบตั้งแต่กระบวนการแรกรับ สื่อสารและตั้งเป้าหมายในการพัฒนาทักษะชีวิตระหว่างเด็ก ผู้บำบัดและผู้ปกครอง การประเมินข้อมูลเชิงคุณภาพและปริมาณ การออกแบบรูปแบบการพัฒนาทักษะชีวิตที่มีประสิทธิผล (เป้าหมายชัดเจน วัดผลได้อย่างมีเหตุผล และมีความต่อเนื่องของการพัฒนาสู่ทักษะชีวิตอื่นๆ)
  • เข้าใจรายละเอียดเชิงกว้างและลึกของการสร้างโครงการจัดตั้งศูนย์พัฒนาทักษะชีวิต ในมิติวิชาชีพ มิติบริการทางสังคม มิติธุรกิจ มิติสื่อสาธารณะ มิติวิจัยประยุกต์ และมิติอื่นๆ
  • เกิดความมั่นใจและความคิดสร้างสรรค์ในการพัฒนาศักยภาพและประสบการณ์การให้เหตุผลทางคลินิกแก่ตนเอง