คนเรามีความสุขที่สุดช่วงไหน (เด็ก วัยรุ่น หนุ่มสาว หรือสูงอายุ)

...

พวกเราคงจะมีความสุขหลังพักผ่อนปีใหม่ไทย(สงกรานต์)กันมากทีเดียว ผู้เขียนขอส่งความปรารถนาแด่ท่านผู้อ่านทุกท่านทุกคนในโอกาสปีใหม่ไทย ขอให้พวกเรามีความสุข ความเจริญ มีสุขภาพดี และมีความสุขที่ได้มาโดยชอบธรรมยิ่งๆ ขึ้นไป

คณะนักวิจัยแห่งศูนย์วิจัยความคิดเห็นแห่งชาติ มหาวิทยาลัยชิคาโก สหรัฐฯ ทำการสำรวจต่อเนื่องทุกปีในช่วง 1972-2004 (พ.ศ. 2515-2547) การสำรวจนี้ทำโดยการสุ่มตัวอย่างประชากรทุกปี ปีละประมาณ 1,500-3,000 คน

...

ผลการศึกษาพบว่า วัยรุ่นอเมริกันไม่ค่อยมีความสุขในชีวิตวัยรุ่นเท่าไร ไม่เหมือนในหนังที่ดูวัยรุ่นอเมริกันดูจะมีความสุขแบบสุดๆ

ผลสำรวจมีดังต่อไปนี้

• วัยรุ่น 15-33% บอกว่า มีความสุขมาก
• ผู้หญิงมีความสุขมากกว่าผู้ชาย
• ฝรั่งผิวขาวมีความสุขมากกว่าฝรั่งอาฟริกัน-อเมริกัน(ผิวดำ)
• เมื่ออายุมากขึ้น > ความสุขมีแนวโน้มจะเพิ่มขึ้นตามอายุ
• คนสูงอายุ 80 ปีขึ้นไปมากกว่าครึ่งบอกว่า มีความสุขมาก

...

ท่านอาจารย์แยง แยง (Yang Yang) แห่งมหาวิทยาลัยชิคาโก สหรัฐฯ กล่าวว่า คนอเมริกันสูงอายุมีแนวโน้มจะมีความสุขมากขึ้นเนื่องจากสาเหตุสำคัญ 2 ประการได้แก่

• ภาพลักษณ์ (self-esteem) หรือความภาคภูมิใจในตนเองมีแนวโน้มจะเพิ่มขึ้นตามอายุ
• คุณภาพชีวิต (well-being) เช่น สุขภาพ (เช่น กินได้ ขับถ่ายดี ฯลฯ) มีแนวโน้มจะดีขึ้นตามอายุ

...

คำอธิบายของท่านอาจารย์แยงคงจะทำให้คนทั่วโลกงุนงงสงสัยกันไม่มากก็น้อย เนื่องจากอายุมากขึ้น-สุขภาพน่าจะแย่ลง

ทว่า... อาจารย์ยังกล่าวว่า ปัญหาที่อาจทำให้ผลสำรวจออกมาในรูปนี้อาจเป็นเพราะคนในยุค "เบบี้บูม (baby boom)" ซึ่งเป็นช่วงที่ระบบสาธารณูปโภค เช่น น้ำประปา ไฟฟ้า ฯลฯ และระบบบริการสุขภาพ เช่น วัคซีน ยาปฏิชีวนะ ฯลฯ ดีขึ้นทั่วโลก ทำให้ประชากรโลกเพิ่มอย่างรวดเร็วในช่วงปี 1946-1964 (พ.ศ. 2489-2507)

...

อาจารย์หยังกล่าวว่า คนอเมริกันในยุคเบบี้บูม (รวมทั้งผู้เขียนที่เกิดในเดือนธันวาคม 1961) เป็นคนที่มีความสุขกับชีวิตน้อยที่สุด

สาเหตุเนื่องจากคนรุ่นนี้มีการแข่งขันสูง (จากจำนวนคนรุ่นเดียวกันที่มีมาก) และไม่ค่อยสมหวังกับความคาดหวังในชีวิตเท่าไร

...

ทุกวันนี้คนในยุคเบบี้บูมมีอายุ 45-62 ปี (ในปี 2551) คนที่อายุมากหรือน้อยกว่าช่วงนี้ดูจะมีความสุขมากกว่านี้

อาจารย์หวังกล่าวว่า คนเรามีแนวโน้มจะมีความสุขมากขึ้นในช่วงที่มีเศรษฐกิจดี

...

ความสุขแบบตะวันตก คือ ความสุขมาจากความคาดหวัง ลบด้วยความสมหวัง... ถ้าความคาดหวังไม่สูงเกินเอื้อม หรือมีความสมหวัง นั่นเป็นความสุขแบบตะวันตก

ทว่า... ภูมิปัญญาตะวันออกนั้นสอนให้เราทำชีวิต "วันนี้" ให้ดีที่สุด และพอใจกับสิ่งที่ได้มาโดยชอบธรรม (ไม่คดโกง หรือประกอบอาชีพทุจริต)... เมื่อทำดีที่สุดแล้ว ได้เท่าไร (ไม่ว่าจะมากหรือน้อย) ให้ตั้งใจไว้ในความสันโดษ พอใจกับสิ่งที่มี ดังพระราชดำรัสพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเรื่องเศรษฐกิจพอเพียง

...

ชีวิตคนเราไม่จำเป็นต้องมีความสุขมากที่สุด (ฝรั่งเรียกว่า "มาตรฐานทอง" / gold standard) เสมอไป... คนเรามีชีวิต (สันโดษ / พอใจ) กับความสุขที่มากรองลงไปได้ (ฝรั่งเรียกว่า "ดีอันดับสอง" / second best)

ตัวอย่างเช่น ถึงวันนี้ไม่นั่งเบนซ์... เราก็พอใจกับการนั่งโตโยต้า ฮอนด้า เชฟโรเลต รถเมล์ รถไฟ รถไฟฟ้า มอเตอร์ไซค์ จักรยาน หรือเดินไปทำงานได้

...

ขอเพียงให้เรามีโอกาสใช้ชีวิตที่ดี (ทำอะไรดีๆ บ้าง) พอใจในสิ่งที่ได้มาโดยชอบธรรม (ไม่คด ไม่โกงใคร) และทำอะไรดีๆ บ้าง เช่น บริจาคเลือด ใส่ใจสุขภาพ แสดงความชื่นชมคนรอบข้างให้ได้อย่างน้อยวันละครั้ง ฯลฯ

ขอให้พวกเรามีความสุขโดยธรรม และมีสุขภาพดีไปนานๆ ครับ

...

 

ที่มา                                                  

• Thank Reuters > Andrew Stern, Eric Walsh ed. > People become happier with age survey finds > [ Click ] > April 16, 2008. / American Sociological Review.
• ข้อมูลและการอ้างอิงในบล็อก "บ้านสุขภาพ" เป็นไปเพื่อส่งเสริมสุขภาพ และป้องกันโรค ไม่ใช่รักษาโรค
• ท่านที่มีโรคประจำตัวควรปรึกษาหมอ พยาบาล เภสัชกร หรืออนามัยที่ดูแลท่านก่อนนำข้อมูลไปใช้
• ขอขอบคุณอาจารย์ณรงค์ ม่วงตานี + อาจารย์เบนซ์ iT ศูนย์มะเร็งลำปาง > สนับสนุนเทคนิค iT.
• นพ.วัลลภ พรเรืองวงศ์ > 17 เมษายน 2551.