ประสบการณ์การอบรมบริหารจัดการหลักสูตรสู่ความเป็นเลิศที่มาเลยเซีย

ผมมีโอกาสดีมากที่สุดในชีวิตการเป็นศึกษานิเทศก์ ที่ สนก.สพฐ.พิจารณาคัดเลือกและอนุมัติให้ไปราชการเพื่อเข้ารับการอบรมตามหลักสูตร Managing the school curriculum for excellence ณ  Institut Aminuddin  Baki   National  Institute  of   Management & Leadership , Ministry of Education, Malaysia  (การบริหารจัดการหลักสูตรสู่ความเป็นเลิศ ) ร่วมกับ ดร.สมลักษณ์ พรหมมีเนตร พิษณุโลกเขต 1 คุณมาลี สืบกระแส ลพบุรีเขต1  คุณปกรณ์ ทิพาพงษ์ ยะลาเขต1 และคุณจันทรา จาก สวก.สพฐ. รวม 5 คนโดยการเข้าอบรมครั้งนี้เป็น UNESCO  Programme อบรมระหว่างวันที่ 28 กรกฏาคม-25 สิงหาคม 2550 มีผู้เข้ารับการอบรมร่วมกัน มาจากอินโดนีเซีย 4 คน ศรีลังกา 5 คน กัมพูชา 2 คน บรูไน 1 คน มาเลยเซีย 5 คน ที่ไม่มาได้แก่ ลาว พม่า เวียดนาม โบลิเวีย (กลุ่ม G 15) อยากเล่าประสบการณ์เบื้องต้นที่ไปเข้ารับการอบรมมา และจะเล่ารายละเอียดให้เพื่อศึกษานิเทศก์และนักจัดการความรู้ฟังอีก  ในรายละเอียด ต่อๆไป

            เริ่มจากวันที่ 28 กรกฎาคม 2550 คณะออกเดินทางจากสนามบินสุวรรณภูมิ เวลา 14.30 น. โดยเครื่องบินของสายการบินไทย ทีจี 416 ถึง ท่าอากาศยานนานาชาติกัวลาลัมเปอร์  มีเจ้าหน้าที่ของสถาบันอามินนุดดินบากี กระทรวงศึกษาธิการ     มาเลยเซีย มารอรับ และ พาเดินทางไปยังสถาบันพร้อมคณะผู้เข้าประชุมที่มาจากประเทศศรีลังกาและบรูไน เข้าพักที่เอกเซคคลูทีพ โฮสเต็ล ภายในสถาบันอามินนุดดินบากี เกนติ้งไฮแลนด์    รัฐปาหัง เขาดูแลการเดินทางของพวกเราดีมากพอเริ่มเช้าวันใหม่ที่มาเลยเซีย

                 วันที่ 29 กรกฎาคม 2550ภาคเช้า กล่าวต้อนรับและปฐมนิเทศโดย ผู้บริหารโครงการ (Dr.Tan Siew Eng และคณะ) ชี้แจงกรอบความคิดของหลักสูตรการอบรม สาระเนื้อหาและวิธีการ (รายละเอียดพวกเราเคยเล่าให้ ศึกษานิเทศก์ช่วงชั้นที่ 4 เขตพื้นที่ละ 3 คน และหัวหน้ากลุ่มนิเทศก์ฟังแล้ว ที่พัทยา) และ ภาคบ่ายได้พาศึกษาสถานที่ (Dr.signh) ภายในสถาบัน  ภาคบ่าย พาไปศึกษาสถานที่ใกล้เคียงกับสถาบัน ได้แก่ ตลาดโก๊ะตงจายา และ นั่งสกายคาร์ ขึ้น เกนติ้งไฮแลนด์(ไม่ได้ไปเล่นการพนันนะครับ)

            วันที่30 กรกฎาคม 2550  กิจกรรมTeam Building โดย Mr.Arsana ดำเนินการรับผิดชอบกิจกรรม ระหว่างเวลา 09.00-12.30 น. กิจกรรมที่ทำเยอะแยะมากมาย ได้แก่

           1.การนั่งล้อมวงทำกิจกรรมสร้างความคุ้นเคย2-3 กิจกรรม เช่น นั่งตามลำดับ เข้ากลุ่มตามเกณฑ์ สลับที่นั่งหมุนเวียน ฯลฯ

       2.เกมเหยียบลูกโป่ง

           3.แข่งขันการทำกิจกรรมเป็นกลุ่ม สรุปคะแนน การจูงใจ สรุปความคิดรวบยอดที่ได้จากการทำกิจกรรมแต่ละกิจกรรม จินตนาการความคิดอิสระ

