ช่วงนี้ ติดตามฟังข่าวทางสังคม แล้วใจหาย ให้รู้สึกเป็นห่วงเมืองไทยที่รักของเราเหลือเกิน โดยเฉพาะกรณีมิจฉาชีพใช้ก้อนหินปารถยนต์ แถวกรุงเทพฯ ปทุมธานี อยุธยา (ภาคกลาง) ได้ครุ่นคิดแล้วตั้งคำถามกับตัวเองว่า ทำไมถึงเกิดเรื่องเช่นนี้ในเมืองไทย จะด้วยเหตุ การประสงค์ชิงทรัพย์ หมั่นไส้ หรือคึกคะนองก็ตามที มันไม่ควรจะเกิดกับสังคมของกลุ่มชนที่เรียกว่ามนุษย์ แสดงถึงความตกตำทางด้านศิลธรรมและจริยธรรมมากที่สุดเท่าที่เคยมีมา จึงต้องนึกย้อนถึงกลุ่มชนเหล่านี้ เขาเป็นผลผลิตทางการศึกษาของโรงเรียน 3 หมื่นกว่าโรงทั่วประเทศใช่ไหม นั่นแสดงว่า การสอนของครูล้มเหลวใช่หรือเปล่า แล้วก็ต้องถามต่อไปว่า ความล้มเหลวดังกล่าวเกิดจากอะไร คงหนีไม่พ้นหลักสูตรและการสอน ฟันธงได้เลย
เรื่องนี้ก็แย่อยู่แล้ว นึกถึงการเมืองไทย ก็แย่พอๆกัน บุคคลที่อยู่ในแวดวงการเมืองไทยในปัจจุบัน ส่วนใหญ่เป็นผลิตผลของหลักสูตร 2503 และ 2521 การเมืองมีแต่แก่งแย่ง แข่งขัน ซื้อเสียง คอร์รัปชั่นทุกรูปแบบ บ้านเมืองเสียหาย ทรุด แล้วก็ทรุด...ในหลวงทรงออกมาเตือนสติแล้วก็ยังเพิกเฉยกัน เพราะอะไร
เขาเหล่านี้ เป็นผลผลิตของโรงเรียน โดยมีครูเป็ผู้สอน แล้วครูสอนอย่างไร คนของครูถึงเป็นอย่างนี้ จิตสำนึกชั่วดีหายไปไหนหมด หรือครูไม่ได้สอน สอนแต่ความรู้มุ่งอยู่กับความเก่งมากกว่าความดีหรือไร
คุณธรรมนำความรู้ไม่ใช่เรื่องใหม่ ผมเองก็ผลผลิตหลักสูตร 03 ผมจำได้ว่า ครูในสมัยนั้นท่านสอนหน้าที่พลเมืองศีลธรรมทุกวัน จัดกิจกรรมหล่อหลอมให้ลูกศิย์เป็นคนดี โดยใช้หลักธรรมเป็นสื่อ เช่น กิจกรรมวันวิสาขบูชา สอนลูกศิษย์ทำโคมบัว แล้วแห่ไปวัดพร้อมกับร้องเพลงไปด้วย ...วิสาขะบูชานี้เป็นวันสำคัญ ชาวพุทธทราบเป็นวันพระพุทธเจ้าประสูติสรรค์ วันเริ่มตรัสรู้ และเสด็จสู่นิพพาน....ฯลฯ
ปรับหลักสูตร และวิธีการสอนกันใหม่เถิดครับครู คุณไม่ต้องแคร์อะไรกับการปฏิรูป มันได้แต่รูปไม่ได้ความจริง ความดี ความงาม ความเป็นมนุษย์ อย่ามุ่งแต่สอนหนังสือให้เด็กเก่งเพียงอย่างเดียว เด็กมันรับไม่ไหวแล้ว "ความรู้" มันล้นสมอง เลิกเรียนก็ไปเติมเต็มความรู้ด้วยการเรียนพิเศษอีก อัดเข้าไป อัดเข้าไป แล้วในที่สุดมันล้น ขาดเครื่องป้องกันมันก็ระเบิด คิดถึงการสอนความดีบ้าง สอนความดีให้มาก การสอนความดีไม่ใช่สอนแต่ให้รู้ว่าความดีคืออะไรเท่านั้น ต้องฝึกต้องฝน ต้องกล่อมเกลาด้วยกิจกรรมที่เหมาะสม
