"ปัญหา คือ บิดาของนักประดิษฐ์" คุณหนุ่มเมืองจันท์ได้เล่าไว้ในหนังสือ "แพ้ได้ แต่ไม่ยอม" ครับ

ถ้าไม่มี "ปัญหา" คนก็จะไม่คิดหาทางแก้ปัญหา

สิ่งประดิษฐ์ใหม่ ๆ ล้วนเกิดขึ้นจากความคิดที่จะแก้ "ปัญหา" ที่มีอยู่ไม่ว่าจะเป็นเรื่องเล็ก หรือ เรื่องใหญ่

ไม่ว่าจะเป็นสิ่งของที่จับต้องได้ หรือ แนวคิดที่จับต้องไม่ได้

 

"ความคิดสร้างสรรค์" หรือ "ครีเอทีฟ" นั้น บางทีก็ต้องเริ่มต้นจากการ "คิดนอกกรอบ"

คำถามแรกของการคิดนอกกรอบก็คือ ทำไมต้องเหมือนกับสิ่งที่เป็นมา

และที่ดีกว่าเป็นอย่างไร

 

อาจารย์คนหนึ่งสั่งให้นักศึกษาทุกคนยืนชิดติดผนังห้อง แล้วส่งกระดาษให้คนละแผ่น ก่อนตั้งโจทย์แบบฝึกหัดง่าย ๆ

"ให้ทุกคนพับเครื่องบินกระดาษ และปาจากที่ยืนอยู่ไปให้ถึงผนังฝั่งตรงข้าม"

ผนังนั้นห่างจากผนังอีกฝั่งหนึ่งที่นักศึกษายืนอยู่ประมาณ ๑๐ เมตร

ทุกคนพยายามพับกระดาษเป็นรูปเครื่องบินต่าง ๆ หลากหลายรูปแบบตามที่คิดว่า จะทำให้พุ่งได้ไกลที่สุด

ทุกคนปาเครื่องบินกระดาษของเขาอย่างแรงที่สุด

แต่ไม่มีลำไหนพุ่งถึงผนังฝั่งตรงข้ามเลย

อาจารย์คนนั้นก็เดินเข้ามาแล้วบอกว่า ให้ทุกคนดูฝีมือการพับกระดาษระดับแชมป์เปี้ยนโลก

เขาใช้เวลาพับเครื่องบินไม่ถึง ๕ วินาที

"เครื่องบิน" ของเขาไม่มีปีก

"เครื่องบิน" ของเขาเป็นรูปทรงกลม

ครับ เขาขยำกระดาษให้เป็นก้อนกลม  ขยำให้แน่นที่สุด

แล้วปาไปที่ผนังฝั่งตรงข้ามสุดแรง

"เครื่องบินกระดาษ" ของเขาไปถึง "เป้าหมาย"

แม้จะไม่มีปีก

เหตุผลง่าย ๆ สำหรับเรื่องนี้ก็คือ นักศึกษาทุกคนติด "กรอบ" เดิม ๆ ว่า เครื่องบินกระดาษต้องมีหน้าตาแบบเครื่องบินกระดาษ ทุกลำต้องมีปีก

ทุกคนคิดถึง "กรอบ" ของรูปแบบมากกว่า "เป้าหมาย"

แต่เพราะอาจารย์คนนี้เริ่มต้นคิดที่ "เป้าหมาย" แล้วค่อยคิดรูปแบบการพับเครื่องบินกระดาษ

เขาไม่ติดกรอบรูปลักษณ์แบบเดิม ๆ

เพราะคำถามง่าย ๆ ว่า "ทำไมต้องเหมือนกับที่เป็นมา"

เครื่องบินกระดาษของเขา จึงไม่เหมือนเครื่องบินของใคร

แต่ถึง "เป้าหมาย" ที่ต้องการ

 

ดังนั้น "การคิดนอกกรอบ" จึงเป็นจุดเริ่มต้นของ "ความคิดสร้างสรรค์" ไม่ว่าจะเป็นการคิด การสร้างสิ่งใหม่ ๆ ให้เกิดขึ้น

ในด้านการศึกษา ครูต้องคิดวิธีการสอนใหม่ เพื่อเด็กได้มีโอกาสเรียนรู้ได้ดีที่สุด

ในด้านการวิจัย นักวิจัยก็คิดปัญหาวิจัยที่อยากทราบที่มาที่ไป วิธีแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้น 

 

ขอบคุณที่แวะมาอ่านบันทึกนี้ครับ

บุญรักษา ครับ :)

 

แหล่งอ้างอิง

หนุ่มเมืองจันท์.  แพ้ได้ แต่ไม่ยอม.  กรุงเทพฯ: มติชน, ๒๕๕๐.