ผมขออนุญาตนำความรู้ที่ได้ไปอบรมเริ่องการสร้างนวัตกรรมมาแลกเปลี่ยนกับพวกเราครับ เป็นแนวทางของ ดร.วรภัทร ภู่เจริญ ซึ่งผมเห็นว่ามีความหมายดี และถูกใจมาก เชิญพิจารณาดูนะครับ

          

การพัฒนานวตกรรม 

การบริหาร หลังปี 2005 เปลี่ยนแปลงไปแบบหน้ามือเป็นหลังมือ  คือ จาก Mass production  แบบทำกำไรมากๆ   ----> มาเป็นแนว สร้างคน  มาเล่น Soft side management กันแล้ว   มาใช้ แนวทาง Education engineering  ทำองค์กรเป็น "องค์กรเรียนรู้"    คนที่เรียนบริหาร จบมาก่อน 2005 คงจะ งง  และ เข็มขัดสั้น กับ ศาสตร์สมัยใหม่  ที่เน้น "คน" เน้น "สร้างสติ ปัญญา  ความสุข  พอเพียงและการพัฒนาที่ยั่งยืน"  รักษ์โลก

  • องค์กร สมัยใหม่   ไม่ไว้ใจ ผลผลิตที่ ระบบการศึกษาผลิตมาให้แล้ว    ผู้บริหารสมัยจึงต้อง De-learning คือ ล้างสมองบัณฑิตใหม่   .......  เราเชื่อว่า การศึกษาในช่วง 10 - 20 ปีนี้  ล้มเหลวอย่างมาก   คนที่จบมา ไม่มี sense ในการทำงาน  ต้องเอามา "ล้างสมอง"  เข้าค่าย Learn how to learn" ใหม่หมดเลย  
  •  การบรรยาย ให้ผลแค่ 5% เท่านั้น  แต่  ครู  อาจารย์   ก็ยัง "หลง" ทำกันต่อไป 
  •  ระบบการศึกษา USA  ญี่ปุ่น  สิงคโป    เริ่มส่อให้เห็นว่าล้มเหลว  เพราะ  ไม่ทำให้คนเป็นคนที่สมบูรณ์เลย  เต็มไปด้วย "บริโภคนิยม"  ขาดความรักและเมตตา โหด เลว  ฆ่าตัวตาย รุนแรง บ้ากาม ติดสุข  เหงาหงอย ฯลฯ   ---->   แม้น แต่ นักการศึกษาสมัยใหม่  ของพวกเขาเอง  ก็ออกมา ประนามการศึกษาของพวกเขา   ....  แต่ ไทยเราตามก้นพวกเขา  ดูดและเลีย ของเสียที่เขาขับถ่าย  ตลอดมา   .... เราคิดระบบการศึกษาแบบไทยๆไม่เป็น   เราดูถูก ภูมิปัญญาไทยๆ ของเราเอง
  • หลักสูตรต่างๆ ออกแบบ แบบไม่ฟังคนในท้องถิ่น  ยังคิดแบบครอบ   หรือ เสื้อโหล  อยู่เสมอ  แม้น จะมี คนบ่นมา หลายสิบปี  ก็ยังไม่แก้ไข   อืดอาดทางการศึกษาจนชาติย่อยยับก็ไม่คิดจะเปลี่ยนแปลงอะไร  ---->  อ้างปัญหาเดิมๆ เสมอมาว่า " ราชการและคน.ในระบบมากมาย ขยับยาก"     โดยไม่คิดแก้ไข คิดใหม่ ทำใหม่ 
  • ครูในโรงเรียน มี เรื่องมากมายให้ทำ จนไม่ได้สอน   อะไร อะไร ก็โยนให้ครู    โทษครู   --->  คนที่รับผิดชอบเป็น ครู  สมัยนี้ คือ สื่อมวลชน  ชุมชน ผู้ปกครอง  ฯลฯ   แต่ ทุกคน บอกปัด และโยน มาให้ "ครู"   --->   ไม่ fair กับครูเลยจริงๆนะ
  • ครู  ทำงานก็ทำๆๆๆ  ครู ขี้เกียจ ก็ สุดๆๆ    ครูขยัน จนมีปัญหาทางบ้าน   "สอนลูกคนอื่น ลืมลูกตนเอง" ---> ชีวิตครอบครัวครูมีปัญหา   ครูก็คงมา ระเบิดอารมณ์กับนักเรียน      
  • นวตกรรม = กรรมใหม่   นว = new  
  • นวตกรรม  อย่าไปสนใจว่า คือ สินค้า ผลิตภัณฑ์ใหม่ๆ   แต่  มันครอบคลุมไปถึง   นวตกรรมทางกระบวนการเรียนการสอน  วิธีคิด ปรัชญา  พฤติกรรม  ฯลฯ  ----> อย่าไป หลงทำ นวตกรรมที่สินค้า เท่านั้น ......  ท่าน คุณหญิง ดร กษมา  ก็น่ารักมาก  ท่านบอกว่า "ทำไปเถอะ  เล็กๆน้อยๆ ก็ทำมา" 
  • อย่าไป สนใจว่า นวตกรรมนั้นๆ มาได้อย่างไร  แต่ จงสนใจว่า กระบวนการ จนกว่า จะปิ๊ง ได้ นวตกรรม  สำคัญกว่า