ถึงเวลาแล้วใช่ไหมครับคุณครู ที่พวกเราต้องกลับมาพิจารณาตัวเราเอง เราปฏิเสธความรับผิดชอบไม่ได้ เพราะพวกเราก็มีส่วนต้องรับผิดชอบต่อสังคม โดยเฉพาะพฤติกรรมของมนุษย์ชั้น.....เหล่านี้
ขอให้ครูจงเป็นตัวของตัวเอง ประเทศชาติปฏิรูปการศึกษาโดยนำเอาแบบอย่างทางตะวันออก ซึ่งไม่สอดคล้องตามวิถีไทย บางอย่างเอามาไม่หมด จึงเกิดปัญหา
คุณจิม ฮอปกิ้นส์ นักการศึกษาและครูอนามัยของอเมริกา บอกกับผมว่า อเมริกาเลิกใช้ Child center มาร่วม 30 ปีแล้ว เนื่องจากผลการวิจัยพบว่า เด็กของเขาอ่านหนังสือไม่ออก ใช้กระบวนการหมู่พวกไปทำในสิ่งที่ไม่สร้างสรรค์ คุณภาพโดยรวมของเด็กลดลง แต่เมืองไทยเพิ่งตื่นตัวนำมาใช้..... แล้วเขาก็หัวเราะ
ผมไม่ต่อการการปฏิรูปการสอน โดยเน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ แต่ต้องรู้จักปรับใช้กับบริบทของคนไทย เพราะเรามีรากเหง้าทางวัฒนธรรมที่แตกต่างกับประเทศภายนอก
ช่วยกันแก้ไขเถิดครับ อย่าปล่อยให้ประทศชาติต้องบอบชำยิ่งกว่านี้อีกเลย
อาจารย์เก
ขอแก้คำผิด "ตะวันออก" เป็นตะวันตกครับ
อาจารย์เก
ผมเป็นผลผลิตจากหลักสูตรก่อน 03 และ 03 รวมกันคือจบ ป. 4 เมื่อเดือน มีนาคม 2505 ผมชอบคุณครูที่ปลูกฝังคุณธรรมให้กับนักเรียนด้วยการเล่านิทานให้ฟังและปิดท้ายด้วยคติสอนใจ ตอนผมเรียนอยู่ชั้นประถมจะจำนิทานอีสปได้เยอะมาก แต่เดี๋ยวนี้น่าเสียดายนิทานอีสปไม่ค่อยได้นำมาสอนในโรงเรียน
ท่านรองสุพจน์ครับ ท่านคงมีความรู้สึกเป็นห่วงบ้านเมืองเช่นเดียวกับผม วันนี้ก็มีเรื่องใหม่ที่ไม่ควรเกิดขึ้นอีกแล้ว "วัยรุ่นนัดกัดกัน" สังคมมันเสื่อมลงทุกวัน เราจะแก้ไขทันไหมครับนี่ สมัยปัจจุบันเรียกว่า รุ่นลูก เอาละลูกเราไม่ได้เป็นเช่นนั้นถือว่าโชคดีไป แล้วรุ่นหลานละ ใครจะรับประกันได้ว่าสังคมจะไม่ฟอนเฟะยิ่งกว่านี้
ผมก็เหมือนท่านรอง จำนิทานอิสป จำเพลงเก่าๆที่ครูพรำสอน มันฝังลึกอยู่ในมโนจิต มันกล่อมเกลาจิตใจเราอย่างไม่รู้ตัว ผมเห็นคุณค่านิทานพื้นบ้าน จึงจัดทำนิทานไทยใหญ่ ซึ่งเป็นนิทานพื้นบ้านเรียกว่า "อะปุ่มไต" กำหนดไว้ในหลักสูตร "แม่ฮ่องสอนศึกษา" เพื่อให้ลูกหลานได้เรียนรู้ ทั้งระดับประถม มัธยม และ อนุปริญญาตรี (วิทยาลัยชุมชน)
