แม้จุดเริ่มต้นของการผุแตกต่างกัน แต่ผลที่ได้ไม่แตกต่างกันเลย เด็กเมื่อฟันเริ่มผุ การดูแลย่อมยากมากกว่าเด็กที่ไม่มีฟันผุ เริ่มจากฟันผุ 1 ซี่ โอกาสจะมีการผุในซี่ที่ 2 -3-4 ย่อมมีอย่างไม่ยากนัก

      เด็กเล็กจุดเกิดฟันผุอาจจะแบ่งได้คร่าว ๆ  เป็น  4 กรณี  คือ  

  • เกิดเมื่อฟันฟันขึ้นมาแรก ๆ  ในอายุ 1 - 1.5 ปี  กรณีนี้มักเกิดจากการดูดนมขวดคาปาก และดูดนมชนิดหวาน (ดูดนมแม่คาปากก็เป็นสาเหตุได้) ลักษณะการผุในกรณีนี้ก็คือฟันจะผุเป็นเนื้อยุ่ย ๆ เริ่มบริเวณด้านลิ้นของฟันหน้าบนก่อน จากนั้นจะค่อย ๆ  ยุ่ยไปทั้งซี่ฟัน (แต่ตัวฟันยังเป็นซี่อยู่) เมื่ออายุมากขึ้น ฟันจะค่อย ๆ กุดหายไป เหลือแต่รากฟัน 
  • เกิดเมื่อเด็กเริ่มติดขนมกรุบกรอบ ซึ่งมักเกิดเมื่ออายุ 2 ขวบขึ้นไป ลักษณะการผุในกรณีนี้ก็คือฟันจะเริ่มยุ่งบริเวณคอฟัน โดยเฉพาะด้านริมฝีปากของฟันหน้าบน (แต่บริเวณปลายฟันไม่มีการผุ) เมื่ออายุมากขึ้น เด็กมักจะฟันหน้าหัก เนื่องจากคอฟันผุกร่อนโดยรอบ ทำให้ชนอะไรนิดหน่อยฟันหน้าก็หักได้ เหลือแต่รากเช่นกัน
  • เกิดเมื่อฟันกรามน้ำนมซี่ที่ 1 และ 2 ขึ้นมาติดกัน (อาจเกิดจากธรรมชาติการขึ้นของฟัน หรือเกิดจากการเบียดของฟันกรามแท้ซี่แรกที่จะขึ้นในตอนอายุ 6 ขวบ)  การติดกันของฟันกรามน้ำนมทั้ง 2 ซี่ จะติดแบบไม่แน่นนัก ทำให้อาหารติดได้ง่าย  ลักษณะการผุในกรณีนี้จะเป็นการผุด้านประชิด เมื่อรอยผุเป็นรู  เวลารับประทานอาหารโดยเฉพาะพวกแป้งและน้ำตาล จะทำให้รอยผุขยายได้กว้างมากยิ่งขึ้น
  • ในบางครั้งหากเด็กมีฟันหน้าที่ชิดกันหรือซ้อนเก (ปกติฟันหน้าเด็กจะขึ้นมาห่างกัน) หากมีพฤติกรรมการกินอาหารที่ติดฟัน เช่นขนมเหนียว ลูกอม ลักษณะการผุเด็กมักจะมีการผุที่ด้านประชิดของฟันหน้า (เหมือนแอปเปิ้ล โดนแทะ) อาจเป็นรอยดำหรือไม่ก็ได้  

ดูดนมขวด 

 กินขนมกรอบ

ดูดนมคาปากและกินขนมกรอบ

        ถึงแม้จุดเริ่มต้นของการผุแตกต่างกัน แต่ผลที่ได้ไม่แตกต่างกันเลย เด็กเมื่อฟันเริ่มผุ การดูแลย่อมยากมากกว่าเด็กที่ไม่มีฟันผุ  เริ่มจากฟันผุ 1 ซี่ โอกาสจะมีการผุในซี่ที่ 2 -3-4 ย่อมมีอย่างไม่ยากนัก ทั้งนี้นอกจากปัญหาเรื่องสิ่งแวดล้อมที่เอื้อให้ผุได้มากขึ้น อาหารติดได้ง่ายขึ้น (ดูเหมือนฟันผุลุกลามได้) สิ่งที่จะเกิดตามมาก็คือเด็กที่ฟันผุมักมีพฤติกรรมไม่เอื้อต่อการแปรงฟัน และทำฟัน

        ดังนั้นฟันลูกจะดีเริ่มที่ซี่แรกจริง ๆ (ดู บันทึก ทันตกรรมในเด็กเล็ก : ฟันลูกดีเริ่มที่ซี่แรก) เมื่อผู้ปกครองเริ่มพบว่าลูกมีฟันผุ ต้องลด ละ พฤติกรรมที่ทำให้เกิดการผุนั้น ๆ ลงให้ได้..... โดย .... พบทันตแพทย์ และปรึกษาทันตแพทย์ที่ท่านพบประจำ  สิ่งที่สำคัญก็คือรักษาการผุในฟันที่ผุไปแล้ว ซึ่งอาจต้องพบทันตแพทย์เฉพาะทางสำหรับเด็ก การที่ปล่อยให้เด็กมีฟันผุอยู่ในช่องปากเป็นสิ่งที่ไม่ดีแน่ ๆ แต่บางครั้งเมื่อมีเหตุผลจำเป็นจริง ๆ ก็อาจให้เด็กมีฟันผุในปากอยู่ได้ แต่ก็ต้องอยู่ในดุลพินิจของทันตแพทย์นะครับ ..... แล้วหากเด็กเกิดฟันผุแล้ว  เริ่มต้นผู้ปกครองควรจะทำอย่างไร .... ติดตามบันทึกครั้งหน้านะครับ