ห้องสมุดมีชีวิต

“กรุณาอย่าส่งเสียงดัง” เป็นข้อความหนึ่งที่มักระบุไว้ในกฎระเบียบการใช้ห้องสมุด และบ่อยครั้งมักเกิดกรณีพิพาทกันระหว่าง  เจ้าหน้าที่ห้องสมุดกับผู้ใช้  จนบางครั้งทำให้ผู้ใช้เกิดทัศนคติที่ไม่ดีต่อการใช้ห้องสมุด  ซึ่งส่งผลกระทบต่อผู้ใช้บริการโดยตรง  ทำให้ผู้ใช้บางคนไม่สามารถเข้าถึงทรัพยากรสารสนเทศที่ต้องการได้  ดังนั้น ปัญหาเหล่านี้จึงทำให้เป็นปัญหาสำคัญในการดำเนินงานห้องสมุด                                ห้องสมุดในมโนภาพของแต่ละท่าน  ก็จะมีรูปแบบแตกต่างกัน  บางท่านต้องการให้พูดคุยกันในห้องสมุดได้  บางท่านต้องการดูภาพยนตร์ในห้องสมุดได้  บางท่านต้องการทานอาหารในห้องสมุดได้ เป็นต้น  จากข้อเรียกร้องของผู้ใช้ ห้องสมุดหลายแห่งจึงได้นำมาพิจารณา ศึกษาทั้งข้อดี  ข้อบกพร่อง มีการทดลองและปรับปรุง  จนปัจจุบัน  ห้องสมุดที่มีการจัดหนังสือให้บริการ มีกฎระเบียบกำหนดในการใช้บริการ  มีข้อจำกัดต่างๆ  มากมายจนทำให้ดูเสมือนห้องสมุดที่ไร้ชีวิต  ไร้ความสุข  ไร้ความสนุกสนาน มีแต่ความเคร่งเครียดในการเรียนรู้  ห้องสมุดหลายแห่งต้องการพัฒนาและปรับปรุงห้องสมุดของตัวเองให้มีชีวิต  ผู้ใช้มีความสุข  มีความเพลิดเพลินในการใช้บริการ   เพื่อตอบสนองความต้องการผู้ใช้  ดังนั้นห้องสมุดมีชีวิตก็เกิดขึ้น                                ห้องสมุดมีชีวิต  เป็นที่รู้จักอย่างแพร่หลายในประเทศไทย จากการปาฐกถาพิเศษต่อที่ประชุม  สัมมนาทางวิชาการ เรื่อง  มิติใหม่ของการปฏิรูปอุดมศึกษา : หัวใจแห่งการพัฒนาชาติ ณ จังหวัดพิษณุโลก ระหว่างวันที่ 9-10 สิงหาคม 2544  ฯพณฯ นายกรัฐมนตรี พ.ต.ท.ดร.ทักษิณ ชินวัตร  ได้กล่าวถึงห้องสมุดว่า  “ผมเป็นห่วงระบบห้องสมุดไทย  ช่วยคิดให้ผมหน่อย ผมพร้อมจะลงทุนห้องสมุด  แต่อยากให้เป็นห้องสมุดมีชีวิต ไม่ใช่ลงทุนแล้วตาย  ก็ซื้อหนังสือ  ลอดแรกแล้วก็หยุด  แล้วไม่มีอะไรเกิดขึ้น  จะทำอย่างไรให้มีห้องสมุดอย่างเมืองนอกที่ประเทศไทย   และห้องสมุดตั้งอยู่ในสถานที่เด็กวัยรุ่นชอบ โดยตั้งแข่งกับสถานบันเทิงได้ไหม  ถือว่าเป็นบันเทิงอีกแบบ”  ดังนั้น ห้องสมุดในประเทศไทยหลายแห่งจึงได้ตื่นตัว  และพัฒนาห้องสมุดของตนให้เป็นห้องสมุดมีชีวิต <p style="margin: 0cm 0cm 0pt; text-align: justify" class="MsoNormal">ดังนั้นห้องสมุดมีชีวิตก็น่าจะหมายถึง  การพัฒนาห้องสมุดให้ตอบสนองความต้องการของผู้ใช้มากที่สุด  โดยมีกิจกรรมต่างๆมาดึงดูดความสนใจ จัดบรรยากาศที่เหมาะสมต่อการเรียนรู้  ทำให้การใฝ่หาความรู้ด้วยตนเองเป็นไปอย่างเพลิดเพลินและมีความสุข  โดยรูปแบบห้องสมุดมีชีวิตจะมีความแตกต่างกันตามที่ห้องสมุดแต่ละแห่งจะศึกษาสภาพโดยทั่วไปของห้องสมุดตนเองและปรับเปลี่ยนอย่างเหมาะสม</p>