คงไม่คาดหวังอะไรในเร็ววัน ปัญหาสังคมมันสลับซับซ้อน ปัจจัยไม่ได้อยู่ที่การศึกษาประการเดียว มันมีหลายปัจจัยบวก ผมรู้ว่ามันต้องแก้พร้อมๆกัน แต่ในฐานะศึกษานิเทศก์ผู้ช่วยเหลือครู ก็อดที่จะแนะนำครูไม่ได้ ในสมัยที่ตัวเราเองสอนเด็ก เราก็รู้ตัวว่า เราทำได้นะ เด็กของเรามีความรู้อ่านออก เขียนได้ คิดเลขเป็น และเป็นคนดีของสังคม ตรวจสอบได้เพราะปัจจุบันเขาเหล่านั้นโตหมดแล้ว
คิดไปคิดมา ไม่รู้จะโทษใคร ก็โทษที่ครูเรานี่แหละครับ เราต้องรับผิดชอบ เพราะเราเป็นครู
อาจารย์เก
คุณลุงคะ
อนาคต ถ้าหนูได้เป็นครู หนูจะสอนแต่เรื่องดีๆ ให้เด็ก ปลูกฝังคุณธรรม จริยธรรมที่ดีงามของไทยเอาไว้ เพราะวันข้างหน้า เด็กพวกนี้จะเป็นอนาคตของชาติต่อไป เค้าจะได้ช่วยกันพัฒนาประเทศให้ดีขึ้นมากกว่านี้
ต้องขอบขอบคุณมากนะค่ะที่ช่วยกระตุ้นจิตรสำนึกของความเป็นครู ของหนูขึ้นมาค่ะ
ส่วนที่คุณลุงให้คำเปรียบเปรยในบันทึกของหนูว่า จงเอาอย่างเขา แต่อย่าทำอย่างเขา
มันหมายถึง ใช่ไหมคะ คุณลุง.....
.....pam...
ขอแก้ไขความผิดพลาดค่ะ
. คุณลุงคะ
. อนาคต ถ้าหนูได้เป็นครู หนูจะสอนแต่เรื่องดีๆ ให้เด็ก ปลูกฝังคุณธรรม จริยธรรมที่ดีงามของไทยเอาไว้ เพราะวันข้างหน้า เด็กพวกนี้จะเป็นอนาคตของชาติต่อไป เค้าจะได้ช่วยกันพัฒนาประเทศให้ดีขึ้นมากกว่านี้
. ต้องขอบขอบคุณมากนะค่ะที่ช่วยกระตุ้นจิตรสำนึกของความเป็นครู ของหนูขึ้นมาค่ะ
. ส่วนที่คุณลุงให้คำเปรียบเปรยในบันทึกของหนูว่า จงเอาอย่างเขา แต่อย่าทำอย่างเขา
. มันหมายถึง การที่เรามองแต่สิ่งดีๆ ของเขามาเป็นแบบอย่าง แต่ ไม่นำความคิดและพฤติกรรมของเขามาใช้ ใช่ไหมคะ คุณลุง.....
.....pam...
ถูกต้อง เอาไปเลย 100 คะแนนเต็ม หนูฉลาดมาก เราต้องคิดก่อนทำทุกครั้ง อย่าทำอะไรตามใจปราถนา ถ้าเราเอาจิตตั้ง จิตตัวนั้นมันจะเข้าข้างใจเรา ต้องใช้สมองกลั่นกลองเสียก่อน ไม่สนองใจในวันนี้ มันจะเป็นผลดีในวันหน้า
ลุงภูมิใจที่หนู PAM อายุยังน้อย แต่มีความคิดดี คิดถูก คิดใคร่ครวญ คิดอย่างมีวิจารณญาณ มากกว่าผู้ใหญ่บางคนเสียอีก แต่อย่าเพียงคิดเท่านั้นนะ ต้องปฏิบัติด้วย
ขอให้หนูจงมีความดีที่ถึงพร้อม ถ้าเราเป็นคนดี เราจะไม่อับจน เพราะจะมีแต่คนช่วยเหลือเรา
ขอให้หนูมีความสุขตลอดปีใหม่ รักคุณแม่ให้มากๆนะจ๊ะ นั่นแหละคือ พระของหนู
อาจารย์เก
ไหว้สาอาจ๋ารย์เกครับ...