         4.กิจกรรมการแสดงประกอบท่าทาง ตามจินตนาการประกอบเสียงเพลง คอนดักเตอร์ สรุปความคิด

          5.เข้ากลุ่มนั่งเหยียดเท้า แข่งท่าทางรถไฟ เครื่องบิน เรือพาย นอนทับต่อกัน ฟังเสียงหัวใจเพื่อน

        6.กลุ่มทำกิจกรรม แกะปมเชือก สรุปความคิดที่ได้

        7.พิจารณาสายวัด เปรียบเทียบช่วงอายุที่เหลืออยู่ ต้องทำอะไรและจะทำอะไรในเวลาที่เหลืออยู่เพื่อให้เกิดประโยชน์แก่มวลมนุษยชาติ               

         สรุปการทำกิจกรรมในวันที่ 30 ก.ค. โดยวิทยากรให้ผู้เข้าอบรมสรุปความคิดและจูงใจให้คะแนนความคิดเห็นรวมเป็นรายกลุ่ม ความคิดรวบยอดของการทำกิจกรรมในวันนี้ ได้แก่ Team, Problem solving ,Friend   ect.

       วันที่ 31 กรกฎาคม 2550 วันนี้เป็นพิธีเปิดการอบรมอย่างเป็นทางการ โดย  Deputy Director of  Institut Aminnudin Baki กล่าวปาฐกถาเกี่ยวกับการจัดการศึกษา และ พาเยี่ยมชม ศึกษาดูสถานที่สำนักงานบริหารของสถาบัน พิพิธภัณฑ์ผู้ก่อตั้ง ห้องสมุดและจุดชมวิวของสถาบัน   ภาคบ่ายเขาพาพวกเราและคณะไปแหล่งศึกษาเรียนรู้ในกัวลาลัมเปอร์

           วันที่ 1 สิงหาคม 2550อบรมปฏิบัติการหน่วยที่ 1 แฟ้มพัฒนาผลงาน (Portfolio Assessment) เวลาทั้งหมด 13.30 ชั่วโมง โดย Dr.Balasandran A.Ramiah เนื้อหาสาระเกี่ยวกับ

         1.ทำกิจกรรมโดยให้ดูและเปรียบเทียบ คุณสมบัติ แครอท ไข่ และเมล็ดกาแฟ ที่เมื่อเปลี่ยนสถานะไปและอะไรที่มีคุณค่ามาก เปรียบเสมือนการทำงานคุณค่าที่เปลี่ยนไปอยู่ที่ความหอมและคุณค่าเช่นเดียวกับเมล็ดกาแฟ

        2.อธิบายความหมาย Portfolio กระบวนการพัฒนาและวิธีการจัดทำ

        3.แนวการดำเนินงานจัดทำ Portfolio เมื่อกลับจากการอบรมในครั้งนี้ ท่านจะทำอะไร

       4.ชี้แจงวัตถุประสงค์ของหน่วยที่ 1 ของโปรแกรม ซึ่งเป็นของ UNESCO โดย IAB มาเลยเซียว่ามีวัตุประสงค์สำคัญ ได้แก่  การปรับกระบวนทัศน์ การวางแผนยุทธศาสตร์และ การนำไปใช้อย่างมีประสิทธิภาพ การบริหารจัดการ การนิเทศและปรับปรุงการเรียนการสอน การบริหารจัดการและการปรับปรุงการประเมินผลการเรียนรู้ การวางแผนและการปฏิบัติเพื่อพัฒนาโรงเรียนให้เหมือนองค์กรแห่งการเรียนรู้และการเตรียมแฟ้มพัฒนาผลงาน 1 ผลงานต่อ 1 คน

        5.ฝึกปฏิบัติกิจกรรมที่ 1-5 ตามลำดับขั้นตอน เกี่ยวกับ         

         5.1 เตรียมข้อมูลองค์กร         

         5.2 ศึกษากรอบความคิดองค์กรที่มีประสิทธิภาพและกรอบหลักสูตรการอบรม               

              5.3 วิเคราะห์ความต้องการองค์กร         

        5.4 เตรียมแผนกลยุทธ์โดยวิเคราะห์ SWOT                               

             5.5 การนำสู่การปฏิบัติและการประเมินผล 

      6.ศึกษากรณีตัวอย่างและวิเคราะห์ นำเสนอผลงานระหว่างการอบรม

          7.กำหนดให้ผู้เข้ารับการอบรมทุกคน คิดวางแผนการพัฒนางานโดยใช้กรอบสาระการอบรมทั้ง 8 หน่วยเป็นกรอบความคิด โดยจัดทำเป็นเอกสาร 6-8 หน้า และเตรียมนำเสนอด้วยวาจาและพาวเวอร์พอยท์ ในวันสุดท้ายของการอบรม ( 23-24 สิงหาคม 2550 ) ต่อที่ประชุมกลุ่มใหญ่