  • แต่ในปีแรกๆ  ให้พวกครูสบายใจ  ก็ให้ รางวัลที่ผลไปก่อน  เพราะ คนที่เข้าใจว่า "กระบวนการที่จะได้มาซึ่งนวตกรรม" เช่น การสร้างบรรยากาศ เวที นวตกร ฯลฯ  คงต้องใช้เวลา อีก 2 - 3 ปี    ......  การให้รางวัลแบบ Quick win นี้   ให้เพื่อ จูงใจ   แต่ เชื่อเถอะ    ครู บางคน  ไปลอก OTOP มาส่งแน่ๆ    เราก็ต้องปิดตา ทำโง่ไปก่อน   .....  การทำ นวตกรรม อุปมา ปลูกต้นไม้ใหญ่  ต้องใจเย็นๆ
  • การทำนวตกรรมนั้น   เน้น บรรยากาศที่เอื้อต่อการทำนวตกรรม  สร้างบรรยากาศ เปิดโอกาส  เปลี่ยนนิสัยให้ "เปิดหู เปิดตา เปิดใจ" (Open mind , open heart , open will) ให้ได้ก่อน   .....  "สร้างบรรยากาศก่อนสร้างนวตกร  ---->  สร้างนวตกร ก่อนสร้างนวตกรรม"    
  • การทำนวตกรรม  อย่าเอาคนแบบ Newtonian มาดูแล นะ   จะพังหมดเลย    เพราะ พวกนี้   ไร้ "ใจ" 
  • อย่าชื่นชม คนสำเร็จมากไป   เอาคนทำไม่สำเร็จ มาชื่นชมด้วย   นี่เป็นจิตวิทยาขั้นสูง  ใช้ Dialogue เป็น tool  เพื่อ "บำบัด" แบบเนียนนุ่มลึก ---->  อย่าละเลย Failure cases  เพราะ  คนล้มนี่แหละ หลายคนจริงใจ  ความล้มเหลวนี่แหละ ทำให้เรียนรู้  คนอื่นๆได้รู้   สร้างความกล้าที่จะผิด   แม้นบางราย เราจะรู้ว่าล้มเพราะ ขี้เกียจ  ก็ปิดตาข้างหนึ่ง  เพราะ เราเป็น ศึกษานิเทศก์  เราเป็น คุณอำนวย  
  • สงสารครูในในหนัง Final score    เพราะ ระบบราชการ ทำให้ท่านออกมาเป็นอย่างนั้นเอง   ....  ตึง เครียด  เน้นผล  ขาดหางเสียง  ฯลฯ    ระบบราชการไทย  ทำลาย ความสวยงาม ดีงาม งอกงาม กับการศึกษาได้อย่างมากมายสุดที่จะคิด
  • ครู ไม่เข้าใจ ไม่ชำนาญจิตวิทยา  ไม่มี "ใจ"  มันก็แค่ เจ้าหน้าที่ผ่านข้อมูล
  • มีเครื่องมือ ทาง LO & KM  มากมาย ที่ ศึกษานิเทศก์  นำไปใช้ได้มาก คือ  Show & share / Dialogue / Story telling / ยอวาที / เรียงความ / ]ละคร / เวทีชาวบ้าน / AAR / Blog /  และ อื่นๆ  อีกมากมาย  
  • ที่ บรรยากาศ ชิวๆ  ที่คลื่นสมอง alpha  จะผลิตความคิดดีๆ นวตกรรมออกมาได้เอง   อย่าไปกด ดัน
  • อุปมาทำนวตกรรม  อย่าไปเร่งปุ๋ย  อย่าไปเขย่าต้น  แต่ ต้องสร้างบรรยากาศให้ ชิวๆ
  • คนที่ขาดโอกาสทางการศึกษา จริงๆแล้ว คือ  พ่อแม่  ครู และ ผู้บริหารการศึกษา 
  • ชุมชน สมัยใหม่    ทำตามพระราชดำริ    เรียนรู้ได้ดีกว่า นักเรียน นักศึกษาในระบบสะอีก    คนไม่เข้าโรงเรียน ดูจะฉลาดและเอาตัวรอดได้ดีกว่า คนที่เข้าไปโดนครอบกระโหลก ในระบบโรงเรียน ---->  อย่าดูถูก คนเรียนน้อยนะครับ  ฉลาดกว่า Doctor มีมากมาย  และ ดีกว่า ศาสตรจารย์มากมาย
  •  ไม่น่าเชื่อ ศึกษานิเทศก์มากมาย  ไม่ได้ดูหนัง Final score  
  •  การฝึกเรื่อง sensing เป็นมิติใหม่ ของการศึกษาครับ  มีเรียนกันแล้วใน มหา ฯ อย่าง Massachusett  Institue of Technology  เมืองไทย ยังเรียนแบบจำ ๆกันอยู่เลย
  • ปริญญาแบบไทย คือ  สะสม Information  ใครจำมาก คิดตรงกับอาจารย์  ก็เรียกว่าเก่ง    ในขณะที่สมัยใหม่   เป็น sensing  เป็น การเรียนแบบ learn how to learn   
  • ให้เข้าใจใหม่ว่า  "ความรู้"  ต้องผ่านการทำ ------>  เป็น Constructivism     ไม่ใช่  หลง เอา "ข้อมูล" ไปเป็น "ความรู้"