ผมได้เขียนองค์ความรู้ที่ท่านถามในเจี้ยล้านนาแล้วขอให้ท่าได้เข้าไปเอาได้เลยครับ
ขอบคุณที่พวกเราช่วยกัน บทความของท่านก็น่าสนใจดีครับ
ไหว้สาลาไปก่อนเน้อ....
หนานพรหมมา
ไหว้สาอาจารย์พรหมมาที่เคารพ
วันนี้คงได้ฤกษ์งามยามดี เป็นวันเกิดลูกชายคนเล็กของผม ผมจึงขอปารวนาตัวเป็นลูกศิษย์ของอาจารย์อีกคนหนึ่ง ผมชื่นชมถูมิปัญญาท้องถิ่นภาคเหนือของเรา นอกจากจะจัดทำเป็นองค์ความรู้สำหรับหลักสูตรท้องถิ่นแล้ว ยังได้จัดทำรายการทางวิทยุอ.ส.ม.ท. จังหวัดแม่ฮ่องสอน ตั้งชื่อรายการว่า สืบศิลป์ถิ่นไท นำเสนอเรื่องราวที่เป็นภูมิปัญญาท้องถิ่นของเรา แต่องค์ความรู้ทางซีกล้านนาผมมีความรู้น้อย ต้องสืบค้น รวบรวมแล้วนำเสนอเป็นเรื่องๆ จากผู้รู้หลายท่าน เช่น อำนวย กาลำพัด สนั่น ธรรมธิ และที่เพิ่งรู้จาก G2K ของเราก็คือ ท่านอาจารย์นี่แหละ อาจารย์มีความรู้มาก และลึกซึ้ง ผมจึงใคร่ขออนุญาตนำบทความของอาจารย์ออกอากาศ ดังที่ผมได้ขออนุญาตก่อนหน้รานี้แล้ว อาทิตย์นี้ ผมจะพูดเรื่องเจี้ย แน่นอนครับจะไม่ลืมที่จะบอกกล่าวกับผู้ฟังว่า ได้มาจากภูมิปัญญาท้องถิ่น ลุงหนานพรหมมา
ผมหวังว่าอาจารย์คงไม่รังเกียจนะครับ
ขอบพระคุณอีกครั้ง
อาจารย์เก
ไหว้สามายังอาจารย์เก..ที่เคารพครับ
ผมขอแสดงความยินดีที่ได้ทายาทขอให้ก้านกุ่งฮุ่งเฮืองไปไจ้ๆจิ่มเต๊อะ.....ขอหื้อหลานหน้อยเก่งเหมือนพ่อมันเน้อครับ....
ยินดีครับที่อาจารย์จะนำเรื่องไปเผยแพร่ช่วยกันไปเถอะบ้านเราจะได้เจริญๆขอบคุณครับ
ไวหสาลาไปก่อนเน้อ..จากลุงหนาน
พรหมมา
ขอแถมหน้อยมาแอ่วเวลาใกล้ปี๋ใหม่ ๒๕๕๑ ก็เลยฝากกะโลงล้านนาหื้อปอนกั๋นเน้อหมู่เฮา...
ปี๋เก่าล่วงลับแล้ว ลับลา เลยลา
ปี๋ใหม่จั่กเข้ามา เตี้ยงแต๊
ขออายุจุ่งทีฆา ยาวยืน ยิ่งเอ่
กึ๊ดสิ่งใดมาดแม้ มุ่งได้ดั่งหมาย
ด้วยความปราถนาดีจาก...
หนานพรหมมา
ขอบคุณป้อหนานอาจารย์ ในคำอวยพรที่แสนจะซาบซึ้งตามแบบฉบับของล้านนา
ขอหื้อสิ่งดีๆ ปิ๊กไปหาป้อหน่นอาจารย์ เพื่อเป๋นหลักชัยหื้อหมู่เฮาลูกหลานได้เป๋นตี้ปึ้งตลอดไป
อาจารย์เก
อยากทราบว่า ทำไมต้องมีการปรับปรุงหลักสูตรการเรียน ทุกๆ 5 ปี เพราะอะไร
และควรมีความยืดหยุ่นไหม