          วันที่ 2 สิงหาคม 2550อบรมหน่วยที่ 2 Building Leadership Capacity เวลา           ชั่วโมงโดย Dr.Azizz Nor เนื้อหาสาระเกี่ยวกับ

             1.การสร้างภาวะผู้นำ ระบบการศึกษาที่เป็นCentralization และ Decentralization คุณภาพของการทำงานและคุณภาพของชีวิตมีสภาพแตกต่างกัน มุมมองผู้นำ/ภาวะผู้นำต่างกัน

              2.ลักษณะของโรงเรียนที่มีประสิทธิภาพ 10 ประการ

              3.ฝึกปฏิบัติกิจกรรมตรวจสอบตนเองว่าเป็นผู้นำแบบใด โดยการวิเคราะห์คำที่เกี่ยวข้อง ซึ่งกรอบความคิดได้แก่ ผู้นำแบบ MS, ECS, SUS, SCS, SAS

        4.ให้ผู้เข้ารับการอบรมแสดงความคิดเห็นให้นิยามความหมาย Leadership แล้วร่วมกันสรุป และได้เสนอแนวคิดของนักการศึกษาอื่นๆ

            5.กลุ่มฝึกปฏิบัติ จัดกลุ่มคำที่เกี่ยวข้องกับบทบาทของผู้นำ โดยให้ทำกิจกรรม Appointment เพื่อไปแลกเปลี่ยนเรียนรู้กับสมาชิกอื่นๆตามเวลานัดที่สมมุติ นิยามศัพท์และคำที่ใกล้เคียงและการขยายอธิบายที่เกี่ยวข้องกับภาวะ/บทบาทผู้นำ

             วันที่ 3-7 สิงหาคม 2550อบรมหน่วยที่ 3 Paradigms & Schools Policies for Managing & Implementing the School Curriculum เวลา 18.30 ชั่วโมงโดย Mdm. HajjahNor Hasimah Haji Hashim และ Mr. Abdul Aziz Bin Jamilเนื้อหาสาระเกี่ยวกับ         

          1.ให้แต่ละประเทศเสนอแนวคิดเกี่ยวกับความหมายของการศึกษาและแนวนโยบายเกี่ยวกับการศึกษาและรายละเอียดของการจัดการศึกษาแต่ละประเทศในกลุ่มผู้เข้ารับการอบรมและประเทศอื่นๆ เช่น ญี่ปุ่น นิวซีแลนด์               

               2.บรรยายเกี่ยวกับบทบาทภารกิจของการจัดการศึกษา การบริหารจัดการหลักสูตร ระดับประถมศึกษา มัธยมศึกษาและการประเมินผล  

                  วิสัยทัศน์การจัดการศึกษาในสังคมโลกตามปรัชญาการศึกษา                               

                   พันธกิจในการจัดการศึกษาระดับการศึกษาต่างๆ                               

                   รูปแบบของหลักสูตรในสังคมและปรัชญาการจัด 

                   ความหมายของหลักสูตร               

              3.ศึกษาเอกสารและให้กลุ่มแลกเปลี่ยนเรียนรู้ อภิปรายเกี่ยวกับการจัดการศึกษา การประเมินและพัฒนานโยบายการจัดหลักสูตรฯลฯ               

            4.ดูวีดิทัศน์ วิสัยทัศน์ของการพัฒนาของอดีตนายกรัฐมนตรี ดร.มหาธีโมฮัมมัด ในการสร้างเมืองใหม่ ปุตราจายา (Putrajaya) ซึ่งเป็นเมืองราชการที่ตั้งของ กระทรวงทุกกระทรวงและหน่วยงานราชการ เปรียบเทียบและอธิบายให้เห็นถึงความสำคัญของการมีวิสัยทัศน์ของผู้นำประเทศในการพัฒนาคุณภาพชีวิตและการพัฒนาประเทศสู่ความเปลี่ยนแปลงในอนาคต               

            5.นำผู้เข้าอบรมไปศึกษาดูงานการจัดการศึกษา (6 ส.ค.50)โดยเดินทางไปที่กระทรวงศึกษาธิการของมาเลเชียที่เมืองปุตรจายา ซึ่งได้รับฟังคำบรรยายจากGeneral Education เกี่ยวกับ                                นโยบายการจัดการศึกษาของมาเลยเซีย (EDMP 2006-2010) โดย Planning Division ระบบหลักสูตรการศึกษาโดยCurriculum DevelopmentImplementationการจัดการศึกษา ครู บุคลากร โดย School Division,                ระบบการวัดและประเมินผลโดย Malaysia Examination Syndicate

        6.อบรมปฏิบัติการโดย อภิปรายถึงรายละเอียดนโยบาย วิสัยทัศน์ พันธกิจ วัตถุประสงค์และการนำสู่การปฏิบัติจากการศึกษาดูงานตามยุทธศาสตร์ของกระทรวงศึกษาธิการ                

            7.นำเสนอบทบาทภารกิจของสถาบันอามินนูดดีนบากี ซึ่งเป็นหน่วยงานหนึ่งในกระทรวงศึกษาธิการของมาเลยเซีย มีหน้าที่หลักในการวางแผนพัฒนาผู้บริหารและผู้นำทางการศึกษา ฝึกอบรมผู้บริหารและร่วมมือกับองค์กรระหว่างประเทศในการพัฒนาคุณภาพการบริหารจัดการศึกษา  ประกอบด้วย                               

               รายละเอียดการพัฒนาผู้บริหารตามหลักสูตรNPQT/NPQH (National Professional Qualifies for Headteacher & Principal) รูปแบบที่ 1 และ 2 โดยในการพัฒนาผู้ที่จะมาเป็นผู้บริหาร จะคัดเลือกมาจาก Headtecher และ ครูที่เก่ง/ครูที่มาจากการเป็นนักเรียนทุนศึกษาสำเร็จจากต่างประเทศ เข้ารับการอบรมหลักสูตร1 ปีเศษ โดยเข้ารับการอบรมที่สถาบันใน 9 areas ใน  Phaseที่ 1 เป็นระยะเวลาประมาณ 2 เดือน แล้วกลับไปปฏิบัติงานตามเนื้อหาสาระ  กลับมาเข้าอบรมที่สถาบันในPhaseที่ 2 เป็นระยะเวลาประมาณ 1 เดือน และเสนอโครงการที่จะปฏิบัติ 3 โครงการ(Portfolios)เมื่อกลับไปปฏิบัติงานในโรงเรียน  ฝึกปฏิบัติจริงในPhaseที่ 3 ประมาณ 1 ภาคเรียนเพื่อปฏิบัติตามโครงการที่นำเสนอ กลับมานำเสนอและสอบใน Phase ที่ 4 จึงจะได้รับวุฒิบัตรเป็นผู้บริหารตามหลักสูตร NPQT/NPQH เพื่อรอเป็น Asisstant , Deputy และPrincipal ต่อไปการประเมินใช้การประเมินจากผลงานเชิงประจักษ์เป็นหลัก

              ในช่วงวันที่ 4 สิงหาคม 2550 สถาบันพาผู้เข้ารับการอบรมไปศึกษาแหล่งเรียนรู้ Eye on Malaysia และนิทรรศการ MTC การท่องเที่ยวมาเลเซียและดูการแสดงวัฒนธรรมของมาเลเซีย               

              วันที่ 5 สิงหาคม 2550 สถาบันพาผู้เข้ารับการอบรมไปศึกษาแหล่งเรียนรู้ในกัวลาลัมเปอร์               

             วันที่ 8 สิงหาคม 2550 สถาบันพาผู้เข้ารับการอบรมไปรับประทานอาหารเย็นและดูการแสดงวัฒนธรรมของมาเลเซีย            

             วันที่ 8-10 สิงหาคม 2550 อบรมหน่วยที่ 4 เรื่อง Managing Effective Teaching & Learning เวลา 18 ชั่วโมง โดย  Ms. Junidah Abdul Jamil และ Dr.Shahri Abdul Rahman เนื้อหาสาระเกี่ยวกับ               

             1.ชี้แจงวัตถุประสงค์ของหน่วยที่ 4                

            2.พูดคุยสนทนาแลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับนักเรียนและเล่าเรื่อง The Starfish ซึ่งเกี่ยวกับความคิดของนักเรียนในเรื่องที่พูด เสนอให้ฉุกคิดถึงความคิดความเข้าใจความรู้สึกของเด็ก               

            3.เปรียบเทียบโรงเรียนเสมือน Wall surrounding         

      4.การจัดการเรียนการสอนใน ศตวรรษที่ 21                   

              การเรียนเพื่อรู้                               

                      การเรียนเพื่อปฏิบัติ                               

                      การเรียนเพื่อเป็น                               

                       การเรียนเพื่ออยู่ร่วมกัน               

            5.สัมฤทธิผลทางวิชาการ( Academic Achievements)  

           6.ให้ทำกิจกรรม